Yapım projeleri için bütünleşik risk yönetimi sistemine dayalı bir stratejik karar destek modeli
A strategic decision support model based on integrated risk management system for construction projects
- Tez No: 986848
- Danışmanlar: PROF. DR. FAHRİYE HİLAL HALICIOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yapı Bilgisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapım projeleri, çok paydaşlı yapısı, karmaşık süreçleri, değişken çevresel koşulları ve kırılgan tedarik zinciri dinamikleri nedeniyle yüksek düzeyde belirsizlik barındırmakta ve bu durum risk yönetimini proje başarısının kritik belirleyicilerinden biri haline getirmektedir. Bu tez kapsamında, bütünleşik risk yönetimi yaklaşımına dayalı ve stratejik karar destek mantığıyla çalışan hibrit bir karar destek modeli geliştirilmiştir. Model, klasik olasılık ve etki çarpanına dayalı risk skoru ile bulanık mantık tabanlı risk skorunu paralel biçimde değerlendirmekte; yapay sinir ağları kullanılarak öğrenme süreci yürütülmekte ve genetik algoritmalarla optimizasyon sağlanmaktadır. Literatür incelemesi ve içerik analizi sonucunda elde edilen yetmiş yedi risk faktörü sekiz ana kategori altında sınıflandırılmış ve standartlaştırılmış bir risk kayıt tabanı üzerinden modele entegre edilmiştir. Python tabanlı olarak geliştirilen model, çok katmanlı algılayıcı mimarisiyle test edilmiş; hata ölçütleri ve uyum katsayıları kullanılarak performansı ayrıntılı biçimde değerlendirilmiştir. Bulgular, bulanık mantık tabanlı skorların yapay sinir ağlarının öğrenme başarısını artırdığını, genetik algoritmaların ise özellikle klasik skor senaryolarında genelleme kabiliyetini geliştirdiğini ortaya koymuştur. Model yalnızca riskleri ölçmekle sınırlı kalmamış, aynı zamanda PMBOK yaklaşımına dayalı tehdit ve fırsat stratejileri, risk önceliklendirme ve izleme planı ile risk etkileşim matrisi gibi uygulanabilir çıktılar da üretmiştir. Sonuç olarak geliştirilen karar destek modeli, yapım projelerinde risk yönetimini daha bütüncül, sistematik, esnek ve dijital tabanlı bir düzeye taşımayı hedefleyerek hem akademik literatüre katkı sağlamakta hem de uygulamaya yönelik öneriler sunmaktadır
Özet (Çeviri)
Construction projects are characterized by multiple stakeholders, complex processes, volatile environmental conditions, and fragile supply chain structures, all of which create a high degree of uncertainty and make risk management a critical determinant of project success. Within this dissertation, a hybrid decision support model has been developed, grounded in the principles of integrated risk management and strategic decision support. The model evaluates the classical probability–impact risk score in parallel with a fuzzy-logic-based score, employs artificial neural networks for the learning process, and incorporates optimization through genetic algorithms. Seventy-seven risk factors synthesized from the literature were organized into eight main categories and integrated into the model via a standardized risk register. The decision support model was implemented in Python, tested with a multilayer perceptron architecture, and evaluated through error measures and goodness-of-fit indicators. Findings reveal that fuzzy-based scores enhance the learning capacity of artificial neural networks, while genetic algorithms particularly improve generalization in classical score scenarios. Beyond measurement, the model provides actionable outputs such as PMBOK-based threat and opportunity strategies, a risk prioritization and monitoring plan, and a risk interaction matrix. Ultimately, the proposed decision support model advances risk management in construction projects to a more holistic, systematic, flexible, and digitally supported level, thereby contributing to both academic knowledge and professional practice.
Benzer Tezler
- Partnering: Applicability in the Turkish construction sector
“Partnering”kavramının Türk inşaat sektöründe uygulanabilirliği
SEVDA BAYRAMOĞLU
- Multi-objective subcontractor selection model based on performance measurement framework in international construction projects
Uluslararası inşaat projelerinde performans ölçüm çerçevesine dayalı çok amaçlı alt yüklenici seçim modeli
BEFRİN NEVAL BİNGÖL
Doktora
İngilizce
2017
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜL POLAT TATAR
- Transitioning to intergrated project delivery
Entegre proje teslimine geçiş
BEGÜM KARAMANOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiYapı Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADRİYE SELİN GÜNDEŞ
- Artificial intelligence driven arbitration: A new approach for efficient arbitrator selection in construction disputes
Yapay zeka destekli tahkim: İnşaat uyuşmazlıklarında etkin hakem seçimi için yeni bir yaklaşım
MOHAMMAD MOBADERSANI
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ONUR BEHZAT TOKDEMİR
DR. ALİ BEDİİ CANDAŞ
- Yarı otomatik kural tabanlı planlama esaslı iş güvenliği yaklaşımı
Semi automated rule based planning through safety
MERVE SEVİM
Doktora
Türkçe
2018
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜRKAN EMRE GÜRCANLI