Genç dostu kent perspektifinden üniversite gençlerinin kente katılımı; Isparta örneği
Participation of university youth in the city from a youth-friendly city perspective; :Isparta example
- Tez No: 979156
- Danışmanlar: PROF. DR. DUYGU GÖKCE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Genç Dostu Kent, Üniversite Gençliği, Isparta Kenti, Katılım, Youth-Friendly City, University Youth, City of Isparta, Participation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, gençlerin kentsel mekândaki temsiliyetlerini, kentle kurdukları ilişkileri ve kentsel karar alma süreçlerine ne düzeyde katılım sağladıklarını“Genç Dostu Kent”perspektifiyle ele almaktadır. Tezde, gençlerin kentsel mekânlardaki kullanım deneyimi, bu mekânlara erişimi, politika süreçlerine katılım düzeyi, gençlere özgü ihtiyaç ve sorunlar çok yönlü olarak incelenmiştir. Bu kapsamda Isparta kentinde saha gözlemleri ve 2024-2025 öğrenim yılındaki öğrenci sayıları dikkate alınarak 125 öğrenciyle toplamda 45 sorudan oluşan bir anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışmasından elde edilen verilerin değerlendirmesi yapılmıştır. Yapılan anket çalışması sonucunda elde edilen veriler ve gençler yapılan saha gözlemleri ile öğrencilerin yoğunlaştığı alanlar, mekânsal gereksinimleri, sorunları ve talepleri saptanarak barınma, eğitim, ders çalışma, sosyalleşme-eğlence, alışveriş, dinlenme, ulaşım, yeme-içme, spor-sanat, sağlık mekânlarını gösteren kapsamlı analizler yapılmıştır. Gençlik dönemi bireyler açısından karmaşık bir dönem olmakla birlikte bu dönemde gelişen bağımsızlık ihtiyacı, kimlik arayışı, sosyal ilişkilerin önem kazanması gibi durumların ortaya çıktığı bilinmektedir. Gençlerin bu dönemde kentsel mekâna yönelik beklentileri sorgulandığında; erişilebilirlik, sosyalleşme imkanları, güvenlik ve aidiyet hissi gibi temel başlıklar ön plana çıkmaktadır. Ancak günümüz planlama süreçlerinde kullanıcı grubu olarak sağlıklı yetişkin erkek bireylere odaklı planlama yapılmaktadır. Gençlerin bu süreçler içerisinde ihtiyaçlarının görmezden gelindiği ve kentsel mekânlardan dışlandığı görülmektedir. Bu bağlamda“Genç Dostu Kent”anlayışı gençlerin ihtiyaç ve gereksinimlerine yönelik fiziksel mekân düzenlemelerinin yanında yönetişim süreçlerine katılım gösteren ve aktif yurttaş olmaları gerekliliğini savunan bir yaklaşımı ifade etmektedir. Tez çalışması kapsamında Isparta kenti üniversite gençleri özelinde yürütülen anket çalışmaları, saha gözlemleri gençlerin kentle ilişkilerinin yüzeysel bir düzeyde olduğunu ortaya koymuştur. Kentteki kamusal alanların gençlerin beklentilerine uygun bir biçimde tasarlanmamış olması, alternatif ulaşım türlerinin eksikliği, kentte güvenliğin yeterince sağlanmamış olması, sportif alanlarının sınırlılığı ve yönetişim süreçlerine katılım eksikliği gibi sebeplerin kentin genç dostu kent vizyonuna ulaşması yönünde engeller oluşturmaktadır. Diğer yandan Isparta'nın kompakt kent yapısı, doğal çevrenin nispeten korunup yeşil alanların çoğunlukta olması gençler açısından kentin olumlu yanlarındandır. Çalışmada hem Isparta kenti hem de Türkiye genelinde“genç dostu kentlerin”geliştirilmesine yönelik planlama perspektifinde çeşitli önerileri geliştirilmiştir. Isparta kentinin nasıl“genç dostu kent”olabileceğine yönelik geliştirilen önerilerde; kentsel mekân düzenlemelerinin gerçekleştirilmesi ve bu düzenlemeleri desteklemek için yönetişim, katılım, kentsel hizmetlerin yeniden yapılandırılması gibi konulara değinilmiştir. Genç dostu kentler için geliştirilen genel öneriler ise; gençlerin ihtiyaç duyduğu ve talep ettiği eşitlikçi, erişilebilir, aidiyet duygusunu güçlendiren, güvenli, sağlıklı gelişimlerine fırsat tanıyan, sürdürülebilir kentlerin planlaması ve tasarlaması aşamaları yönünde kent bütünü, semt-mahalle ve sokak ölçeklerinde sunulmuştur. Aynı zamanda“Genç Dostu Kent”Özelinde İmar Mevzuatına Yönelik de öneriler geliştirilerek kentsel ortamda gençlerin mekânsal haklarının korunması dolayısıyla daha adil ve kapsayıcı planlamanın benimsenmesi ve gençlere özgü ihtiyaçların kentsel mekânda karşılanması yönünde önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak hazırlanan bu tez çalışması, gençlerin mekânsal beklentilerinin karşılanmasını ve toplumsal yaşama katılımının desteklenmesini esas alan“genç dostu kent”modelinin hem ilgili literatürde hem de uygulamada yaygınlaştırılması gerekliğini ortaya koymakta ve bu amaca katkı sağlayan özgün bir çerçeve sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis addresses the representation of youth in urban space, their relationships with the city, and the extent of their participation in urban decision-making processes from a“Youth-Friendly City”perspective. It investigates, in a multifaceted manner, young people's experiences in urban spaces, their access to these spaces, their level of participation in policy processes, and their unique needs and problems. In this context, a comprehensive analysis was conducted in the city of Isparta based on field observations and a survey study involving 125 university students during the 2024– 2025 academic year. The survey, consisting of 45 questions, provided data that was evaluated to identify the spatial concentrations of students, their spatial requirements, problems, and demands. These findings were analyzed across a variety of urban functions such as housing, education, studying, socializing and entertainment, shopping, rest, transportation, eating and drinking, sports and arts, and healthcare. Youth is known to be a complex phase of life, characterized by growing independence, identity exploration, and increasing importance of social relationships. When young people's expectations of urban space during this period are considered, accessibility, opportunities for socialization, safety, and a sense of belonging emerge as key themes. However, contemporary planning processes are often shaped around healthy adult male users, leading to the neglect of youth needs and the exclusion of youth from urban spaces. Within this framework, the concept of a“Youth-Friendly City”refers not only to spatial arrangements designed to meet the needs of young people but also to an approach that advocates for their participation in governance and active citizenship. The findings obtained through surveys and field observations in Isparta indicate that the relationship between university youth and the city remains relatively superficial. Factors such as the lack of youth-oriented public spaces, insufficient alternative transportation options, limited safety in urban areas, a shortage of sports facilities, and a lack of participatory governance mechanisms hinder Isparta from achieving a youthfriendly urban vision. On the other hand, the city's compact urban form, relatively preserved natural environment, and the abundance of green areas are positive features for youth. The study proposes various planning recommendations to promote youth-friendly urban development both in Isparta and across Turkey. The recommendations specific to Isparta emphasize the necessity of reorganizing urban spaces and restructuring governance, participation, and municipal services to support these changes. General recommendations include planning and designing equitable, accessible, safe, inclusive, and sustainable urban environments that strengthen young people's sense of belonging and support their healthy development at citywide, neighborhood, and street scales. Furthermore, the study presents suggestions for improving zoning legislation to protect the spatial rights of young people and promote more just and inclusive planning practices. In conclusion, this thesis reveals the necessity of expanding the“youth-friendly city”model which prioritizes meeting the spatial expectations of young people and encouraging their participation in societal life both in academic literature and in practical applications, while offering an original framework that contributes to this goal
Benzer Tezler
- Les expériences des jeunes femmes en col blanc dans l'espace urbain : Le cas de Kadıköy D'Istanbul
Genç beyaz yakalı kadınların kentsel mekân deneyimleri: İstanbul Kadıköy örneği
HANDE BÜYÜKNİSAN
Yüksek Lisans
Fransızca
2021
Siyasal BilimlerGalatasaray ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAKAN YÜCEL
- Yerel kadın bakış açısından kadın dostu kent: Samsun örneği
Women friendly city from local women's point of view: Samsun sample
MÜNİRE CEREN ŞAŞMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SosyolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiKadın ve Aile Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANİFE NALAN GENÇ
- Kent imajı üzerine bir uygulama: Kars örneği
An application on the image of the city: The case of Kars
HÜSEYİN AKÇA
- İstanbul'da paylaşımlı e-scooter ve toplu taşıma sistemlerinin ilişkisi: Seyahat davranışları üzerinden bir inceleme
The relationship of shared e-scooters and publictransportation systems in İstanbul: An investigation ontravel behaviors
AYSEL BÜŞRA ÇAPAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Ulaşımİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EDA BEYAZIT İNCE
- Increasing the urban mobility of migrant women, transferring experience from Berlin to Istanbul: A pilot study in Kurfali, Kartal
Göçmen kadınların kentsel hareketliliğinin arttırılması, Berlin'den İstanbul'a deneyim transferi: Kurfalı, Kartal'da bir pilot çalışma
MELİS OĞUZ
Doktora
İngilizce
2015
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM ÖZÇEVİK
PROF. DR. GABI DOLFF-BONEKAMPER