Okul çağı çocuklarında uyku bozukluklarının ve tükürük parametrelerinin diş çürüğü ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between sleep disorders and salivary parameters with dental caries in school-age children
- Tez No: 988400
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK GÜNAY
- Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
- Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bezm-İ Alem Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Diş çürüğü, dünya çapında çocuklarda prevalansı en yüksek hastalıklardan biridir. Diş çürüğünün oluşabilmesi için gerekli temel faktörlerin yanında tükürük yapısı, konakla ilgili faktörler, diyet alışkanlıkları, oral hijyen alışkanlıkları gibi ikincil faktörler de oldukça etkilidir. Bu çalışmanın amacı, okul çağındaki çocuklarda ileri düzey çürükler ve periodontal durum ile tükürük akış hızı, pH, tamponlama kapasitesi, melatonin, kortizol, IL-6, TAS, TOS, OSİ seviyesi ve uyku problemleri ile arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Çalışmamızda ileri düzey çürükleri (ICDAS kodu 5 ve 6) bulunan, 6-12 yaş arası 39 çocuk (17 kız, 22 erkek) çalışma grubuna, çürüksüz veya başlangıç ile orta düzey çürükleri (ICDAS kodu 0, 1, 2, 3, 4) bulunan 6-12 yaş arası, 34 çocuk (20 erkek, 14 kız) kontrol grubuna dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan tüm çocukların dmft indeksi skoru, plak indeksi skoru, gingival indeks skoru ve sondalamada kanama indeksi skoru kaydedilmiştir. Tükürük akış hızı, Ph, tamponlama kapasitesi, melatonin, kortizol, IL-6, TAS, TOS, OSİ düzeylerinin ölçülmesi amacıyla tüm çocuklardan uyarılmamış tükürük örneği toplanmıştır. Uyku problemlerinin değerlendirilmesi için çocukların ebeveynlerine Çocuklar İçin Uyku Bozukluğu Ölçeği (ÇUBÖ) uygulanmıştır. Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirilirken, istatistiksel analizler için IBM SPSS Statistics 22 programı kullanılmıştır. Niceliksel verilerin karşılaştırılması için normal dağılım gösteren parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Student t testi, normal dağılım göstermeyen parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Çalışma grubunun dmft ve çürük sayısı, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Çalışma grubunun gingival ve sondalamada kanama indeksi skoru kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı ölçüde daha yüksek bulunmuştur (p < 0.05). Çalışma ve kontrol grubu arasında plak indeksi skoru, ÇUBÖ skoru, tükürük pH, akış hızı, tamponlama kapasitesi, melatonin, kortizol, IL-6 düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Çalışmamızın sonucunda çocuklarda ÇUBÖ skorları, tükürük parametreleri ve ileri düzey diş çürükleri arasında anlamlı ilişki bulunmamış olsa da uyku bozukluklarının, sirkadyen ritme sahip tükürük salgısınının fiziksel ve kiyamsal yapısına olan etkilerinin ortaya konulması, biyolojik saatin düzenlenmesini sağlayan ve önemli bir antioksidan olan melatoninin diş çürükleri açısından koruyucu etkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi, ayrıca sirkadyen ritim değişikliklerinden etkilendiği düşünülen tükürük kortizol, IL-6, TAS, TOS, OSİ değerlerinin diş çürükleri için risk faktörü olup olmadığının daha iyi anlaşılması için bu alanda daha büyük örneklem sayısı ve farklı yaş grupları ile gerçekleştirilecek çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Dental caries are one of the most prevalent diseases among children globally. In addition to the primary etiological factors, secondary factors such as salivary composition, host-related characteristics, dietary habits, and oral hygiene practices also play an important role in it's development. This study aimed to evaluate the relationship between extensive stage dental caries and periodontal status with salivary flow rate, pH, buffering capacity, melatonin, cortisol, IL-6, total antioxidant status (TAS), total oxidant status (TOS), oxidative stress index (OSI) and sleep disturbances in school-aged children. The study group is consisted of 39 children (17 girls, 22 boys; aged 6–12 years) with extensive stage caries (ICDAS codes 5 and 6), while the control group included 34 children (14 girls, 20 boys) with no caries or initial-to-moderate caries (ICDAS codes 0, 1, 2, 3, 4). All participants were evaluated for dmft index, plaque index, gingival index, and bleeding on probing scores. Unstimulated saliva samples were collected to measure salivary flow rate, pH, buffering capacity, melatonin, cortisol, IL-6, TAS, TOS, and OSI levels. Sleep problems were assessed by using the Sleep Disturbance Scale for Children (SDSC) which was completed by parents. For statistical analyses, IBM SPSS Statistics 22 software was used. For the comparison of quantitative data, Student's t-test was used for parameters with normal distribution, and the Mann-Whitney U test was used for parameters without normal distribution. The dmft and decayed tooth scores, gingival index scores and bleeding on probing index scores, were significantly higher in the study group compared to the control group (p < 0.05). No statistically significant differences were found between the groups regarding plaque index, SDSC scores, salivary pH, flow rate, buffering capacity, melatonin, cortisol, or IL-6 levels. In our study, no significant relationship was found between SDSC scores, salivary parameters, and advanced dental caries in children. However further researchs with larger population and different age groups are needed to evaluate the effects of sleep disturbances on the physical and chemical properties of saliva which has circadian rhythm, to assess whether melatonin — a major antioxidant that regulates the biological clock — has a protective role against dental caries and to better understand whether salivary cortisol, IL-6, TAS, TOS, and OSI levels — which are thought to be influenced by circadian rhythm alterations — are risk factors for dental caries.
Benzer Tezler
- Enürezis nokturnalı okul çağı çocuklarında (6-12 yaş) pediyatrik uyku anketi ile uykuda solunum bozukluklarının değerlendirilmesi
Evaluation of sleep breathing disorders in school age children (6-12 years old) with enurezis nocturnal with pediatric sleep questionnaire
ELİF YÜCEDAĞ HARAÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GAMZE ÖZGÜRHAN
DR. EBRU BURCU DEMİRGAN
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı okul çağı çocuklarında duyusal işlemleme ve uyku bozuklukları arasındaki ilişki
Relationship between sensory processing and sleep disorders in school-age children diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD)
ELİF TOSUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
DR. BİNAY KAYAN OCAKOĞLU
- Bipolar bozukluk ve şizofreni tanısı ile takipli annelerin ebeveyn tutumlarıyla çocuklarındaki psikopatoloji arasındaki ilişki
Parental attitudes and offspring psychopathology in mothers with bipolar disorder or schizophrenia
MELTEM İNCİ KEFAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
PROF. DR. NESRİN KARAMUSTAFALIOĞLU
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan okul çağı çocuklarında uyku sorunlarının değerlendirilmesi
Evaluation of sleep problems in school age children with attention-deficit/hyperactivity disorder
NAZLI ÇELENK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
PsikiyatriMersin ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FEVZİYE TOROS
- 8 - 18 yaş arası migren hastalarında yaşam kalitesinin ve uyku bozukluklarının değerlendirilmesi
Evaluating quality of life and sleep disorders of migraine patients at the age of 8-18
FULYA EREN