Antep fıstığı (Pistacia vera l.) testa (meyve kabuğu) ve kernel (kabuğu çıkarılmış meyve) kısımlarının antioksidan, antidiyabetik, antikolinesteraz ve antidepresan potansiyellerinin belirlenmesi
Determination of the antioxidant, antidiabetic, anticholinesterase, and antidepressant potentials of seed coat (testa) and kernel of pistachio (Pistacia vera l.) fruits
- Tez No: 982642
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET AKYÜZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kimya, Biyokimya, Chemistry, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Antioksidan enzimler, Biyokimyasal testler, Antioxidant enzymes, Biochemical tests
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kilis 7 Aralık Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Antep fıstığı ağacının (Pistacia vera L.) meyveleri; çiğ, güneşte kurutulmuş ve kavrulmuş formlarda tüketilmesinin yanı sıra, baklava, şekerli gıdalar, çikolata ve dondurma gibi ürünlerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Kabuğu soyulmuş meyveler, estetik görünümleri nedeniyle gıda endüstrisinde daha fazla tercih edilmektedir. Bu çalışmada, Antep fıstığı meyvesinin kabuk kısmının (testa) soyulmasının biyolojik aktivite üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, meyvenin kabuk ve kabuğu soyulmuş (kernel) kısımlarından etanol, aseton ve hekzan ekstreleri hazırlanmış; bu ekstrelerin antioksidan, anti-diyabetik, nöroprotektif, antidepresan ve anti-Parkinson potansiyelleri in vitro koşullarda değerlendirilmiştir. Ayrıca, elde edilen bulgular, BHA, Trolox, akarboz, neostigmin, galantamin, clorgyline HCl ve pargyline HCl gibi referans maddelerle karşılaştırılmıştır. Sonuçlar, meyve kabuğundan elde edilen ekstrelerin daha yüksek fenolik içeriğe ve biyolojik aktiviteye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle, en yüksek fenolik içeriğe sahip olan kabuk aseton ekstresi; güçlü ABTS ve DPPH radikal süpürme kapasitesi, yüksek indirgeme gücü ve belirgin anti-diyabetik etkisinin yanı sıra dikkate değer nöroprotektif, antidepresan ve anti-Parkinson özellikler sergilemiştir. Dahası, bu ekstrenin anti-diyabetik potansiyeli, standart ilaç etken maddesi olan akarbozdan daha yüksek bulunmuştur. Kabuk aseton ekstresi üzerinde yapılan kromatografik ve spektroskopik analizler, düşük safsızlık içeren stilbenoid veya lignan sınıfına ait bir fenolik bileşiğin saflaştırılmasını sağlamış, ancak bu bileşiğin kimyasal yapısı tam olarak aydınlatılamamıştır. Sonuç olarak, bu çalışmanın bulguları, Antep fıstığı meyvelerinin kabuk kısmının, potansiyel sağlık faydaları taşıyan nutrasötik fenolik bileşiklerin birincil kaynağı olduğunu vurgulamakta ve gıda işleme sürecinde kabuğun çıkarılması yönündeki uygulamaların yeniden değerlendirilmesi gerektiğini önermektedir.
Özet (Çeviri)
The fruits of the pistachio tree (Pistacia vera L.) are consumed raw, sun-dried, or roasted, and are widely used in the food industry, particularly in products such as baklava, confectionery, chocolate, and ice cream. Decorticated seeds (kernels) are often preferred in the food industry due to their appealing appearance. This study aimed to determine the changes in the biological activity of pistachio fruits when the seed coat (testa) is removed. For this purpose, ethanol, acetone, and hexane extracts were obtained from both the seed coat and the kernel parts of the fruit, and their antioxidant, antidiabetic, neuroprotective, antidepressant, and anti-Parkinson potentials were evaluated in vitro. The biological activities of the extracts were also compared with standard reference compounds (BHA, Trolox, acarbose, neostigmine, galantamine, clorgyline HCl, and pargyline HCl). The findings revealed that the extracts derived from the seed coat had higher phenolic content and exhibited stronger biological activity. Notably, the acetone extract of the seed coat, which had the highest phenolic content, demonstrated strong ABTS and DPPH radical scavenging activities, high reducing power, and potent antidiabetic potential, along with notable neuroprotective, antidepressant, and anti-Parkinson effects. Furthermore, the antidiabetic potential of the seed coat acetone extract was found to be higher than that of the reference drug, acarbose. Chromatographic and spectroscopic analyses of the acetone extract of the seed coat led to the purification of a stilbenoid or lignan derivative phenolic compound, although it contained minor impurities and its exact chemical structure could not be fully characterized. In conclusion, the findings of this study emphasize that the seed coat of pistachio fruits is the primary source of nutraceutical phenolic compounds with potential health benefits, suggesting that current practices of removing the seed coat during food processing should be reevaluated.
Benzer Tezler
- 'Uzun' ve 'Siirt' antepfıstığı (Pistacia vera L.) çeşitlerinin Burdur ili- Bucak yöresinde adaptasyon performanslarının belirlenmesi
Determination of adaptation performances of 'Uzun' and 'Siirt' pistachio (Pistacia vera L.) varieties in Burdur province-Bucak region
DURMUŞ FATİH İLERİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SADİYE GÖZLEKÇİ
- Pistacia vera L. bitkisinin yaprak, reçine, meyve kabuğu ve meyve içinin biyoaktif bileşiklerinin mevsimsel değişimi
Seasonal change of bioactive compounds of Pistacia vera L.leaves, peels and fruit
FATMA DAĞLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BiyolojiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZAN ÇÖMLEKCİOĞLU
- Antep fıstığı (Pistacia vera L.) meyve sap ekstreleri ve saf metabolitlerinin antidiyabetik ve antikolinesteraz özellikleri
Antidiabetic and anticholinesterase properties of extracts and pure metabolites of fruit stems of Pistachio (P. vera L.)
LAWALI YABO DAMBAGI
- Antepfıstığında (Pistacia vera L.) ilişkili haritalama yöntemi kullanılarak bazı biyokimyasal parametreler ile bağlantılı lokusların belirlenmesi
Determination of loci related to some biochemical parameters using association mapping method in pistachio (Pistacia vera L.)
GÖZDE NOGAY
Doktora
Türkçe
2022
ZiraatÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESİBE EBRU KAFKAS
- Sert kabuklu meyve ağaçlarında sorun olan botryosphaeria geriye ölüm hastalık etmenlerine karşı endofit ve epifit bakteriyel izolatların in vitro biyokontrol etkinliklerinin belirlenmesi
Determination of in vitro biocontrol efficiencies of endophytic and epiphytic bacterial agents against botryosphaeria dieback disease agents on nut trees
NUDEM KUŞTOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SONER SOYLU