Meslek seçiminde algılanmış yetenekler, ilgi ve değerlerin etkisi: Teorik ve uygulamalı bir inceleme
The impact of perceived abilities, interests and values oncareer choice: A theoretical and applied study
- Tez No: 987688
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜNİR YALÇIN ORTAKALE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Toros Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, meslek lisesi öğrencilerinin ilgi, yetenek ve değer yönelimlerinin; cinsiyet, yaş ve meslek alanı değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemektir. Araştırma betimsel tarama modeli çerçevesinde gerçekleştirilmiş olup, çalışma grubunu Mersin ilinde çeşitli meslek alanlarında öğrenim gören toplam 264 öğrenci oluşturmaktadır. Katılımcılar; cinsiyet (kadın %49.24, erkek %50.76) ve yaş (Ort = 16.61, Ss = 1.30) bakımından dengeli bir dağılım sergilemektedir. Veri toplama aracı olarak, Kuzgun (1988) tarafından geliştirilen Kendini Değerlendirme Envanteri (KDE) kullanılmıştır (Kuzgun, 2004). Araştırmada elde edilen bulgulara göre, yaş değişkeni ile sosyal yardım, değişiklik, düzenli yaşam ve ün sahibi olma gibi değer boyutları arasında anlamlı ve pozitif ilişkiler saptanmıştır. Cinsiyet değişkenine göre, erkek öğrenciler sayısal, şekil-uzay ve mekanik alt boyutlarda daha yüksek puanlar alırken; kadın öğrenciler sosyal bilimler, güzel sanatlar, müzik, edebiyat ve sosyal yardım gibi alanlarda daha yüksek puanlara sahip olmuştur. Ayrıca, meslek alanlarına göre yapılan analizlerde; öğrencilerin kendi alanlarının gerektirdiği yetenek ve değerlere yönelik anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Özellikle Mekanik, Canlı Varlık, Yaratıcılık ve Ün Sahibi Olma gibi boyutlarda meslek alanına göre anlamlı puan farklılıkları gözlemlenmiştir. Bu bulgular, bireylerin mesleki yönelimlerinde kişisel farklılıkların belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymakta ve mesleki rehberlik süreçlerinde ilgi, yetenek ve değer boyutlarının dikkate alınmasının önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine whether vocational high school students' orientations regarding interests, abilities, and values differ based on gender, age, and vocational field variables. The study was conducted using a descriptive survey model, and the sample consisted of 264 students receiving education in various vocational fields in the city of Mersin, Türkiye. Participants were distributed evenly in terms of gender (49.24% female, 50.76% male) and age (M = 16.61, SD = 1.30). The data were collected using the Self-Assessment Inventory (KDE), developed by Kuzgun at 1988 (Kuzgun, 2004). According to the findings, there were significant and positive relationships between age and the value dimensions of social assistance, change, orderly life, and desire for fame. In terms of gender, male students scored significantly higher in numerical, spatial-visual, and mechanical dimensions, while female students showed higher scores in areas such as social sciences, fine arts, music, literature, and social assistance. Moreover, the analysis by vocational field revealed meaningful differences aligned with the required characteristics of each profession. In particular, significant differences were observed in dimensions such as Mechanical Ability, Living Beings, Creativity, and Desire for Fame. These findings indicate that individual differences play a determining role in students' vocational orientations, emphasizing the importance of considering interests, abilities, and values in career guidance processes.
Benzer Tezler
- Genel liseler ile meslek liseleri öğrencilerinin mesleki yönelimlerini etkileyen faktörler
Başlık çevirisi yok
ERDOĞAN BOZKURT
Doktora
Türkçe
1993
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHARREM KEPÇEOĞLU
- Akademik liselerdeki alan türlerine uygun alan ABKÖ altölçeklerinin Holland`ın altıgen modelinden yararlanılarak belirlenmesi
The Determination of ASCS subscales related to the majors in academic high schools according to Holland`s hexagonal model
ERDEM YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. RAGIP ÖZYÜREK
- English language teachers' perceptions of the European portfolio for student teachers of languages (EPOSTL) in Turkish setting
Türkiye bağlamında İngilizce öğretmenlerinin dil öğretmen adaylarına yönelik Avrupa portfolyosu (DÖAYAP) algıları
AHMET ÖNAL
Doktora
İngilizce
2017
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NURAY ALAGÖZLÜ
- YÖK Dünya Bankası Meslek Yüksekokulları Projesi'ndeki okulların örgütsel sorunları ve bu sorunlara ilişkin yönetici ve öğretim elemanlarının görüşleri
Başlık çevirisi yok
YILMAZ ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA AYDIN
- Öğrencilerin sınıf öğretmenlerinin sundukları rehberlik hizmetlerine ilişkin algıları ve beklentileri
Başlık çevirisi yok
MEHMET MURAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiPsikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ABİDE GÜNGÖR