Ebeveyn tutumları ile tanrı algısı arasındaki ilişki: Uluslararası imam-hatip lisesi öğrencileri üzerine bir araştırma
The relationship between parental attitudes and perception of god: A study on international imam-hatip high school students
- Tez No: 980117
- Danışmanlar: PROF. DR. HASAN KAPLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Psikoloji, Religion, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Algılanan ebeveynlik biçimleri, Ana-baba algısı, Din psikolojisi, Tanrı, Tanrı anlayışı, Uluslararası Anadolu imam hatip liseleri, Perceived parenting styles, Parents perception, Psychology of religion, God, God understanding, International Anatolian imam hatip high schools
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İbn Haldun Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Aile içindeki ilişkiler, bireylerin din ve değer sistemlerinin, inançlarının ve davranışlarının temellerinin atıldığı en önemli çevreyi oluşturur. Uluslararası imam-hatip lisesi öğrencileri, farklı kültürlere mensup ve çeşitli dini değerler taşıyan, bununla birlikte taşıdıkları bu değerleri Türk dini eğitim sistemine dahil olarak etkileşim haline bürünmüş bir grup öğrenci topluluğudur. Bu bağlamda, farklı kültürel geçmişlere sahip ailelerin çocukları olarak, bu bireylerin Tanrı algıları ve dindarlık düzeyleri üzerinde ebeveyn tutumlarının nasıl bir yansıma gösterdiği, toplumda dini algıların farklılaşmasında önemli bir etken olabilir. Bu araştırma, özellikle uluslararası öğrenciler üzerinde bu etkilerin ne şekilde ifade bulduğunu anlamayı amaçlamaktadır. Araştırmada nicel araştırma yöntemi benimsenmiş olup, ebeveyn tutumları ile öğrencilerin Tanrı Algıları ve Dindarlığın inanç, ibadet-sosyal hayat alt boyutlarıyla arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini, İstanbul ve Ankara'da bulunan öğrenim gören yabancı uyruklu 296 kız lise öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler, Ebeveyn Tutumları Ölçeği, Tanrı tasavvuru ölçeği, Dindarlık ölçeği ölçme araçları kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler homojen olmadığı ve normallik dağılımı göstermediği için SPSS-26 programında, Non-parametrik testlerden Kruskal Wallis-H Testi, Mann Whitney-U testi ve Spearman Korelasyon testi kullanılmıştır. Bununla birlikte değişkenler arasında var olan ilişkileri görebilmek adına çok değişkenli doğrusal regresyon uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda, Uluslararası imam-hatip lisesi öğrencilerinin dindarlığın inanç alt boyutuna çok yüksek düzeyde sahip oldukları, ibadet ve sosyal hayat alt boyutuna ise orta düzeyde sahip oldukları tespit edilmiştir. Aşırı koruyucu ebeveyn tutumuna sahip bireylerin dindarlık alt boyutları ve Tanrı algıları ile istatiksel olarak olumlu veya olumsuz ilişkisinin görülmediği; duygusal sıcaklık içeren tutum sergileyen ebeveynlere sahip bireylerin, dindarlığın inanç, ibadet ve sosyal hayat alt boyutları ve Tanrı'yı sevgi odaklı algılaması ile pozitif; reddedici ebeveyn tutumuna sahip bireylerin ise dindarlığın inanç, ibadet ve sosyal hayat boyutlarıyla negatif bir ilişki içinde olduğu ve bu tutumun bireyin korku ve ceza yönelimli Tanrı algısı oluşturmasına sebep olduğu anlaşılmaktadır.
Özet (Çeviri)
Family relationships constitute the most significant environment in which the foundations of individuals' religion, value systems, beliefs, and behaviors are laid. International Imam Hatip high school students represent a group of students who belong to different cultures and hold diverse religious values, and who, at the same time, engage in interaction by incorporating these values into the Turkish religious education system. In this context, as children of families with different cultural backgrounds, the extent to which parental attitudes are reflected in these individuals' perceptions of God and levels of religiosity may be an important factor in the differentiation of religious perceptions within society. This study aims to understand how these effects are manifested particularly among international students. The research adopted a quantitative research method, examining the relationship between parental attitudes and students' perceptions of God as well as religiosity in its sub-dimensions of belief, worship, and social life. The sample of the study consisted of 296 foreign female high school students studying in Istanbul and Ankara. Data were collected through the Parental Attitude Scale, the God Image Scale, and the Religiosity Scale. Since the data were not homogeneous and did not show a normal distribution, non-parametric tests including the Kruskal-Wallis H Test, the Mann-Whitney U Test, and the Spearman Correlation Test were conducted using the SPSS-26 program. In addition, multiple linear regression analysis was applied in order to observe the relationships among the variables. The results revealed that international Imam Hatip high school students demonstrated a very high level in the belief sub-dimension of religiosity, while they showed a moderate level in the worship and social life sub-dimensions. It was found that individuals with overprotective parental attitudes did not display a statistically significant positive or negative relationship with the sub-dimensions of religiosity or with perceptions of God. However, individuals whose parents exhibited emotionally warm attitudes showed a positive relationship with the belief, worship, and social life sub-dimensions of religiosity, as well as a love-oriented perception of God. Conversely, individuals with rejecting parental attitudes were found to be negatively associated with the belief, worship, and social life dimensions of religiosity, and such attitudes contributed to the development of a fear- and punishment-oriented perception of God.
Benzer Tezler
- Ergenlerde ebeveyn tutumları, bağlanma stilleri-tanrı tasavvuru ilişkisi: Antalya örneği
The relationship between parental attitudes, attachment styles and god conception in adolescents: The case of Antalya
ZEYNEP CEMİLE MEMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN CERTEL
- Algılanan ebeveyn tutumları, çocukluk çağı travmaları, Tanrısal otorite ilişkileri ve ego fonksiyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Perceived parent attitudes, childhood traumas, God authority relations and ego investigation of the relationship between functions
NURHAN NAZ
- Yetişkin bireylerde mükemmeliyetçiliğin Tanrı tasavvurları ve benlik saygısı ile ilişkisi üzerine bir araştırma
A study on the relationship of perfectionism with God conceptions and self-esteem in adult individuals
BEYZA NUR KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinSakarya ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ŞENTEPE LOKMANOĞLU
- İmam hatip lisesi öğrencileri örnekleminde dini başa çıkma ve tanrı tasavvuru ilişkisi
The relationships between religious coping and the image of god in the sample of imam hatip high school students
MERVE BAYRAKTUTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ULVİ MEHMEDOĞLU
- Fenilketonürili çocuk ve ergenlerde psikolojik belirtiler ve fenilketonürili çocuğa sahip ebeveynlere ilişkin değişkenlerin incelenmesi
Psychological symptoms in children and adolescents with phenylketonuria and investigation of variables for parents with phenylketonuria children
ARDA YAMAÇ KARABONCUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiBaşkent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OKAN CEM ÇIRAKOĞLU