Şâfiî mezhebinde İsnevî'nin Râfiî ve Nevevî'ye eleştirileri
Isnawi's criticisms of al-Rafi'i and al-Nawawi in the Shafi'i school
- Tez No: 979633
- Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN GÜMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Şâfiî fıkhının önde gelen alimlerinden biri olan İsnevî, mezhep içerisinde pek görülmeyen bir tavır sergileyerek, mezhebin ana kolunu temsil eden fakihlere muhalif görüşler ileri sürmüştür. el-Mühimmât fî şerḥi'r-Râfiʿî ve'r-Ravża ile Cevâhirü'l-Baḥreyn fî Tenâḳużi'l-Ḥıbreyn adlı eserlerinde, Râfiî ve Nevevî 'nin zaman zaman İmam Şâfiî'yi doğru anlamadıkları ve görüşlerine ulaşmada yetersiz kaldıkları yönündeki eleştirilerini dile getirmiştir. İsnevî'nin bu alimleri sert bir dille eleştirmesi mezhep fukahâsının tepkisini çekmiş, başta öğrencisi Irakî olmak üzere pek çok reddiyeye konu olmuştur. Nitekim el-Mühimmât'ın mukaddimesinde eleştiri yaptığı hususları başlıklar hâlinde zikrederek, bu eseri yazma amaçlarından birinin de mezhepteki yanlış değerlendirmeleri ortaya koymak olduğunu belirtmiştir. Bazı araştırmacılar, İsnevî'nin bu tavrını“mezhep içi öze dönüş”çabası olarak değerlendirmektedir. Bu çalışmada, Türkçe literatürde yeterince incelenmeyen İsnevî'nin Râfiî ve Nevevî 'ye yönelttiği eleştiriler ele alınacaktır. Özellikle adı geçen eserleri başta olmak üzere konuyla ilgili kaynaklardan faydalanılacaktır. Çalışmanın amacı, literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmaktır. Ayrıca, mezhep içerisinde muhalif bir ses olmasına rağmen İsnevî'nin kabul gören bir otorite olması dikkat çekicidir. Araştırmada, İsnevî'nin eleştirileri karşılaştırmalı olarak değerlendirilecek; bu tenkitleri dile getirmekteki amacı da ortaya konacaktır. Sonuçta, onun mezhep içinde kalarak yönelttiği eleştirilerin dayanağı ve bu görüşlerin sonraki dönemde ne ölçüde dikkate alındığı tespit edilerek mezhepteki konumu belirlenmeye çalışılacaktır.
Özet (Çeviri)
One of the prominent scholars of Shāfiʿī jurisprudence, Isnawī, adopted an approach rarely seen within the school by presenting dissenting opinions against the jurists who represented its main line. In his works al-Muhimmāt fī Sharḥ al-Rāfiʿī wa-l-Rawḍa and Jawāhir al-Baḥrayn fī Tanāquḍ al-Khabrayn, he expressed criticisms of Nawawī and Rāfiʿī, arguing that they sometimes failed to correctly understand Imām al-Shāfiʿī and were occasionally insufficient in grasping his views. Isnawī's sharp criticisms of these scholars provoked the reaction of Shāfiʿī jurists and became the subject of many refutations, particularly by his student ʿIrāqī. In fact, in the introduction of al-Muhimmāt, he listed under specific headings the points on which he believed these authorities erred, stating that one of his main purposes in writing the work was to expose such misinterpretations. Some researchers have evaluated Isnawī's stance as an attempt at an“internal return to the essence”of the school. This study will examine Isnawī's criticisms of Nawawī and Rāfiʿī, which have not been sufficiently addressed in the Turkish literature. His aforementioned works will serve as the primary sources, alongside other relevant studies. The aim is to fill an important gap in the field. Moreover, the fact that Isnawī, despite being a dissenting voice, was still accepted as an authoritative figure within the school is a remarkable point. The research will comparatively analyze Isnawī's criticisms and reveal his purpose in choosing to target these scholars. Ultimately, it will seek to determine the foundations of his objections, assess how far they were considered in subsequent periods, and thereby clarify Isnawī's position within the Shāfiʿī school.
Benzer Tezler
- Tahrîcü'l- fürû Ale'l-Usûl literatüründe İsnevî'nin yeri -et-Temhîd fi tahrîci'l- fürû ale'l-usûl eseri özelinde-
Jamâluddîn al-Isnavî and his work titled et-Temhid fi tahrici'l- furû' 'ale'l-usul
HAMDULLAH YÜCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA HACER KORKMAZ
- Hanefî fürû-i fıkıh kitaplarında yer alan çeşitli meseleler (El-Mesâilü'ş-Şettâ) bölümleri üzerine bir inceleme
An analysis of Mesâil al Shatta chapters in Hanafi furu 'fiqh books
MERYEM YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HukukBursa Uludağ ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET SALİH KUMAŞ
- Hanefi ve Şafii mezheplerinde zekatla ilgili farklı görüşler
Different views on zakah in Hanafi and Shafi'i madhhabs
SEYFULLAH BOZGEYİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İZZET SARGIN
- Şâfiî mezhebinde“kavl”ayrımı ve Nevevî tarafından tercîh edilen kavl-i kadîm
The distinction of legal opinios in the Shafiite school and the previous opinion preferred by Nawawi
CİHAD ÖZEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
DinNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET YAMAN
- Şâfiî mezhebinde evliliğin sona ermesi ve Hanefî mezhebiyle mukâyesesi
Termination of marriage in the Shafi'i sect, and itscomparison with Hanafi sect
MEHMET HAFİT TALAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinAtatürk ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUAMMER VURAL