Özbekistan sağlık sisteminin, belirleyicileri, alt sistemleri, örgütlenme yapısı ve güçlü yönleri açısından incelenmesi
An examination of the Uzbekistan health system in terms of its determinants, subsystems, organizational structure, and strengths
- Tez No: 978548
- Danışmanlar: PROF. DR. SEDAT BOSTAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: İşbirliği, Özbekistan sağlık görevlileri, Sağlık reformları, Sağlık sistemi, Sağlık sisteminin belirleyicileri, Sağlık, Sağlık hizmetleri, Sağlık sektörü, Cooperation, Determinants of the health system, Health reforms, Health system, Uzbekistan health officials, Health, Health services, Health sector
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özbekistan, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından 1991 yılında bağımsızlığını ilan etmiştir. O tarihten bu yana ülke, sağlık hizmetlerine eşit erişimi sağlamak ve verimliliği artırmak amacıyla sağlık hizmetlerinin sunumu, yönetimi ve finansmanını kapsayan bir dizi kapsamlı reform başlatmıştır. Orta Asya'nın en önemli ülkelerinden biri olan Özbekistan'da sağlık sisteminin kalitesi; coğrafi, demografik ve ekonomik faktörlerden etkilenmektedir. Her yıl gelişmekte olan sağlık altyapısına rağmen, kırsal bölgelerde hâlâ sağlık hizmetlerine erişimde sorunlar yaşanmaktadır. Yüksek donanımlı büyük hastaneler genellikle yalnızca kentsel alanlarda ve nüfusu yüksek ilçelerde bulunmaktadır. Son yıllarda sağlık sektörüyle ilgili önemli reformlar gerçekleştirilmiştir. Ayrıca dijital sağlık uygulamaları, e-reçete ve tele-tıp gibi yenilikçi çözümler, hizmetlerin daha geniş bir nüfusa ulaşmasına katkı sağlamaktadır. Özellikle anne-çocuk sağlığı ve bulaşıcı hastalıklarla mücadele alanlarında kaydedilen ilerlemeler, sağlık politikalarının etkinliğini göstermektedir. Bu çalışma, Özbekistan sağlık sisteminin derinlemesine değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Sağlık sisteminin hangi faktörlerden ve nasıl etkilendiğini anlamak için literatür taraması ve saha araştırması yöntemleri birlikte kullanılmıştır. Özbekistan sağlık sistemini yakından tanıyabilmek için sistemin belirleyicileri, altyapısı ve sağlık hizmetlerinin sunumu gibi unsurlar ayrıntılı biçimde ele alınmıştır. Çalışmanın teorik kısmının ardından saha araştırması gerçekleştirilmiş; sağlık görevlileri ve yerel yetkililerle yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Mülakatlarda katılımcıların sağlık sistemiyle ilgili görüşleri, güçlü ve zayıf yönlere ilişkin değerlendirmeleri toplanmıştır. Katılımcıların yanıtları, sağlık istatistikleri ve literatür verileriyle birlikte analiz edilerek bir SWOT analizi hazırlanmıştır. Bu analiz, Özbekistan sağlık sisteminin mevcut durumunu ve iyileştirme potansiyelini daha iyi anlamak açısından önemli bir kaynak sağlamaktadır. Çalışmanın temel zorluklarından biri, Türkçe literatürde konuya ilişkin kaynak eksikliği ve saha araştırmasının Özbekistan'da yüz yüze yürütülmesi gerekliliğidir. Ancak bu zorluklara rağmen, araştırmanın Türkiye ile Özbekistan arasındaki sağlık alanındaki iş birliğini güçlendirmeye katkı sunması ve Özbekistan sağlık sistemi hakkında önemli bir bilgi kaynağı oluşturması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Uzbekistan declared its independence in 1991 following the dissolution of the Soviet Union. Since then, the country has launched a series of comprehensive health reforms aimed at ensuring equal access to healthcare services and improving system efficiency through better organization, management, and financing. As one of the most significant countries in Central Asia, the quality of Uzbekistan's healthcare system is influenced by geographical, demographic, and economic factors. Despite the continuous improvement of the national health infrastructure, rural areas still face difficulties in accessing healthcare services. Highly equipped hospitals are mainly located in urban centers and densely populated districts. In recent years, major reforms have been implemented in the healthcare sector. Moreover, the introduction of digital health applications, e-prescription systems, and telemedicine has contributed to expanding access to medical services for a wider population. Notable progress in maternal and child health, as well as in the fight against infectious diseases, reflects the growing effectiveness of national health policies. This study aims to provide an in-depth evaluation of Uzbekistan's healthcare system. To understand the factors that shape and influence the system, both literature review and field research methods were employed. The study examined key elements such as the determinants of the healthcare system, its infrastructure, and the organization of service delivery. Following the theoretical framework, field research was conducted through semi-structured interviews with healthcare professionals and local authorities. These interviews collected expert opinions on the strengths and weaknesses of the healthcare system. The findings, combined with health statistics and theoretical data, were analyzed through a SWOT analysis, offering valuable insight into the current state and improvement potential of the Uzbek healthcare system. One of the major challenges of the research was the limited availability of Turkish-language sources and the necessity of conducting fieldwork directly in Uzbekistan. Despite these challenges, this study is expected to contribute to strengthening health cooperation between Turkey and Uzbekistan and to serve as an important reference on the Uzbek healthcare system.
Benzer Tezler
- Türk devletlerindeki hayat bilgisi dersi öğretim programlarının karşılaştırmalı incelenmesi
Comparative review of life science course curricula in the Turkic states
AMİNA OVLYAKULYYEVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKırşehir Ahi Evran ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAYRAM TAY
- Current models in higher education governance
Yükseköğretim yönetiminde çağdaş modeller
BAYRAMGELDI HUDAYBERDIYEV
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM HAKAN KARATAŞ
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Planlı ekonomiden piyasa ekonomisine geçiş Özbekistan örneği (Sorunlar, gelişmeler ve öneriler)
Transition from plan nine economy to free market economy the case of Uzbekistan (Problems, developments, suggestions)
BAHTIYAR SATAYEV