Sıçanlarda maternal uyku deprivasyonunun postnatal otizm benzeri davranışlara olan etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of maternal sleep deprivation on autism-like behaviors in rats
- Tez No: 976527
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZNUR ÖZGE ÖZCAN, DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU ÇEVRELİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Nöroloji, Biyoteknoloji, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Neurology, Biotechnology, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Otizm spektrum bozukluğu, Autism spectrum disorder
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Biyoteknoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB); sosyal etkileşimde yetersizlik, iletişim güçlükleri ve tekrarlayıcı davranışlarla karakterize edilen nörogelişimsel bir bozukluktur. Araştırmalara göre, erkeklerde bu bozukluğun yaygınlığı kadınlarla kıyaslandığında yaklaşık dört kat daha fazladır. OSB'nin ortaya çıkışında genetik ve çevresel faktörler etkilidir. Bu faktörlerden gebelik sırasında valproik asit (VPA) kullanımı, D vitamini eksikliği, immun sistemin aktivasyonu, stres gibi etmenler doğan yavrularda otizme sebep olabilmektedir. VPA, antiepileptik olarak yaygın kullanılan bir ilaçtır. Maternal dönemde kullanımı nörogelişimsel bozukluklara sebep olabilmektedir. Özellikle gebelik sırasında VPA'ya maruz bırakılan bireylerin yavrularında OSB gelişme riskinin arttığı çeşitli epidemiyolojik ve deneysel çalışmalarla ispatlanmıştır. Gebelikte uyku deprivasyonu (UD) maternal stres etmenleri arasında yer almaktadır. Gebelikte yetersiz ve kalitesiz uyku, plasenta yoluyla fetüse aktarılan biyokimyasal sinyallerin bozulmasına neden olabilmektedir. Deneysel hayvan modellerinde maternal UD'nin; yavrularda artmış anksiyete benzeri davranışlara, öğrenme ve bellek işlevlerinde bozulmalara ve sinaptik plastisite ile ilgili genlerde düzensiz ekspresyona neden olduğu gösterilmiştir. Bu tez çalışmasının amacı gebeliğin orta döneminde 72 saat UD'ye maruz bırakılan annelerden doğan yavrular üzerindeki OSB benzeri davranışların VPA maruziyeti ile sosyal davranışları ölçülerek karşılaştırılmalı olarak incelenmesidir. Bu veriler ışığında gebeliğin orta döneminde UD'nin VPA maruziyeti sonuçlarına benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir. Buna göre çevresel faktörlerin özellikle de gebelik dönemindeki UD'nin sosyal davranışsal bozukluklara etkisinin yeni bir OSB modeli olarak kullanılabilme potansiyelinin değerlendirildiği ilk çalışmadır.
Özet (Çeviri)
Autism Spectrum Disorder (ASD) is a neurodevelopmental disorder characterized by lack of social interaction, communication difficulties, and repetitive behaviors. According to research, the prevalence of this disorder is approximately four times higher in males compared to females. Genetic and environmental factors are effective in the emergence of ASD. Of these factors, valproic acid (VPA) use during pregnancy, vitamin D deficiency, activation of the immune system, and stress can cause autism in the offspring. VPA is a widely used antiepileptic drug. Its use in the maternal period can cause neurodevelopmental disorders. Various epidemiological and experimental studies have proven that the risk of ASD in the offspring of individuals exposed to VPA during pregnancy is increased. Sleep deprivation (UD) during pregnancy is among the maternal stress factors. Insufficient and poor-quality sleep during pregnancy can cause disruption of the biochemical signals transferred to the fetus via the placenta. In experimental animal models, maternal UD; It has been shown to cause increased anxiety-like behaviors in offspring, impairments in learning and memory functions, and dysregulated expression of genes related to synaptic plasticity. The aim of this thesis is to examine ASD-like behaviors in offspring born to mothers exposed to UD for 72 hours in mid-pregnancy by measuring their social behaviors with VPA exposure. In light of these data, it has been determined that UD in mid-pregnancy is similar to the results of VPA exposure. Accordingly, this is the first study to evaluate the potential of environmental factors, especially UD during pregnancy, to be used as a new ASD model on social behavioral disorders.
Benzer Tezler
- Düzenli aerobik ve/veya direnç egzersiz programlarının uykusuzluğa bağlı kognitif bozulma üzerine koruyucu etkileri
Protective effects of regular aerobic and/or resistance exercise programs on sleep deprivation-induced cognitive impairment
YUSRA KARADEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
FizyolojiTrakya ÜniversitesiFizyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLNUR ÖZTÜRK
- Prenatal fonksiyonel pinealektomi ve eksojen melatonin uygulanan gebe ratların yavrularında karbon tetraklorür (CCL₄) ile oluşturulmuş karaciğer fibrozisi üzerine cynara scolymus L.(enginar)'un etkisinin radyolojik, biyokimyasal ve histolojik olarak değerlendirilmesi
Prenatal functional pinealectomy and exogenous melatonin in the offspri̇ng of pregnant rats administered the effect of cynara scolymus L.(artichoke) on carbon tetrachloride (CCL₄)-induced liver fibrosis radiologic, biochemical and histologic evaluation
CANSU ÇADİRCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Histoloji ve EmbriyolojiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiHistoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET TURGUT
- Maternal hipotiroidili sıçan plasentasında melatoninin Treg hücreleri üzerine etkisi
The effect of melatonin on Treg cells in the placenta of rats with maternal hypothyroidism
MELEK YEŞİM AK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Histoloji ve EmbriyolojiDokuz Eylül ÜniversitesiHistoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSNÜ ALPER BAĞRIYANIK
- Kronik uyku yoksunluğunun sıçanlarda mukosiliyer klirens ve nazal histopatoloji üzerine etkileri
Effects of chronic sleep deprivation on upper respiratory tract mucosal histology and mucociliary clearence on rats
FATMA CEMRE SAZAK KUNDİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Kulak Burun ve BoğazSağlık Bilimleri ÜniversitesiKulak Burun Boğaz ve Baş-Boyun Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KÜRŞAT MURAT ÖZCAN
- Sıçanlarda gentiana olivieri bitkisinin antidepresan etkisinin araştırılması
Investigation of antidepressant effect of gentiana olivieri in rats
AHMET BERK
Doktora
Türkçe
2017
Eczacılık ve Farmakolojiİnönü ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMET YILMAZ
PROF. DR. NURETTİN ABACIOĞLU