Marmara denizinde akustik yayılım modelleri kullanılarak sonar sistemlerinin performans analizi
Performance analysis of sonar systems using acoustic propagation models in the sea of marmara
- Tez No: 975845
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ UĞUR KESEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği, Electrical and Electronics Engineering
- Anahtar Kelimeler: Marmara Denizi, akustik yayılım, sonar performansı, karinaya monteli sonar (HMS), değişken derinlikli sonar (VDS), mevsimsel tabakalaşma, akustik gölge bölgeler, Sea of Marmara, acoustic propagation, sonar performance, hull-mounted sonar (HMS), variable depth sonar (VDS), seasonal stratification, acoustic shadow zones
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Elektrik Elektronik Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde Marmara Denizi'nde belirlenen üç bölge (doğu, batı, orta eksenlerinde seçilmiş) için Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Seyir Hidrografi ve Oşinografi Dairesi Başkanlığı'ndan alınan ve açık kaynaklardan temin edilen Marmara Denizine ait oşinografik veriler LYBIN akustik tahmin modelleme programı kullanılarak, dört mevsimi temsil eden aylar (Ocak, Mayıs, Temmuz ve Ekim) ve iki farklı aktif sonar tipi (Karinaya monteli & Değişken derinlikli) dikkate alınarak su altı nesneleri tespitinin yapılabileceği ve yapılamayacağı alanların gösterildiği sonar yakalama/tespit alanları belirlenmiştir. Marmara Denizi'nde kaotik su şartlarının oluşturduğu zorluklar karinaya monteli sonarın (HMS) performansını ciddi şekilde sınırlandırırken, değişken derinlikli sonarın (VDS) bu zorlukları daha kolay aşabildiği modelleme sonuçlarından çıkan sonuçlara göre VDS sonar tüm mevsimlerde / bölgelerde HMS sonara göre daha başarılı olduğu ve ortalama %27 oranında daha fazla tespit alanı ve daha az gölge alan (tespit olasılığı çok düşük alanlar) oluşturduğu Marmara Denizi için VDS'in tercih edilmesi gerektiği ortaya konmuştur. Akdeniz, Karadeniz ve Ege Denizinde sonarlar ile yapılmış farklı analizler olmakla birlikte iki faklı sonar tipinin (HMS & VDS) Marmara Denizinde karşılaştırılmasına yönelik akademik kaynaklarda bir çalışma bulunmamaktadır. Bu tez literatürdeki bu eksikliği de tamamlamaktadır. Ayrıca elde edilen analiz sonuçlarının, Marmara Denizi gibi ülkemiz en büyük sanayi ve askeri üslerinin olduğu bu bölgede (Donanma Komutanlığı, İstanbul Tersanesi Komutanlığı, Tüpraş vb. gibi) etkin bir sualtı gözetleme ve tespit sisteminin tasarlanması çalışmalarında önemli bir altyapı olabileceği değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, sonar detection zones representing areas where underwater objects can or cannot be identified were determined for three selected regions of the Sea of Marmara (eastern, western, and central axes). This was achieved by employing oceanographic data obtained from the Turkish Navy Hydrography and Oceanography Department, supplemented with publicly available datasets, and processed through the LYBIN acoustic prediction modeling software. The analysis considered four representative months for seasonal conditions (January, May, July, and October) and two distinct active sonar systems: hull-mounted sonar (HMS) and variable depth sonar (VDS). The chaotic hydrographic conditions of the Sea of Marmara were found to severely constrain the performance of HMS, whereas VDS demonstrated a greater capacity to overcome these limitations. According to the modeling results, VDS outperformed HMS across all seasons and regions, providing on average 27% larger detection areas and fewer shadow zones (regions with very low detection probability). Consequently, the findings suggest that VDS is the preferred option for operations in the Sea of Marmara. Although various sonar analyses have been conducted in the Mediterranean, Black Sea, and Aegean Sea, no academic study to date has comparatively examined these two sonar types (HMS and VDS) in the context of the Sea of Marmara. This thesis therefore addresses a critical gap in the existing literature. Furthermore, the results of the analysis are considered to provide a valuable foundation for the design of an effective underwater surveillance and detection system in the Sea of Marmara a region of strategic importance that hosts major industrial and military bases, including the Naval Forces Command, Istanbul Shipyard Command, and the Tüpraş oil refinery.
Benzer Tezler
- Türk boğazlar sistemine etki eden sualtı gürültülerinin incelenmesi
Investigation of the underwater noise effecting the turkish strait system
SERDAR TOMBUL
Doktora
Türkçe
2022
Deniz Bilimleriİstanbul ÜniversitesiFiziksel Oşinografi ve Deniz Biyolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSNE ALTIOK
- Anoxic nitrogen cycling in Marmara sea sediments
Marmara denizi sedimentlerindeki anoksik azot döngüsü
EZGİ ESİN DEMİR
Yüksek Lisans
İngilizce
2010
Çevre Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN İNCE
- Akustik yöntemlerle akıntı tespiti ve İstanbul Boğazı uygulamaları
Acoustic current measurement and applications in the Strait of İstanbul
HAYRETTİN PAŞA
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiFiziksel Oşinografi ve Deniz Biyolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BEDRİ ALPAR
- Güney Marmara Denizi'ndeki sığ gaz birikimlerinin dağılımı ve nitelik analizleri
Distribution and complex trace analysis of shallow gas accumulation in the Southern Marmara Sea
SEVAL AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Deniz BilimleriDokuz Eylül ÜniversitesiDeniz Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SEDA OKAY
- Marmara Denizi Güney Şelfi aktif tektoniğinin araştırılması
Investigation of active tectonics of the Southern Shelf of the Sea of Marmara
KAMİLE NESİL KAÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Deniz BilimleriDokuz Eylül ÜniversitesiDeniz Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEDA OKAY GÜNAYDIN