Geri Dön

Annelere güç veren hikayeler programının primigravid gebelerin postpartum depresyon riskine etkisi

Effect of the stories that empower mothers program on postpartum depression risk in primigravid women

PDF İndir

  1. Tez No: 982493
  2. Yazar: EGE MİRAY TOPCU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MAHİRE OLCAY ÇAM
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Psikiyatri, Hemşirelik, Psychiatry, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu araştırmanın amacı, primigravid gebelerde postpartum depresyon riskini azaltmak amacıyla geliştirilen yapılandırılmış bir psikiyatri hemşireliği müdahalesi olan Annelere Güç Veren Hikayeler (AGH) programın, primigravid gebelerde postpartum depresyon riski üzerinde etkililiğini değerlendirmektir. Yöntem: Araştırma, deney ve kontrol gruplu randomize olmayan deneysel bir izlem araştırmasıdır. Araştırma hem deney hem kontrol gruplarına ön test, son test ve iki izlem testi düzeninde, Eylül 2021–Haziran 2025 tarihleri arasında yürütülmüştür. Bir üniversite hastanesine başvuran postpartum depresyon riski taşıyan (EPDÖ ≥10), ancak klinik depresyon tanısı olmayan (BDE <17) 22 gönüllü kadın (12 deney, 10 kontrol) ile tamamlanmıştır. AGH programı; psikiyatri hemşireliği temel ilkeleri ve dışavurumcu sanat terapisi tekniklerini içeren, altı oturumluk çevrim içi bir psiko-sosyal müdahale programı olarak uygulanmıştır. Veriler, Beck Depresyon Envanteri (BDE), Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği (EPDÖ) ile elde edilmiştir. Veriler per-protokol yaklaşımı ile analiz edilmiş; parametrik dağılımlarda t testi ve tekrarlı ölçümlerde ANOVA, parametrik olmayan durumlarda Mann-Whitney U ve Friedman testleri kullanılmıştır. Etki büyüklüğü için eta-kare ve Cohen's d değerleri, anlamlılık düzeyi için p<.05 esas alınmıştır. Araştırma TÜBİTAK 1002 – B kapsamında desteklenmiştir (Proje no: 224K958). Bulgular: Gebeler 24 – 32. Gebelik haftaları arasında araştırmaya dahil olmuşlardır. Gruplar arasında gebeler, tanıtıcı özellikler, obsretrik özellikler ve ölçek puanları açısından benzerdir. Verilerin normal dağılıma uymaması nedeniyle AGH programının zaman serisinde gruplar arası etkisi test edilememiş, ancak alt hipotezler üzerinden yapılan analizlerde deney ve kontrol grupları arasında ölçüm zamanları açısından anlamlı bir fark bulunmadığından H1a, H1b ve H1c hipotezleri reddedilmiştir. Bununla birlikte, yalnızca deney grubunda zaman serisi boyunca EPDÖ puanlarında anlamlı bir azalma saptanmış; ön test puanlarının son test ve ikinci izlem ölçümlerine kıyasla anlamlı biçimde yüksek olması H1d hipotezini desteklemiştir (η² = 0.497, F=10.863, p < .001). Sonuç: Psikiyatri hemşireliği ilkeleriyle yapılandırılan ve dışavurumcu sanat terapisi teknikleriyle zenginleştirilen AGH Programı, postpartum depresyon riski taşıyan primigravid kadınlarda depresyon riskini azaltmada etkilidir. Programın bireyselleştirilebilir ve çevrim içi uygulanabilirliği, erişilebilirliğini ve sürdürülebilirliğini artırmıştır. Katılımcı sayısının sınırlı olmasına ve araştırmadan ayrılmalara rağmen hem istatistiksel hem de klinik olarak anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. AGH Programı'nın doğum öncesi dönemde ruh sağlığını koruyucu hemşirelik hizmetlerine entegre edilebilir. Bulguların genellenebilirliğini artırmak için, daha büyük örneklemlerle yürütülecek randomize kontrollü çalışmalar önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: The aim of this study was to evaluate the effectiveness of Stories That Empower Mothers (STEM)—a structured psychiatric nursing intervention developed to reduce postpartum depression risk—on postpartum depression risk among primigravid pregnant women. Methods: This study employed a non-randomized experimental follow-up design with experimental and control groups. Data were collected from both groups at four time points—pretest, posttest, and two follow-up assessments—between September 2021 and June 2025. The study was completed with 22 volunteer primigravid women (12 experimental, 10 control) who presented to a university hospital, were at risk for postpartum depression (EPDS ≥10), but did not meet the criteria for clinical depression (BDI <17). The STEM program was delivered as a six-session online psychosocial intervention grounded in psychiatric nursing principles and expressive arts therapy techniques. Data were collected using the Beck Depression Inventory (BDI) and the Edinburgh Postnatal Depression Scale (EPDS). Analyses were conducted using a per-protocol approach. Depending on distributional characteristics, independent samples t-tests and repeated-measures ANOVA were used for parametric data, while the Mann–Whitney U test and Friedman test were applied for non-parametric data. Effect sizes were calculated using eta-squared and Cohen's d, and statistical significance was set at p < .05. The study was supported by TÜBİTAK under the 1002–B program (Project No: 224K958). Results: Participants were recruited between the 24th and 32nd gestational weeks. The groups were similar in demographic, obstetric, and scale characteristics. Due to non-normal distribution, the between-group effect of the STEM program across the time series could not be tested. However, analyses of the sub-hypotheses showed no significant differences between groups across measurement times; thus, H1a, H1b, and H1c were rejected. Nevertheless, a significant decrease in EPDS scores over time was found only in the experimental group; pre-test scores were significantly higher than post-test and second follow-up scores, supporting H1d (η² = 0.497, F = 10.863, p < .001). Conclusion: The STEM Program, structured in line with psychiatric nursing principles and enriched with creative arts therapy techniques, was found to be effective in reducing postpartum depression risk among primigravid women. The program's individualized structure and online applicability significantly enhanced its accessibility and sustainability. Despite the limited sample size and participant attrition during the study, the findings were both statistically and clinically meaningful. These results indicate that the STEM Program has the potential to be integrated into antenatal mental-health–focused nursing services as a preventive intervention. Nevertheless, to strengthen the evidence base for the program's effectiveness, randomized controlled trials with larger samples are recommended.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    996871

    Pediatrik kronik böbrek hastalarına bakım veren annelerin depresyon, kaygı, stres ve tükenmişlik açısından değerlendirilmesi: Bir karma yöntem çalışması

    Evaluation of depression, anxiety, stress, and burnout in caregiver mothers of pediatric chronic kidney disease patients: A mixed-methods study

    FATMA CANATAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Psikolojiİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. YILDIZ BİLGE

  2. Tez No

    616209

    Annelerin emzirme öz yeterlilik düzeyinin bebeği emzirme devamlılığına etkisi

    The effect of mothers' self-sufficiency level on baby breastfeeding continuity

    DUYGU DENİZ EROL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HemşirelikÜsküdar Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLAY MANAV

  3. Tez No

    947515

    Kadın konukevinden hizmet alan annelerin duygusal istismar/ihmal hakkında görüşlerinin incelenmesi

    Examining the views of mothers receiving services from women's shelters about emotional abuse/neglect

    EMİNE OĞUZ KAHVECİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesi

    Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. VEDAT BAYRAKTAR

  4. Tez No

    957444

    Diyet inflamatuvar indeksi ve aşırı işlenmiş besin tüketiminin anne sütündeki pro-inflamatuvar sitokin seviyelerine etkisinin incelenmesi

    Investigation of the effect of dietary inflammatory index and ultra processed food consumption on pro-inflammatory cytokine levels in breast milk

    BETÜL YILDIRIM ÇAVAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYRETTİN MUTLU

  5. Tez No

    11868

    Akademisyen ve yüksek öğrenim mezunu çalışmayan kadınların kendilerini ve annelerini algılamaları

    How academician women and university graduate non-working women percieve themselves and their methers

    ŞAHİKA MUŞTU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    PsikolojiAnkara Üniversitesi

    Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BERKA ÖZDOĞAN

Geri Dön