Lipopolisakkarit ile indüklenen inflamasyon modelinde antidepresanların etkinliğinin araştırılması
Investigation of the efficacy of antidepressants in a lipopolysaccharide-induced inflammation model
- Tez No: 986532
- Danışmanlar: PROF. DR. HATİCE KÜBRA ELÇİOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Pharmacy and Pharmacology
- Anahtar Kelimeler: Lipopolisakkarit, nöroinflamasyon, depresyon, antidepresanlar, BDNF, Lipopolysaccharide, neuroinflammation, depression, antidepressants, BDNF
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Farmakoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Nöroinflamasyon, nörodejeneratif hastalıklarda gözlemlenen nöropatolojik değişikliklerin ilerlemesinde önemli bir rol oynamaktadır. Alzheimer hastalığında (AH) nörodejeneratif değişiklikler tanıdan çok önce gelişmeye başlamakta ve depresif semptomlar en erken belirteçlerden biri olarak düşünülmektedir. AH ve depresyonda ise en önemli ortak patolojilerden biri nöroinflamasyondur. Agomelatin (AGO), 5HT2C reseptörlerinde antagonistik etki gösteren yeni nesil bir antidepresandır. Yapılan çalışmalarda AGO'nun BDNF seviyelerini arttırıcı etkisi olduğu gösterilmiştir. Aripiprazol (ARP) ise 5HT2C ve 5HT7 antagonisti olan ikinci nesil atipik bir antipsikotiktir. Ayrıca majör depresyon tedavisinde kullanımı FDA tarafından onaylanmıştır. Bu çalışmada intraperitoneal olarak hayvanlara uygulanan lipopolisakkarit (LPS) nöronal hasar ve depresyon modelini oluşturmamızı sağlamış; AGO ve ARP'nin bu modeldeki tedavi edici etkileri araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: 6-8 haftalık Sprague-Dawley erkek sıçanlar dört gruba ayrılmıştır; Kontrol, LPS, LPS+ARP ve LPS+AGO. Nöroinflamasyon modelinin oluşturulabilmesi için sıçanlara 10 gün boyunca 0,5 mg/kg dozunda LPS uygulanmıştır. Tedavi gruplarında ise ARP ve AGO uygulamaları LPS uygulamasından yarım saat önce yapılmıştır. Tedavilerin son 10 gününde davranış testleri yapılmıştır. Hayvanlardan alınan serum, hipokampus ve prefrontal korteks dokularında interlökin-1β (IL-1β), tümör nekroz faktör-α (TNF-α), interlökin-10 (IL-10) ve BDNF düzeyleri ELİSA analizleri ile incelenmiştir. GSK3β ve Tau ekspresyonlarının incelenmesi için Western blot yöntemi kullanılmıştır. Ayrıca hipokampüs ve prefrontal korteks dokularına ait histolojik incelemeler yapılmıştır. Bulgular: ARP ve AGO tedavilerinin nöroinflamasyona karşı koruyucu etkilerinin olduğu ELİSA analizleri sonucunda anlaşılmıştır. Yapılan histolojik incelemeler ile de bu bulgumuz desteklenmiştir. AGO ve ARP'nın hem prefrontal korteks hem de hipokampüs'de BDNF seviyelerini arttırdığı bulunmuştur. AGO tedavisi GSK3β seviyelerini düşürürken ARP tedavisi ile anlamlı bir sonuç elde edilememiştir. Sonuç: ARP ve AGO nöroinflamasyona karşı koruyucu etkilere sahip olduğu ve hayvanlarda öğrenme bellek aktivitesinde artış sağladığı bulunmuştur.
Özet (Çeviri)
Objective: Neuroinflammation plays a critical role in the progression of neuropathological changes observed in neurodegenerative diseases. In Alzheimer's disease (AD), neurodegenerative alterations begin well before clinical diagnosis, and depressive symptoms are considered among the earliest indicators. One of the most prominent pathologies shared by AD and depression is neuroinflammation. Agomelatine (AGO) is a next-generation antidepressant that acts as an antagonist at 5-HT2C receptors, and prior studies have shown that AGO increases BDNF levels. Aripiprazole (ARP) is a second-generation atypical antipsychotic with antagonistic activity at 5-HT2C and 5-HT7 receptors; its use in the treatment of major depressive disorder has been approved by the FDA. In this thesis, intraperitoneal administration of lipopolysaccharide (LPS) in rodents was employed to establish a model of neuronal injury and depression-like behavior, and the therapeutic effects of AGO and ARP were investigated within this model. Materials and Methods: Male Sprague–Dawley rats (6–8 weeks old) were allocated into four groups: Control, LPS, LPS+ARP, and LPS+AGO. To establish the neuroinflammation model, LPS was administered at 0.5 mg/kg for 10 consecutive days. In the treatment groups, ARP and AGO were administered 30 minutes prior to each LPS injection. Behavioral tests were conducted during the final 10 days of treatment. Serum, hippocampal, and prefrontal cortex samples were analyzed by ELISA to quantify interleukin-1β (IL-1β), tumor necrosis factor-α (TNF-α), interleukin-10 (IL-10), and BDNF levels. Western blotting was used to assess GSK3β and Tau expression. In addition, histological examinations were performed on hippocampal and prefrontal cortex tissues. Results: ELISA analyses indicated that ARP and AGO exert protective effects against neuroinflammation, a finding further supported by histological examinations. Both agents increased BDNF levels in the prefrontal cortex and hippocampus. While AGO treatment reduced GSK3β levels, ARP did not produce a statistically significant change. Conclusion: ARP and AGO were found to exert protective effects against neuroinflammation and to enhance learning and memory performance in animals.
Benzer Tezler
- Lipopolisakkarit ile indüklenen sistemik inflamasyon modelinde oluşan kalp hasarında Ranolazin'in kardiyoprotektif etkisi
Cardioprotective effect of Ranolazine on heart damage in the lipopolysaccharide-induced systemic inflammation model
NURSEL HASSEYİD
Doktora
Türkçe
2026
Eczacılık ve FarmakolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL AŞCI
- Lipopolisakkarit ile indüklenen endotoksemik rat modelinde ketamin, propofol ve ketafol kullanımının inflamasyon ve oksidatif stres üzerine etkisi
Effects of ketamine, propofolandketofol on theinflammationandoxidativestress in LPS-inducedendotoxemicrat model
ABDULKERİM YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
BiyokimyaGazi ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYSEL ARICIOĞLU
- Kannabidiolün gebelikte lipopolisakkarit ile indüklenen sistemik inflamasyon modelinde nöroinflamasyon ve nörogenez üzerine etkisi
The effect of cannabidiol on neuroinflammation and neurogenesis in the lipopolysaccharide-induced systemic inflammation model in pregnancy
DENİZ ÇATAKLI
Doktora
Türkçe
2023
Eczacılık ve FarmakolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR SEZER
DR. ÖĞR. ÜYESİ YALÇIN ERZURUMLU
- Maresin-2 ve doku rejenerasyonunda maresin konjugatları-3 (MCTR3)'ün lipopolisakkarit ile indüklenen sepsis modelinde böbrek hasarının önlenmesindeki rolü
The role of maresin-2 and maresin conjugate in tissue regeneration-3 (MCTR3) in preventing kidney injury in a lipopolysaccharide-induced sepsis model
RAMİL ALMAMMADOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
BiyokimyaEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM ÖZKAN ALATAŞ
- Lipopolisakkarit ile indüklenen in vitro nöroinflamasyon modelinde sitikolinin mikroglial farklılaşma üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of citicoline on microglial differentiation in a lipopolysaccharide-induced in vitro neuroinflammation model
SEMANUR GÜNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE KÜBRA ELÇİOĞLU