Mali kanunların karmaşıklığı açısından Türkiye'de belediyelerin karşılaştığı sorunların incelenmesi
Examination of the problems facing municipalities in Turkey in terms of the complexity of financial laws
- Tez No: 979126
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GONCA GÜNGÖR GÖKSU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Maliye, Finance
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mali Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Okunabilirlik, bir metnin anlaşılırlık düzeyini belirleyen ve metinlerin hece yapısı, kelime uzunlukları ile cümle karmaşıklığı gibi dilbilimsel özellikler temelinde değerlendirilen bir kavramdır. Literatürde okunabilirlik araştırmaları, ilköğretim ders kitaplarından yasal metinlere kadar geniş bir yelpazede çeşitli metin türlerini incelemektedir. Maliye alanındaki mevcut çalışmalar ise öncelikle vergi mevzuatının mükellefler nezdindeki anlaşılırlık düzeyine odaklanırken, mahalli idareler ve özellikle belediyelere ilişkin mali mevzuatın okunabilirliği konusunda önemli bir araştırma boşluğu bulunmaktadır. Bu tez çalışması, söz konusu boşluğu doldurmayı amaçlayarak, Türkiye'de belediye mali mevzuatının okunabilirlik düzeyini analiz etmektedir. Çalışma, Türkçe metinlerin okunabilirlik analizinde yaygın olarak kullanılan Ateşman Okunabilirlik Formülü' nü (1997) temel almaktadır ve bu kapsamda belediye maliyesine ilişkin mevzuat metinleri; dilsel karmaşıklık, teknik terim yoğunluğu ve yapısal özellikler açısından detaylı şekilde incelenmektedir. Bu analizler, mevzuat metinlerinin erişilebilirlik düzeyini objektif ölçütlerle değerlendirmeyi ve mevcut duruma ilişkin bilimsel veriler sunmayı hedeflemektedir. Çalışmada, belediye finansman sisteminin temelini oluşturan altı kritik mahalli kanun metni (1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu, 5393 sayılı Belediye Kanunu, 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun ile 5957 sayılı Sebze ve Meyveler İle Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun), detaylı olarak analiz edilmiş ve bu metinlerin okunabilirlik düzeylerinin büyük ölçüde“Zor”ve“Çok Zor”kategorilerinde yer aldığı tespit edilmiştir. Söz konusu mevzuatın karmaşıklığı ve anlaşılırlık sorunları ise belediyelerin görev-sorumluluk tanımlarının, mali sistem işleyişinin ve gelir kaynaklarının yeterince anlaşılamamasına ve etkin şekilde uygulanamamasına yol açmaktadır. Çalışma ayrıca Türkiye'de belediye finansmanı alanında yeterince araştırılmamış bu önemli sorunu ele alarak, mahalli idarelerin reformları ve mevzuat sadeleştirme çalışmaları için önemli veriler ve öneriler de sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Readability is a concept that determines a text's comprehensibility level and is evaluated based on linguistic features such as syllabic structure, word length, and sentence complexity. Readability studies examine various text types in the literature, from primary school textbooks to legal documents. Existing studies in the field of public finance primarily focus on the comprehensibility of tax legislation from the taxpayers' perspective. However, there is a significant research gap concerning the readability of financial legislation related to local governments, particularly municipalities. This thesis aims to fill that gap by analysing the readability level of municipal financial legislation in Turkey. The study is based on the Ateşman Readability Formula (1997), which is widely used in Turkish texts' readability analysis. Within this scope, legislative texts related to municipal finance are examined in terms of linguistic complexity, density of technical terminology, and structural characteristics. These analyses aim to assess the accessibility of the legislation through objective criteria and to provide scientific data regarding the current situation. In the study, six critical legislative texts that form the foundation of the municipal finance system were analysed in detail: Law No. 1319 on Property Tax, Law No. 2464 on Municipal Revenues, Law No. 5216 on Metropolitan Municipalities, Law No. 5393 on Municipalities, the Law No. 5779 on the Allocation of General Budget Tax Revenues to Special Provincial Administrations and Municipalities, and the Law No. 5957 on the Regulation of Trade in Vegetables, Fruits, and Other Goods with Adequate Supply and Demand Depth. The readability levels of these texts were found to fall predominantly within the“difficult”and“very difficult”categories. The legislation's complexity and lack of clarity hinder a proper understanding and effective implementation of the definitions of municipal duties and responsibilities, the functioning of the financial system, and sources of revenue. By addressing this critical yet under-researched issue in the field of municipal finance in Turkey, the study also provides valuable data and recommendations for local government reforms and legislative simplification efforts.
Benzer Tezler
- State and civil society relation in Türkiye: The case of women csos
Türkiye'de Devlet ve sivil toplum ilişkisi: Kadın örgütleri örneği
TUNA YÜCEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyal Politika Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYÇA ERGUN ÖZBOLAT
- Vergi uyuşmazlıklarının idari aşamada çözüm yollarının vergi ahlakına etkileri: Bursa örneği
The effects of tax disputes at administrative stage on tax morale: The case of Bursa
OKAN ŞAN
- Burdur ili mermer sektörünün kurumsal ve ekonomik yapısı
İnstitutional and economic structure of marble sector in burdur
AHMET SARITAŞ
- Mergers and acquisitions insurance: assessment of differences in regional uptake across Americas, Emea and Asia from the perspective of Turkish market
Birleşme ve devralmalarda sorumluluk sigortası: Amerika, Avrupa-Orta Doğu-Afrika ve Asya'daki bölgesel farklılıkların Türk sigortacılığı açısından değerlendirilmesi
DENİZ GÜNEY AKKOR
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Hukukİstanbul Bilgi ÜniversitesiBankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BURAK ODER
- Vergilendirme sürecinde mükellef, idare, serbest muhasebeci ve mali müşavirlerin sorunları: Kayseri örneği
Problems of taxpayers, administration, independent accountants and financial advisors at taxation process: Case of Kayseri̇
ERHAN SALMANLI
