Karayolu refüj bitkilendirmelerinin kurakçıl peyzaj stratejileri bakımından incelenmesi, rize-ardeşen ilçesi atatürk caddesi örneği
Investigation of highway median plantings in terms of xerosional landscape strategies, rize-ardeşen district atatürk street example
- Tez No: 984294
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER LÜTFÜ ÇORBACI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Peyzaj Mimarlığı, Landscape Architecture
- Anahtar Kelimeler: Doğal peyzaj, Kentsel peyzaj, Natural landscape, Urban landscape
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Rize ili Ardeşen ilçesindeki refüj alanlarında kullanılan bitki taksonlarının kurakçıl peyzaj uygulamaları açısından değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Küresel iklim değişikliği, artan su kıtlığı ve sürdürülebilir peyzaj uygulamalarına duyulan ihtiyaç, kurakçıl peyzaj anlayışını giderek daha önemli hâle getirmiştir. Bu bağlamda, su tüketimi düşük, bakım gereksinimi az ve çevresel dayanıklılığı yüksek bitki taksonlarının refüj alanlarında kullanımı hem ekolojik hem de ekonomik açıdan avantajlar sağlamaktadır. Çalışma kapsamında Ardeşen ilçesindeki refüjler yerinde incelenmiş, kullanılan bitki taksonları tespit edilmiş ve her takson kurakçıl peyzajın temel ilkeleri ve refüj tasarım ilkeleri bir arada ele alınarak değerlendirme yapılmıştır. Daha sonra bu kriterlerden öne çıkanlar detaylı şekilde incelenmiştir. Analizlerde; bitki seçimi, sulama, bakım, budama gibi parametreler dikkate alınmıştır. Değerlendirme sürecinde Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) yöntemi kullanılarak kurakçıl peyzaj planlama kriterleri arasında karşılaştırmalar yapılmış ve uygunluk dereceleri belirlenmiştir. Bu kriterler arasında toprak hazırlığı, çim alanların oluşturulması, malç kullanımı, etkin sulama ve bakım-budama kriterlerine ait veriler tüm refüjler için aynı sonucu taşımakta olduğu gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, mevcut refüj bitkilerinin büyük bir kısmının yüksek su ihtiyacına sahip olduğu ve kurakçıl peyzaj ilkeleriyle tam uyumlu olmadığı tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda, Ardeşen ilçesi gibi yağışlı bir bölgede bile, iklim değişikliği ve uzun vadeli sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda, refüj alanlarında daha kurakçıl taksonların tercih edilmesi gerektiği önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate the plant taxa used in the median strips of Ardeşen district in Rize province in terms of xeriscape (water-efficient landscape) practices. Climate change, increasing water scarcity, and the growing need for sustainable landscape approaches have made xeriscaping increasingly important. In this context, the use of plant taxa with low water consumption, minimal maintenance requirements, and high environmental resilience in median strips provides both ecological and economic advantages. Within the scope of the study, the median strips in Ardeşen district were examined on site, the plant taxa used were identified, and each taxon was evaluated by considering both the fundamental principles of xeriscaping and the design principles of median strips. Subsequently, the criteria that emerged as prominent were analyzed in detail. Parameters such as plant selection, irrigation, maintenance, and pruning were taken into account during the analyses. The Analytical Hierarchy Process (AHP) was used in the evaluation process to compare xeriscape planning criteria and to determine their suitability levels. It was observed that the data related to soil preparation, establishment of turf areas, use of mulch, efficient irrigation, and maintenance–pruning criteria yielded similar results for all median strips. According to the findings, most of the existing median strip plants were determined to have high water requirements and were not fully compatible with xeriscape principles. The study concludes that even in a rainy region like Ardeşen, more drought-tolerant taxa should be preferred in median strips in line with climate change considerations and long-term sustainability goals.
Benzer Tezler
- Karayolu bitkisel tasarım çalışmalarında bitkisel materyallerin ve uygulama tekniklerinin karşılaştırılması
Comparison of vegetable materials and application techniques in highway plant works
MERVE BÜYÜKBEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Ticaret ÜniversitesiKentsel Sistemler ve Ulaştırma Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. İBRAHİM BAZ
- Türkiye'de kentiçi karayolu güvenliği üzerine bir araştırma
A Research about urban road safety in Turkey
SERKAN YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
İnşaat MühendisliğiBalıkesir Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURGUT ÖZDEMİR
- Erzurum - Uzundere karayolu şevlerinde doğal olarak yetişen bitkilerin estetik ve fonksiyonel yönden değerlendirilmesi
Aesthical and functional evaluation of naturally growing plants and slopy sides of Erzurum -Uzundere highway
HİLAL YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
ZiraatAtatürk ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN YILMAZ
- Kent yolları ağaçlandırmasında temel tasarım kriterleri ve Antakya E-91 karayolu örneği
Basic design criteria of urban roads afforestation and E-91 highway example of Antakya
ELİF ŞENGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Peyzaj MimarlığıMustafa Kemal ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. KAYHAN KAPLAN
- Yol yapım şantiyesi karbon ayak izinin tahmini: Karaman-Mersin yol yapım örneği
Calculation of carbon footprint at road construction: The case study of Karaman-Mersin road construction
GİZEM AYTAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Çevre MühendisliğiAtatürk ÜniversitesiÇevre Teknolojileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP EREN