Geri Dön

Cinsiyet temelli şiddetin öteki yüzü: Ailede kadının erkeğe duygusal şiddeti

The other side of gender based violence: Women's emotional violence against men in the family

PDF İndir

  1. Tez No: 979095
  2. Yazar: EMİNE ORÇAN ARSLAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET TAYFUN AMMAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Sosyoloji, Sociology
  6. Anahtar Kelimeler: Aile içi şiddet, Duygusal şiddet, Toplumsal cinsiyet, Domestic violence, Emotional violence, Gender
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sakarya Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, cinsiyet eksenli şiddet olgusunu, kadının erkeğe yönelik duygusal şiddeti yönüyle ele almaktadır. Literatürde sıklıkla erkeğin fail, kadının ise mağdur konumunda değerlendirildiği şiddet tartışmalarının aksine, bu araştırma erkeğin mağduriyetine odaklanarak konuya farklı bir bakış açısı kazandırmayı amaçlamaktadır. Çalışmada, erkeklerin aile içinde eş, anne veya abla gibi kadın figürleriyle kurdukları ilişkilerde maruz kaldıkları duygusal şiddet deneyimleri, sosyolojik bir çerçevede incelenmiştir. Araştırma, nitel yöntemle ve fenomenolojik desen çerçevesinde yürütülmüştür. Katılımcılar, kartopu tekniğiyle belirlenmiş; duygusal şiddeti bizzat deneyimlemiş ya da bu tür şiddet olaylarına tanıklık etmiş bireylerle derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiş, bulgular kod, kategori ve temalar aracılığıyla sınıflandırılmıştır. Araştırma bulguları, erkeklerin aile içinde kadın figürleriyle kurdukları ilişkilerde maruz kaldıkları duygusal şiddetin çoğunlukla örtük, dolaylı ve sözel olmayan biçimlerde gerçekleştiğini ortaya koymuştur. Eş ilişkilerinde değersizleştirme, sevgiyi esirgeme, kıyaslama ve iletişimden kaçınma, anne figürüyle ilişkilerde ise duygusal baskı, ayrımcılık ve suçluluk hissettirme gibi kontrol edici tutumlar öne çıkmıştır. Abla ya da kız kardeş figürüne dair anlatılar daha sınırlı olmakla birlikte, küçümseme, dışlama ve sosyal üstünlük kurma eğilimleriyle duygusal şiddetin izlerini taşımaktadır. Sembolik şiddet kuramı başta olmak üzere, sosyal öğrenme, engellenme-saldırganlık, bağlanma ve kültürel şiddet kuramı gibi çeşitli teorik yaklaşımlarla ilişkilendirilen anlatılar, aile içi duygusal şiddetin yalnızca bireysel çatışmalarla sınırlı kalmadığını, toplumsal normlar, kültürel değerler ve içselleştirilmiş rollerin iç içe geçtiği bir arka planda şekillendiğini göstermektedir. Araştırma, cinsiyet eksenli şiddet olgusunu yalnızca tek taraflı fail-mağdur ilişkisi üzerinden değil, kimi durumlarda karşılıklı dinamiklerin etkili olduğu bir yapı olarak ele almakta, böylece kadının erkeğe uyguladığı duygusal şiddetle erkeğin kadına yönelik şiddeti arasındaki olası etkileşimleri de değerlendirmeye çalışmaktadır. Bu yönüyle çalışma, toplumsal cinsiyet eksenli şiddetin daha bütüncül bir çerçevede ele alınmasına katkı sunmakta ve görünmeyen şiddet biçimlerinin görünür kılınmasını amaçlamaktadır.

Özet (Çeviri)

This study examines the phenomenon of gender-based violence in terms of emotional violence by women against men. Contrary to discussions of violence in the literature, where men are often considered as perpetrators and women as victims, this study aims to provide a different perspective on the subject by focusing on men's victimization. In the study, the emotional violence experiences of men in their relationships with female figures such as wives, mothers or sisters within the family were examined within a sociological framework. The research was conducted with qualitative methods and a phenomenological design. Participants were determined using the snowball technique; semi-structured interviews were conducted with individuals who had personally experienced emotional violence or witnessed such violent events. The data obtained were evaluated using the content analysis method, and the findings were classified using codes, categories and themes. Research findings reveal that the emotional violence men experience in their relationships with female figures within the family often occurs in covert, indirect, and nonverbal forms. In spousal relationships, devaluation, withholding love, comparison, and avoidance of communication are prominent, while in relationships with mother figures, controlling attitudes such as emotional pressure, discrimination, and guilt-tripping are prominent. Narratives about older sisters, while more limited, bear traces of emotional violence through tendencies toward belittling, exclusion, and social dominance. Narratives related to various theoretical approaches, including symbolic violence theory, social learning, frustration-aggression, attachment, and cultural violence theory, demonstrate that domestic emotional violence is not limited to individual conflicts but rather takes shape within a context where social norms, cultural values, and internalized roles are intertwined. The study examines the phenomenon of gender-based violence not only through a one-sided perpetrator-victim relationship, but also as a structure where mutual dynamics are effective in some cases. Thus, it also attempts to evaluate the possible interactions between the emotional violence inflicted by women on men and the violence by men against women. In this respect, the study contributes to addressing gender-based violence in a more holistic framework and aims to make invisible forms of violence visible.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1008898

    Suçluluk ve günahkârlık duygusunun psikososyal kaynakları/pişmanlık ve din: Samsun T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu kadın tutuklu ve hükümlüler örneği

    Psychosocial sources of guilt and sinfulness/remorse and religion: The case of women detainees and convicts in Samsun T-type Closed Penal Institution

    RABİA COŞGUN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    PsikolojiAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BEHLÜL TOKUR

  2. Tez No

    925904

    E. Levınas'ta öteki etiği ve“Kadının Ötekiliği Sorunu”

    The ethics of the other in E. Levinas and“The Problem of Woman's Otherness”

    AYBÜKE ÇAKIRAY

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    FelsefeGazi Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. EMEL KOÇ

  3. Tez No

    982468

    The construction of race and gender in Olga Neuwirth's American Lulu (2006-2012)

    Olga Neuwirth'in American Lulu (2006-2012) eserinde ırk ve toplumsal cinsiyet inşası

    ZEYNEP BÜŞRA ELDEM

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Müzikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Müzik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EMİNE ŞİRİN ÖZGÜN TANIR

  4. Tez No

    541853

    Canavar bedenler, canavar mekanlar

    Monster bodies, monster spaces

    BUSE ÖZÇELİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SIDIKA ASLIHAN ŞENEL

  5. Tez No

    377715

    Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış

    The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective

    ABDOLGADER MOHAMED ALİ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2014

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN

Geri Dön