Bilgi ve belge yönetimi bölümü öğrencilerinin sürdürülebilir kalkınma farkındalığı
Sustainable development awareness of information and document management department students
- Tez No: 981529
- Danışmanlar: PROF. DR. FATOŞ SUBAŞIOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgi ve Belge Yönetimi, Information and Records Management
- Anahtar Kelimeler: Farkındalık, Sürdürülebilir kalkınma, Awareness, Sustainable development
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Birleşmiş Milletler tarafından 2015 yılında kabul edilen küresel Sürdürülebilir Kalkınma Hedef'lerinin (SKH) gerçekleşmesi hem bireysel hem de toplumsal düzeyde sorumluluk ve aktif katılım gerektiren bir süreçtir. Toplumsal roller göz önünde bulundurulduğunda kütüphaneler, kütüphaneciler ve bilgi profesyonelleri yerel uygulamaları küresel sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu hale getirmede kilit ortaklar olarak ortaya çıkmaktadır. Bu durum, günümüz kütüphanecileri ile geleceğin kütüphanecilerinin bu alana ilişkin farkındalıklarının giderek daha fazla önem kazanmasına yol açmıştır. Son yıllarda bu alana ilişkin akademik ilgi önemli ölçüde artmış olsa da özellikle geleceğin kütüphanecilerinin yetiştirildiği Bilgi ve Belge Yönetimi'ndeki öğrencilere yönelik araştırmaların sınırlı kaldığı görülmektedir. Bu kapsamda mevcut çalışma Ankara Üniversitesi BBY Bölümü'nde öğrenim gören öğrencilerin sürdürülebilir kalkınmaya ilişkin genel ve alt boyut farkındalık düzeylerine odaklanmaktadır. Araştırma evrenini 2024-2025 akademik yılında Ankara Üniversitesi BBY Bölümü'ne kayıtlı lisans öğrencilerinin oluşturduğu bu çalışmaya 154 öğrenci katılım sağlamıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H ve Brunner-Munzel testlerinden yararlanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin genel farkındalık düzeylerinin orta-yüksek düzeyde olduğunu ve en yüksek farkındalığın toplumsal boyutta gerçekleştiğini göstermektedir. Kadın öğrenciler, erkek öğrencilere kıyasla daha yüksek ekonomik farkındalık göstermiştir. Yaşamının önemli bir bölümünü kırsal kesimde geçiren öğrenciler, ağırlıklı olarak kentsel alanlarda yaşayanlara göre daha yüksek çevresel ve genel farkındalık sergilemiştir. Ayrıca üçüncü sınıf öğrencilerinin diğer sınıf düzeyindeki öğrencilere kıyasla daha yüksek düzeyde ekonomik farkındalık gösterdiği de gözlemlenmiştir. Çalışmada, öğrencilerin daha önce sosyal sorumluluk projelerine gönüllü olarak katılma durumlarının en etkili değişken olduğu belirlenmiştir. Hayatlarının herhangi bir döneminde sosyal sorumluluk projelerine gönüllü olarak katılan öğrenciler, katılmayan öğrencilere göre önemli ölçüde daha yüksek düzeyde ekonomik, toplumsal, çevresel ve genel sürdürülebilirlik farkındalığı sergilemiştir. Bu çalışma, BBY alanında sürdürülebilir kalkınma farkındalığını ele alan sınırlı sayıdaki araştırmalardan biri olması açısından literatüre katkı sağlamaktadır. Elde edilen bulgular, üniversitelerde öğrencilerin sosyal sorumluluk projelerine katılımının teşvik edilmesinin önemini ortaya koymaktadır. Öğrencilerin gerekli yeterliliklerini geliştirebilmeleri için müfredata hem teorik hem de uygulamalı derslerin eklenmesi ve bu sayede alanla ilgili yetkinliklerinin geliştirilerek temel bilgilerinin güçlendirilmesi önerilmektedir
Özet (Çeviri)
The realization of the global Sustainable Development Goals (SDGs) adopted by the United Nations in 2015 is a process that requires responsibility and active participation at both the individual and societal levels. Considering their social roles, libraries, librarians, and information professionals emerge as key partners in aligning local practices with global sustainable development goals. This situation has led to an increasing importance of awareness in this area among today's and tomorrow's librarians. Although academic interest in this area has increased significantly in recent years, research targeting students in Department of Information and Records Management, where future librarians are trained, remains limited. In this context, the current study focuses on the general and sub-dimensional awareness levels of students studying in the Department of Information and Records Management at Ankara University regarding sustainable development. This study, whose research population consists of undergraduate students enrolled in the Department of Information and Records Management at Ankara University in the 2024-2025 academic year, involved 154 students. In addition to descriptive statistics, the Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H, and Brunner-Munzel tests were used in the analysis of the data. The findings show that students' overall awareness levels are medium to high, with the highest awareness occurring in the social dimension. Female students showed higher economic awareness than male students. Students who spent a significant part of their lives in rural areas showed higher environmental and general awareness than those who lived predominantly in urban areas. It was also observed that third-year students showed a higher level of economic awareness compared to students in other grades. The study determined that students' previous participation in social responsibility projects as volunteers was the most influential variable. Students who had volunteered in social responsibility projects at any point in their lives demonstrated significantly higher levels of economic, social, environmental, and general sustainability awareness compared to students who had not participated. This study contributes to the literature as one of the limited number of studies addressing sustainable development awareness in the field of IRM (Informatıon and Records Management). The findings highlight the importance of encouraging student participation in social responsibility projects at universities. It is recommended that both theoretical and practical courses be added to the curriculum to enable students to develop the necessary competencies, thereby enhancing their expertise in the field and strengthening their fundamental knowledge.
Benzer Tezler
- Turizm eğitimi alan öğrencilerin sürdürülebilir destinasyon yönetimi tutumlarına yönelik görüşleri: Safranbolu örneği
Views of tourism education students on sustainable destination management attitudes: Safranbolu example
KÜBRA ERŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TurizmKarabük ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH TÜRKMEN
- Bilgi ve belge yönetimi bölümü öğrencilerinin yeni medya okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi: Ankara Üniversitesi örneği
Investigation of information and records management department students' new media literacy levels: The case of Ankara University
ÖZGÜ KARAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İletişim BilimleriAnkara ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATOŞ SUBAŞIOĞLU
- Bilgi ve belge yönetimi bölümü öğrencilerinin sosyal medya haberlerine güven ve teyit alışkanlıkları
Trust and fact-checking habits of social media news among information and records management department students
ELİF GÜLTEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilgi ve Belge YönetimiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET SOYLU
- Bilgi ve belge yönetimi bölümü lisans öğrencilerinin girişimcilik düzeyleri
Entrepreneurship levels of information and document management undergraduate students
AYŞENUR NALDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Bilgi ve Belge YönetimiAtatürk ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NERMİN ÇAKMAK
- Bilgi ve belge yönetimi bölümü lisans öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri ile dijital veri güvenliği farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between digital literacy levels and digital data security awareness levels of undergraduate students of information and records management department
RAİFE İBEKCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilgi ve Belge YönetimiAtatürk ÜniversitesiBilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NERMİN ÇAKMAK