Turistlerin yiyecek ile ilgili kişilik özelliklerinin yerel yiyeceği tüketim değeri, tutum ve deneme niyeti üzerindeki etkisi
The effect of tourists' food-related personality traits on local food consumption value, attitude and intention to try
- Tez No: 976408
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİHAN AKDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gastronomi ve Mutfak Sanatları, Gastronomy and Culinary Arts
- Anahtar Kelimeler: Gastronomi, Gastronomy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Destinasyona özgü yerel yiyeceklerin tüketimi, pek çok turistik aktivite ve seyahat güdüsünün temel unsurlarından biridir. Bu durum, turistlerin yiyecek tercihlerini ve dolayısıyla seyahat memnuniyetlerini önemli ölçüde etkilemektedir. Yiyecek ile ilişkili kişilik özellikleri, turistlerin destinasyonlardaki yerel yiyecek tercihlerini şekillendiren ince ve karmaşık faktörlerden yalnızca biridir. Diğer yandan, yerel yiyecek tüketim değeri; destinasyon ziyaretleri sırasında yerel yiyeceklerin seçimi ve deneyimlenmesiyle elde edilen algılanan değer olarak tanımlanmakta ve turistin yerel yiyeceğe yönelik algıladığı fayda ile doğrudan ilişkilendirilmektedir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, turistlerin yiyecek ile ilgili kişilik özelliklerinin (yiyecek neofobisi ve yiyecek ilgilenimi) yerel yiyeceği tüketim değeri, tutum ve niyetine etkisini incelemektir. Araştırma modeli kapsamında yer alan değişkenler arasındaki ilişkileri ölçmek amacıyla nicel bir araştırma deseni benimsenmiş ve birincil veriler anket tekniği ile toplanmıştır. Araştırmanın verileri için oluşturulan anket formu Mart-Mayıs 2025 tarihleri arasında yüz yüze ve Google Formlar aracılığıyla yerli ve yabancı turistlerden elde edilmiştir. Çalışmada SPSS programı kullanılarak 606 anket analize tabii tutulmuştur. Bulgulara göre yiyecek neofobisinin, yerel yiyecek tüketim değeri üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahipken; yiyecek ilgileniminin tüketim değeri üzerindeki etkisi anlamlı bulunmamıştır. Bununla birlikte hem yiyecek neofobisi hem de yiyecek ilgilenimi, yerel yiyecek deneme niyetini pozitif ve anlamlı biçimde etkilemektedir. Yerel yiyecek tüketim değeri hem yerel yiyeceğe yönelik tutumu hem de deneme niyetini pozitif etkilemekte; tutum da deneme niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı bir etki göstermektedir. Grup karşılaştırmalarında yabancı turistlerin yiyecek neofobisi ve yiyecek ilgilenimi, yerel yiyecek tüketim değeri ve yerel yiyecek deneme niyeti ortalamalarının yerli turistlerden daha yüksek olduğu; tutum değişkeninde ise anlamlı bir fark bulunmadığı saptanmıştır. Bulgular, destinasyonlarda yerel yiyeceklerin değerinin vurgulanması ve farklı turist profillerine uygun iletişim stratejileri geliştirilmesinin önemine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
The consumption of destination-specific local foods is one of the fundamental elements of many tourist activities and travel motivations. This significantly influences tourists' food preferences and, consequently, their travel satisfaction. Food-related personality traits are just one of the subtle and complex factors shaping tourists' preferences for local foods at destinations. On the other hand, local food consumption value is defined as the perceived value obtained from the selection and experience of local foods during destination visits and is directly related to the benefit the tourist perceives in local food. In this context, the aim of the study is to examine the effect of tourists' food-related personality traits (food neophobia and food interest) on the consumption value, attitude, and intention towards local food. A quantitative research design was adopted to measure the relationships between the variables included in the research model, and primary data were collected using a survey technique. The survey form created for the research data was obtained from local and foreign tourists between March and May 2025 through face-to-face interviews and Google Forms. In the study, 606 surveys were analyzed using the SPSS program. According to the findings, food neophobia has a significant and positive effect on the consumption value of local foods, while the effect of food interest on consumption value was not found to be significant. However, both food neophobia and food interest positively and significantly influence the intention to try local foods. Local food consumption value positively affects both the attitude towards local food and the intention to try it; attitude also has a positive and significant effect on the intention to try. In group comparisons, foreign tourists' food neophobia and food interest, local food consumption value, and local food trial intention averages were found to be higher than those of domestic tourists; no significant difference was found in the attitude variable. The findings point to the importance of emphasizing the value of local foods in destinations and developing communication strategies tailored to different tourist profiles.
Benzer Tezler
- Yiyecek tüketim motivasyonları ve yiyecekle ilgili kişilik özelliklerinin tavsiye etme niyeti üzerine etkisi
Food consumption motivations and the effect of food-related personality characteristics on the intention to recommend
EYLEM IĞDIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER ŞAHİN PERÇİN
- Aşçıların beş faktör kişilik özellikleri, bireysel inovasyon algısı, bireysel inovasyon davranışı ilişkisi: Bursa örneği
Five factor personality traits, perception of individual innovation, individual innovation behavior relationship: Bursa case
SEYDİ AHMET ÇETİN
Doktora
Türkçe
2018
İşletmeBalıkesir ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAYRAM ŞAHİN
- Culinary tourism: Factors that influence local food consumption motivation and their effects on travel intentions
Yemek turizmi: Yöresel yiyecek tüketimi motivasyonunu etkileyen faktörler ve bu faktörlerin seyahat niyetlerine etkisi
BİRCE GÜRBAŞKAN AKYÜZ
- Destinasyon yiyecek imajı ölçeğinin geliştirilmesi
Development of the destination food image scale
HAKAN GÖRÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TurizmAkdeniz ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEM OKTAY GÜZELLER
- Mersin ilinin sokak lezzetlerinin gastronomi açısından değerlendirilmesi
Evaluation of street foods of Mersin province in terms of gastronomy
ERGİN FİDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH BADEM
