Finansal denetim standartlarının ekonomik büyümeye etkisi
Effect of financial audit standards on economic growth
- Tez No: 975844
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FERHAT TOPBAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: UFRS/TMS, Ekonomik Büyüme, Finansal Denetim, Finansal Raporlama, IFRS/TFRS, Economic Growth, Financial Audit, Financial Reporting
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Demokrasi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'de Uluslararası Finansal Raporlama Standartları'na (UFRS/TMS) uyum süreci 2005 yılından itibaren kurumsal bir zemine oturtulmuş ve 2013 itibarıyla bağımsız denetime tabi işletmeler açısından yasal zorunluluk hâline gelmiştir. Bu süreçle birlikte finansal raporlamada şeffaflık, karşılaştırılabilirlik ve güvenilirlik ilkeleri güç kazanmış; denetim faaliyetlerinin makroekonomik etkileri araştırılması gereken önemli bir konu hâline gelmiştir. Bu araştırmada, Türkiye'de 2013–2024 dönemi itibarıyla yürütülen finansal denetim faaliyetlerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini ampirik olarak incelemektedir. Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (UFRS) ve Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) doğrultusunda şekillenen finansal raporlama yapısının, sadece işletme düzeyinde değil, aynı zamanda makroekonomik düzeyde de etkiler üretebileceği varsayımından hareketle, denetçi sayısı, denetlenen şirket sayısı ve Kamu Gözetimi Kurumu (KGK) gözetim bildirimleri gibi kurumsal denetim göstergeleri dikkate alınarak kapsamlı bir analiz gerçekleştirilmiştir. Araştırmada bağımlı değişken olarak reel Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) büyüme oranı kullanılmış; analiz sürecinde VAR modeli, Johansen eşbütünleşme ve VECM modellerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, finansal denetim faaliyetlerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin hem bileşen düzeyinde hem de zaman boyutuna göre farklılık gösterdiğini ortaya koymuştur. Denetçi sayısındaki artışın uzun dönemde ekonomik büyüme üzerinde sınırlı ve negatif yönlü bir etki ürettiği; kısa dönemde ise istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki oluşturmadığı tespit edilmiştir. KGK gözetim bildirimlerinin ekonomik büyüme üzerinde kısa dönemde pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu, ancak uzun vadede anlamlı bir etkisinin bulunmadığı görülmüştür. Denetlenen şirket sayısındaki artışın uzun dönemde ekonomik büyüme üzerinde pozitif ve güçlü bir etki yarattığı tespit edilmiştir. Bu durum, denetim kapsamının genişlemesiyle birlikte kayıt dışılığın azalması, şeffaflığın artması ve makroekonomik performansın güçlenmesi gibi yapısal katkılara işaret etmektedir. Bu bağlamda araştırma, finansal denetim kapasitesinin ekonomik büyüme üzerindeki rolüne ilişkin literatüre ampirik bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The alignment process with the International Financial Reporting Standards (IFRS/TFRS) in Türkiye has been institutionalized since 2005 and became a legal obligation for companies subject to independent audit as of 2013. This process has reinforced the principles of transparency, comparability, and reliability in financial reporting, bringing to the fore the macroeconomic implications of auditing practices as a critical area of investigation. This study empirically examines the impact of financial audit activities on economic growth in Türkiye for the period 2013–2024. Based on the assumption that the financial reporting structure shaped by International Financial Reporting Standards (IFRS) and Turkish Accounting Standards (TAS) generates effects not only at the firm level but also at the macroeconomic level, a comprehensive analysis was conducted using key institutional audit indicators such as the number of auditors, the number of audited firms, and the oversight reports submitted to the Public Oversight Authority (KGK). In the study, the real Gross Domestic Product (GDP) growth rate was used as the dependent variable, and the analysis employed the VAR model, Johansen cointegration test, and the VECM model. The findings reveal that the impact of financial audit activities on economic growth varies depending on both the components and the time dimension. An increase in the number of auditors was found to have a limited and negative long-term effect on economic growth, while its short-term effect was statistically insignificant. KGK oversight notifications had a positive and statistically significant impact on economic growth in the short term, whereas no meaningful long-term effect was observed. Notably, the increase in the number of audited firms demonstrated a strong and positive long-term effect on economic growth. This indicates that the expansion of audit coverage contributes structurally to reducing informality, enhancing transparency, and strengthening macroeconomic performance. In this context, the study provides empirical evidence to the literature regarding the role of financial audit capacity in fostering economic growth.
Benzer Tezler
- Contribution a la recherche d'un cadre juridique pour un droit international de laconcurrence plus efficace
Daha etkin bir uluslararası rekabet için hukuki çerçeve arayışı
ALİ CENK KESKİN
Doktora
Fransızca
2009
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. JEAN MARC SOREL
PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM
- Impact of Covid-19 on Islamic and conventional stock indexes
Covıd-19'un İslami ve geleneksel hisse senedi endeksleri üzerindeki etkisi
ALMABROK F AHMİD
- Basel I-II-III sermaye uzlaşısı
Basel I-II-III capital accord
EFSANE CENGİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
EkonomiAtılım Üniversitesiİşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DOĞAN CANSIZLAR
- 1980 sonrası yabancı banka girişlerinin Türk bankacılık sektöründeki yeri ve yabancı bankaların oluşturabilecekleri avantajlar ile dezavantajlar
Status of foreign bank entry after 1980 in Turkish banking sector and advantages and disadvantages of foreign banks
NEFİSE KAYA
