Yaşlı bireylerde ölüm kaygısı ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
An evaluation of the relationship between death anxiety and quality of life in elderly individuals
- Tez No: 989482
- Danışmanlar: PROF. DR. CÜNEYT ARDIÇ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Yaşlılık, ölüm kaygısı, yaşam kalitesi, SF-36, Aging, death anxiety, quality of life, SF-36
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bakanlığı
- Enstitü: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Yaşlılık dönemi, bireylerin fiziksel, psikolojik ve sosyal birçok değişimle karşı karşıya kaldığı bir yaşam evresidir. Bu dönemde ölüm kavramı ve buna bağlı kaygılar daha belirgin hale gelebilmekte ve bireylerin yaşamlarını farklı boyutlarda etkileyebilmektedir. Ölüm kaygısı, yaşlı bireylerin ruhsal durumu ve yaşam algısı üzerinde önemli bir psikososyal faktör olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, yaşlı bireylerde ölüm kaygısı ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte planlanmıştır. Araştırma, Fındıklı 1 Nolu Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 65 yaş ve üzeri bireyler üzerinde yürütülmüş olup çalışmaya katılmayı kabul eden 161 yaşlı birey örneklemi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında sosyodemografik veri formu, Ölüm Kaygısı Ölçeği ve SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılmıştır. Veriler yüz yüze görüşme yöntemiyle elde edilmiş ve çalışmaya dahil edilecek bireylerin bilişsel yeterliliklerini değerlendirmek amacıyla Mini Mental Durum Testi (MMSE) uygulanmış ve MMSE puanı 24 ve üzerinde olan bireyler araştırma kapsamına alınmıştır. SPSS 27.0 programı kullanılarak uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 73,6±6,5 yıl olup %58,4'ü kadındır. Katılımcıların büyük çoğunluğunda en az bir kronik hastalık bulunduğu saptanmıştır. Ölüm Kaygısı Ölçeği puan ortalaması 8,8±2,2, Yaşam Kalitesi Ölçeği puan ortalaması ise 60,8±20,8 olarak bulunmuştur. Ölüm Kaygısı Ölçeği ile Yaşam Kalitesi Ölçeği arasında yapılan korelasyon analizinde, ölçekler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Yaşam kalitesi puanları; cinsiyet, medeni durum, gelir durumu, eşiyle yaşama ve günlük rutin aktiviteler dışında uğraş varlığına göre anlamlı farklılık göstermiştir (p<0,05). Sonuç: Bu çalışmada, yaşlı bireylerde ölüm kaygısı ile yaşam kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Ancak yaşam kalitesinin sosyodemografik ve sosyal faktörlerden anlamlı düzeyde etkilendiği görülmüştür. Yaşlı bireylerin yaşam kalitesinin artırılabilmesi için fiziksel sağlık durumlarının yanı sıra sosyal destek ve günlük yaşam aktivitelerinin desteklenmesi önem taşımaktadır. Ölüm kaygısının çok boyutlu bir yapı göstermesi nedeniyle, ileri çalışmalarda farklı örneklem grupları ve yöntemlerle değerlendirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Aging is a life stage characterized by significant physical, psychological, and social changes. During this period, awareness of mortality increases, and death-related concerns may become more prominent, potentially influencing individuals' perception of life and well-being. Death anxiety is considered an important psychosocial factor affecting older adults' mental state and life satisfaction. This study aimed to examine the relationship between death anxiety and quality of life among individuals aged 65 years and older. Materials and Methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted among individuals aged 65 years and over who were registered at Fındıklı No.1 Family Health Center. The study sample consisted of 161 older adults who agreed to participate. Data were collected through face-to-face interviews using a sociodemographic questionnaire, the Death Anxiety Scale, and the Short Form-36 (SF-36) Quality of Life Scale. Cognitive functioning of participants was assessed using the Mini-Mental State Examination (MMSE), and only individuals with MMSE scores of 24 or higher were included. Statistical analyses were performed using SPSS version 27.0, applying appropriate descriptive and inferential statistical methods. Results: The mean age of the participants was 73.6 ± 6.5 years, and 58.4% were female. The majority of participants had at least one chronic disease. The mean Death Anxiety Scale score was 8.8 ± 2.2, while the mean SF-36 total quality of life score was 60.8 ± 20.8. Correlation analysis revealed no statistically significant relationship between death anxiety and quality of life (p > 0.05). However, quality of life scores differed significantly according to gender, marital status, income level, living with a spouse, and having activities outside daily routines (p < 0.05). Conclusion: In this study, no significant association was found between death anxiety and quality of life among older adults. Nevertheless, quality of life was significantly influenced by sociodemographic and social factors. These findings suggest that improving quality of life in older individuals requires not only addressing physical health conditions but also strengthening social support systems and encouraging active engagement in daily and leisure activities. Given the multidimensional nature of death anxiety, further studies using different methodologies and larger samples are recommended.
Benzer Tezler
- Evinde ve bakımevinde yaşayan yaşlı bireylerin ölüm kaygıları ile yaşam kalitelerinin karşılaştırılması
Comparison of life qualities with death anxi̇ety of the elderly living in the home and aged care faci̇li̇ty
ZEYNEP GÜMÜŞ DEMİR
- Psikiyatri polikliniğine başvuran yaşlı hastalarda ölüm anksiyetesi ve ilişkili faktörler
Death anxiety in older aged outpatients and related factors
MUSTAFA MERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEDİNE GIYNAŞ AYHAN
- Yaşlı bireylerde ölüm kaygısı
Death anxiety in elderly cases
ZEHRA KALAOĞLU ÖZTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
PsikiyatriÇukurova ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LUT TAMAM
- Ankara ili Gölbaşı ilçesi kırsalında yaşayan 65 yaş ve üstü bireylerde ölüm kaygısının depresyon düzeyi ve yaşam kalitesi ile ilişkisi
The relation of death anxiety to depression level and quality of life between individuals aged 65 and over living in rural areas of Gölbaşı district in Ankara
İDİL ÇAĞLIYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiUfuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZELİHA GÜLDEN BİLAL
- Yaşlılarda üriner inkontinans yaşam kalitesi yordayıcıları olarak ölüm kaygısı, bilişsel durum, susuzluk şiddeti, tamamlayıcı destekleyici terapi kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of death anxiety, cognitive status, thirst severity, use of complementary supportive therapy as predictors of quality of life in urinary incontinence in the elderly
RABİA BAYRAMBEY