Arap Baharı ve sonrasında Türkiye-Libya ilişkileri
Türkiye-Libya relations during and after the Arab Spring
- Tez No: 977738
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAJ AHSAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Arap Baharı bağlamında Libya'da yaşanan siyasal dönüşüm sürecini ve Türkiye'nin bu süreçte izlediği politikayı tarihsel, kuramsal ve jeopolitik açılardan ele alan nitel bir incelemedir. Birinci bölümde Arap Baharı'nın kavramsal arka planı, bu olayın Kuzey Afrika'da başlattığı dönüşüm dalgası, Türkiye-Libya ilişkilerinin tarihi gelişim süreci, Arap Baharı öncesi ve sonrasında Türkiye'nin bölgeye yönelik dış politikası ele alınmıştır. İkinci bölümde, 2011'den itibaren Libya'daki iç savaş, Tobruk–Trablus ayrışması, meşruiyet krizi, Türkiye'nin Ulusal Geçiş Konseyi ile Ulusal Mutabakat Hükûmeti ile ilişkileri analiz edilmiştir. Üçüncü bölümde ise Türkiye–Libya deniz yetki alanları mutabakatı, enerji diplomasisi ve Mavi Vatan doktrini bağlamında Türkiye'nin Doğu Akdeniz ve Kuzey Afrika'daki jeopolitik konumlanması ile Afrika açılımı stratejisi ortaya konmuştur. Araştırma, öncelikle ikincil kaynak taraması ve doküman incelemesi yöntemlerine dayanmaktadır. Bu bağlamda ikili ilişkilerin jeostratejik derinliği Türkiye ile Libya arasında imzalanan resmi anlaşmalar, BM kararları ve uluslararası aktörlerin beyanları üzerinden çözümlenmiştir. Çalışmanın bulguları, Türkiye'nin Arap Baharı sonrası dönemde başlangıçta tarafsız ve arabulucu rolünü benimsedikten sonra, Kaddafi rejiminin çöküşü sonrasında meşruiyet temelli davet çerçevesinde Ulusal Mutabakat Hükûmeti'ne verdiği desteği kurumsallaştırdığını göstermektedir. 2019'daki deniz yetki alanları mutabakatı ve güvenlik alanındaki iş birliği anlaşmaları, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki enerji güvenliğini sağlamaya yönelik stratejisinin temellerini oluşturmuştur. Bu bağlamda Türkiye-Libya ilişkileri sadece çatışma yönetimi ya da taktiksel müdahaleler bütünü değil; diplomasi, savunma ve enerji politikalarının eşgüdümüyle şekillenen kapsamlı bir jeopolitik vizyonun pratiğe dönüştüğü bir saha olarak tanımlanmıştır.
Özet (Çeviri)
This study is a qualitative analysis that examines the process of political transformation in Libya in the context of the Arab Spring and the policy pursued by Türkiye during this process from historical, theoretical, and geopolitical perspectives. In the first chapter, the conceptual background of the Arab Spring, the wave of transformation it triggered in North Africa, the historical development of Türkiye–Libya relations, and Türkiye's foreign policy toward the region before and after the Arab Spring are discussed. The second chapter analyzes the civil war in Libya since 2011, the Tobruk–Tripoli division, the legitimacy crisis, and Türkiye's relations with the National Transitional Council as well as the Government of National Accord. The third chapter addresses Türkiye's geopolitical positioning in the Eastern Mediterranean and North Africa, and its Africa outreach strategy, within the framework of the Türkiye–Libya maritime delimitation agreement, energy diplomacy, and the Blue Homeland doctrine. The research primarily relies on secondary source review and document analysis. In this context, the geostrategic depth of bilateral relations is examined through official agreements signed between Türkiye and Libya, UN resolutions, and the statements of international actors. The findings of the study indicate that after initially adopting a neutral and mediating role in the post-Arab Spring period, Türkiye institutionalized its support for the Government of National Accord within the framework of legitimacy-based invitations following the collapse of the Gaddafi regime. The 2019 maritime delimitation agreement and the cooperation agreements in the field of security laid the foundations of Türkiye's strategy to ensure energy security in the Eastern Mediterranean. In this aspect Türkiye–Libya relations can be defined not merely as a set of conflict management mechanisms or tactical interventions, but as a field in which a comprehensive geopolitical vision—shaped by the coordination of diplomacy, defense, and energy policies—has been put into practice
Benzer Tezler
- Arap Baharı ve Türkiye Mısır ilişkilerine etkisi
Arab Spring and it's influences on Turkish-Egyptian relationships
TALHA EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Uluslararası İlişkilerİstanbul Arel ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VOLKAN TATAR
- Arap baharı bağlamında Türkiye-Katar ilişkileri
Turkey Qatar relations in the context of the Arab Spring
KADİR TURGUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Uluslararası İlişkilerBahçeşehir ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURHAN KÖROĞLU
- Arap Baharı bağlamında Türkiye'nin Orta Doğu ülkeleriyle ilişkileri
Turkey's relations with the countries in the Middle East in the context of Arab Spring
ŞEYDA ÖZYÜREK
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Uluslararası İlişkilerYalova ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MURAT ALAKEL
- Arap Bahar'ının Türk dış politikası üzerine etkileri: Tunus Mısır Suriye ve Libya üzerine bir değerlendirme
Effects of the Arab spring on Turkish foreign policy: An evaluation on Tunisia, Egypt, Syria and Libya
AFRA SÜMEYYE ATAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Uluslararası İlişkilerİstanbul Arel ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA ASLI KELKİTLİ
- Birikim dergisi çerçevesinde Türk solu ve Arap Baharı
Turkish left and Arab Spring in the framework of the Birikim journal
MUHAMMED EREN ÖZORPAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiOrtadoğu Sosyolojisi ve Antropolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET KEMAL BAYRAM