Kafe tasarımlarının kullanıcı üzerindeki mekânsal algı etkileri: Konya, Dudu fırın-kahve örneği
The spatial perception effects of café designs on users: The case of Dudu firin-kahve in Konya
- Tez No: 985346
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE ÇINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Mimari ve Dekorasyon, Mimarlık, Interior Design and Decoration, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde kahve mekânları tüketim alanı olmanın ötesinde; sosyalleşme, dinlenme, deneyim yaşama ve estetik tatmin gibi çok boyutlu işlevleriyle öne çıkan kamusal iç mekânlar hâline gelmiştir. Bu bağlamda, kullanıcıların bir mekâna ilişkin algısıyla iç mekân tasarımında kullanılan fiziksel unsurlar arasındaki ilişki, iç mimarlık disiplini açısından önemli bir araştırma alanı oluşturmaktadır. Bu tez kapsamında, kahve mekânlarının kullanıcı tercihleri üzerindeki etkilerini, mekânsal ve görsel algı bileşenleri bağlamında değerlendirilmesi amaçlamaktadır. Araştırmada Konya ili Karatay ilçesinde bulunan“Dudu Fırın-Kahve”adlı kahve mekânı örneklem olarak belirlenmiştir. Mekân; Konya'nın tarihi çevresi içinde önemli bir noktada yer alması, çevresiyle bütünlük kurması, kullanıcılar tarafından yoğun şekilde tercih edilmesi ve tasarım sürecine doğrudan dâhil olunmuş olması nedeniyle seçilmiştir. Tez çalışmada mekânın fiziksel özelliklerinin (biçim, oran, doku, renk ve ışık gibi tasarım parametrelerinin) kullanıcı algısına nasıl yansıdığı analiz edilmiştir. Yöntem olarak öncelikle mevcut mekânın yerinde gözlem, tespit, fotoğraflama ve çizim teknikleriyle mekânsal analizi yapılmıştır. Daha sonra araştırmanın amaçları doğrultusunda oluşturulan hipotezlerin test edilmesi amacıyla nicel araştırma yaklaşımı benimsenmiş; Dudu Fırın-Kahve mekânı, mekânsal algı parametreleri (biçim/form, oran/ölçü, malzeme/doku, renk, ışık/aydınlatma, ısı, ses ve koku) üzerinden anket yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırmaya mekânı kullanan 388 kişi ile yüz yüze anket çalışması uygulanmış olup, elde edilen veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, kullanıcıların mekânsal algılarının, mekânın fiziksel tasarım bileşenleriyle doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle konsept mekânlarda iç mekân tasarım kararlarının, kullanıcı memnuniyeti ve tercihleri üzerinde belirleyici bir rol oynadığı tespit edilmiştir. Çalışma, tasarım kararlarının kullanıcı odaklı bir yaklaşımla yapılandırılmasının önemine dikkat çekmekte ve iç mekân tasarımı alanına katkı sunabilecek nitelikte veriler sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Today, coffee shops have become public interior spaces that go beyond being mere consumption areas; they stand out with their multidimensional functions such as socializing, relaxing, experiencing, and aesthetic satisfaction. In this context, the relationship between users' perception of a space and the physical elements used in interior design constitutes an important research area in the discipline of interior architecture. This thesis aims to evaluate the effects of coffee shops on user preferences in terms of spatial and visual perception components. The coffee space named“Dudu Fırın-Kahve”located in the Karatay district of Konya province was selected as the sample for the research. The space was chosen because it is located at an important point within Konya's historical environment, it forms a unity with its surroundings, it is heavily preferred by users, and it was directly involved in the design process. The thesis analyzes how the physical characteristics of the space (design parameters such as form, proportion, texture, color, and light) are reflected in user perception. As a method, the spatial analysis of the existing space was first conducted using on-site observation, identification, photography, and drawing techniques. Subsequently, a quantitative research approach was adopted to test the hypotheses formulated in line with the research objectives; the Dudu Bakery-Coffee space was evaluated through a survey based on spatial perception parameters (shape/form, proportion/measure, material/texture, color, light/illumination, heat, sound, and smell). A face-to-face survey was conducted with 388 people who used the space, and the data obtained was analyzed using SPSS software. The findings revealed that users' spatial perceptions are directly related to the physical design components of space. It was found that interior design decisions, especially in concept spaces, play a decisive role in user satisfaction and preferences. The study highlights the importance of structuring design decisions with a user-centered approach and provides data that can contribute to the field of interior design.
Benzer Tezler
- Kahve mekânı tasarımı ve kullanıcı ilişkisinin fenomenolojik yöntemler üzerinden irdelenmesi
Başlık çevirisi yok
ESMAHAN BETÜL ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İç Mimari ve DekorasyonKocaeli Üniversitesiİç Mimarlık Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. DİDEM ERTEN BİLGİÇ
- Live with nature to live in nature: A public participatory mapping of place values of Atatürk Urban Forest
Doğada yaşamak için doğa ile yaşa: Atatürk Kent Ormanı yer değerlerinin kamu katılımlı haritalanması
KOSAR AZARMIKHOSROSHAHI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF KISAR KORAMAZ
- Mekan-kullanıcı ilişkileri bağlamında Alsancak-İzmir sıra evlerinin incelenmesi
Analysis of row houses in the context of space-users relationships, Alsancak-İzmir
HANDE TEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sanat TarihiYaşar ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. GÜLNUR BALLİCE
- Franchising sistemli fırın-kafe tasarımlarının kullanıcının mekan algısına etkisinin araştırılması
Searching for venue perception effects on consumers by franchising systemed bakery-cafe design
GİZEMNUR NARİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İç Mimari ve Dekorasyonİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERHAT ANIKTAR
- İç mimarların atık malzeme kullanımına yönelik görüşlerinin belirlenmesi
Determining the opinions of interior architects towards waste material utilization
SALİHA ULUYOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MimarlıkAfyon Kocatepe ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR CENGİZ