Okul müdürlerinin kullandığı örgütsel güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki
The relationship between the organizational power sources used by school principals and the organizational commitment of teachers
- Tez No: 978786
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞENOL SEZER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Örgütsel Güç Kaynakları, Okul Müdürü, Örgütsel Bağlılık, Öğretmen, Organizational Power Sources, School Principal, Organizational Commitment, Teacher
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ordu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, okul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkiye odaklanılmıştır. Bu amaçla araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama deseninde yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma örneklemini Ordu ilinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okulları ve özel okullarda görev yapan 379 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, 'Örgütsel Bağlılık Ölçeği' ve 'Yöneticilerin Kullandıkları Örgütsel Güç Kaynakları Ölçeği' aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada, öğretmenlerin okul müdürlerinin kullandığı örgütsel güç kaynaklarını hangi düzeyde algıladıkları ve bu algının örgütsel bağlılık üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Araştırmanın verileri, betimsel istatistik (frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma) teknikleri yanında bağımsız gruplar için t-testi, ikiden fazla grup puanları arasındaki farklılığı belirlemede tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılarak analiz edilmiştir. Okul müdürlerinin kullandığı güç kaynaklarının öğretmenlerin örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkiyi ve yönünü belirlemek amacıyla Pearson kısmi korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Okul müdürlerinin kullandığı güç kaynaklarının öğretmenlerin örgütsel bağlılığını yordama düzeyini belirlemek için basit doğrusal regresyon analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonuçları, okul müdürlerinin daha çok uzman yöneticilik stili sergilediklerini ve örgütsel güç kaynaklarından yasal gücü kullandıklarını ortaya koymaktadır. Öğretmenlerin okul müdürlerinin kullandığı örgütsel güç kaynaklarına ilişkin algıları, cinsiyet, branş, eğitim durumu, okul türü ve hizmet yılı değişkenleri açısından farklılaşmaktadır. Öğretmenlerin örgütsel bağlılık algıları ise cinsiyet, branş, eğitim durumu, okul türü, hizmet yılı değişkenleri açısından anlamlı farklılık göstermektedir. Okul müdürlerinin kullandığı uzmanlık gücü, karizmatik güç, yasal güç ve ödül gücü ile öğretmenlerin örgütsel bağlılık algıları arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde istatiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Zorlayıcı güç alt boyutu ile örgütsel bağlılık arasında ise pozitif yönlü ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki söz konusudur. Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları öğretmenlerin örgütsel bağlılıklarını orta düzeyde yordamaktadır. Bu sonuçlara göre, okul müdürlerinin zorlayıcı güç yerine uzmanlık gücü, karizmatik güç, yasal güç ve ödül gücünü görece daha fazla kullanmaları, öğretmenlerin örgütsel bağlılığını artıracağı söylenebilir.
Özet (Çeviri)
This study focuses on the relationship between the organizational power resources used by school principals and the organizational commitment of teachers. The study aims to determine the relationship between the power resources used by school principals and the organizational commitment of teachers. For this purpose, the research was conducted using a correlational survey design, a quantitative research method. The study sample consisted of 379 teachers working in public and private primary schools affiliated with the Ministry of National Education in Ordu province. Data was collected using the 'Organizational Commitment Scale' and the 'Organizational Power Sources Scale Used by School Administrators'. In this study, the level at which teachers perceive the organizational power resources used by school principals and the effects of this perception on organizational commitment were analyzed. Data was analyzed using descriptive statistics (frequency, percentage, mean, and standard deviation) techniques, as well as t-test for independent groups and one-way analysis of variance (ANOVA) to determine the difference between the scores of more than two groups. Pearson partial correlation analysis was used to determine the relationship and direction between the power sources used by school principals and the organizational commitment of teachers. Simple linear regression analysis technique was used to determine the level to which the power sources used by school principals predict teachers' organizational commitment. The results of the study reveal that school principals mostly exhibit an expert management style and use legitimate power from organizational power sources. Teachers' perceptions of the organizational power resources used by school principals differ in terms of gender, branch, educational status, school type, and job seniority. Teachers' perceptions of organizational commitment show significant differences in terms of gender, branch, educational status, school type, and job seniority. A positive and moderately statistically significant relationship was found between the expert power, charismatic power, legitimate power, and reward power wielded by school principals and teachers' perceptions of organizational commitment. However, there was a positive and lowly significant relationship between the coercive power sub-dimension and organizational commitment. The power resources used by school principals moderately predict teachers' organizational commitment. Based on these results, it can be argued that school principals' greater use of expert power, charismatic power, legitimate power, and reward power, rather than coercive power, will increase teachers' organizational commitment.
Benzer Tezler
- Okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel güven düzeylerine yönelik görüşleri arasındaki ilişki
The relation between power sources used by school principals and opinions of teachers regarding organizational trust levels
TUĞÇE ÖZHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimDüzce ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN GÖKSOY
- Okul yöneticilerinin kullandığı güç kaynakları ile öğretmenlerin güç mesafesi arasındaki ilişki (Muğla/Türkiye-Tamale/Gana örneği)
The relationship between the power bases used by school principals and the power distance of teachers: The case of Muğla (Turkey) and Tamale (Ghana)
LUKMAN ZIBLIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABBAS ERTÜRK
- Okul müdürlerinin kullandıkları güç türleri ile öğretmenlerin örgütsel sinizm algıları arasındaki ilişki
Relationship between the power sources used by school administrators and teachers' feelings of cinism
KEMAL OKUMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve Öğretimİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ GURBETOĞLU
- Okul Yöneticilerinin Tercih Ettiği Güç Kaynakları ile Öğretmenlerin Mesleki İyilik Algısı arasındaki İlişki
The relationship between the school administrators' power sources which they prefer and the perception of the teachers' professional well-being
ALİ KÜÇÜKÇAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimDumlupınar ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ FARUK YAYLACI
- Örgütsel vatandaşlık davranışının öncülü olarak okul yöneticilerinin kullandıkları güç kaynakları
School administrators antecedents of organizational citizenship behavior they use power supply
AHSEN DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimCumhuriyet ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CELAL TEYYAR UĞURLU