Yaşar Kemal ve Cengiz Aytmatov'un eserlerinde çevresel şiddet
Environmental violence in the works of Yaşar Kemal and Cengiz Aytmatov
- Tez No: 980086
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NURTAÇ ERGÜN ATBAŞI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Yaşar Kemal ve Cengiz Aytmatov'un romanlarında çevresel şiddet olgusunun çevreci eleştiriye sahip bir bakış açısıyla incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışmada çevresel şiddet, doğanın insanoğlu tarafından tahrip edilmesi sonucu ekolojik dengenin bozulması ve doğadaki kıt kaynakların sömürülmesi bağlamında ele alınmış olup iki yazarın eserleri üzerinden doğa-insan çatışmasının örnekleri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme, nitel bir yöntem çerçevesinde yürütülmüş olup elde edilen bulgular, metinlerin belirlenen yöntem çerçevesinde çözümlemesine dayandırılmıştır. Elde edilen veriler ışığında, her iki yazarın da eserlerinde doğayı yalnızca bir dekor olarak değil, evrende yaşamın özünde var olan anlam kurgusunu şekillendiren aktif bir varlık olarak kurguladıklarını göstermektedir. Çevresel şiddet konusu, Yaşar Kemal'in eserlerinde Çukurova ve çarpık kentleşen insanın tahribe uğramış kültürüne yansıyan toplumsal adaletsizlik temaları üzerinden ele alınırken, Cengiz Aytmatov'un eserlerinde ise mitolojik anlatı yapıları ve yıkıcı gücü yüksek olan çevresel şiddet uyaranlarıyla temsil edilmiştir. Gerek Çukurova'nın sesi olan Yaşar Kemal'in gerekse bozkırın kelimeleriyle okura seslenen Cengiz Aytmatov'un romanlarında edebiyatın insan bilincine dair işlevselliği aracılığıyla çevresel şiddet konusunda toplumsal farkındalığı artırmaya yönelik kültürel ve mitsel yönü güçlü birer anlatı yapısı geliştirdikleri tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the phenomenon of environmental violence in the novels of Yaşar Kemal and Chingiz Aytmatov from an environmentalist perspective. Environmental violence is discussed in the context of the disruption of the ecological balance and the exploitation of scarce resources in nature resulting from the destruction of nature by humankind. Examples of nature-human conflict are comparatively evaluated through the works of both authors. This analysis was conducted within a qualitative framework, and the findings are based on the analysis of the texts within the framework of the established method. The data obtained demonstrate that both authors, in their works, conceive of nature not merely as a setting, but as an active entity that shapes the inherent meaning construct of life in the universe. While Yaşar Kemal's works address the issue of environmental violence through themes of social injustice reflected in Çukurova and the destructive culture of urbanized humanity, Chingiz Aytmatov's works are represented through mythological narrative structures and highly destructive stimuli of environmental violence. As a result, it has been determined that both Yaşar Kemal, the voice of Çukurova, and Cengiz Aytmatov, who addresses the reader with the words of the steppe, have developed narrative structures with strong cultural and mythical aspects in their novels to increase social awareness about environmental violence through the functionality of literature regarding human consciousness.
Benzer Tezler
- Cengiz Aytmatov'un“Beyaz Gemi”romanındaki halk bilimi unsurlarının kültürü aktarmadaki işlevleri ve toplumsal cinsiyet rolleri
Functions of folklore elements in Cengiz Aytmatov's novel“The White Ship”in cultural transmission and gender roles
KÜRŞAT VARDI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖNÜL REYHANOĞLU
- Cengiz Aytmatov'un Beyaz Gemi Gün Uzar Yüzyıl Olur Ve Dişi Kurdun Rüyaları romanlarında ölüm olgusu
The Case of Death in Chingiz Aitmatov's Novels The White Ship, The Day Gets A Century And The She-Wolf's Dreams
KEMAL ÇAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıÇağ ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVİN ARSLAN
- Cengiz Aytmatov ve Yaşar Kemal'in romanlarında tabiat
Nature in the novels of Cengiz Aytmatov and Yaşar Kemal
AYBALA SELCEN DOYMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıSivas Cumhuriyet ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİNÇ YILDIZ
- Toplumsal değişmeyi edebiyat üzerinden anlamak;“Akçasazın Ağaları”nda kırsal yapıda dönüşüm ve tarımda kapitalistleşme süreci üzerine
To understand the social change through the litterature; on the capitalization process in agriculture and the transformation process in rural structure in“Akçasazın Ağaları”
EMRAH CENGİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FUAT ERCAN
- Erzurum merkez ilçe ilköğretim 6. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatım becerileri üzerine bir araştırma
A study on 6th grade primary students writing skills in Erzurum city centre
ESRA EKİNCİ ÇELİKPAZU
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. CENGİZ ALYILMAZ