Geri Dön

Çocuklarda aile beslenmesi ve fiziksel aktivite ile antropometrik ölçümlerinin ilişkisi

The relationship between family nutrition, physical activity and anthropometric measurements in children

PDF İndir

  1. Tez No: 989648
  2. Yazar: AYŞE YERLİ ESER
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SABAH TÜZÜN, DR. ERKAN GÖKMEN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile Beslenme ve Fiziksel Aktivite Tarama Ölçeği, Antropometrik Ölçüm, Çocukluk Çağı Obezitesi, Aile sağlığı merkezi, Fiziksel ölçümler, Vücut kitle indeksi, Çocuk beslenmesi, Çocuk obezitesi, Family Nutrition and Physical Activity Screening Tool, Anthropometric Measurement, Childhood Obesity, Family health center, Physical measurements, Body mass index, Child nutrition, Pediatric obesity
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada, çocukların ailelerin beslenme alışkanlıkları ile fiziksel aktivite düzeyleri arasındaki ilişkinin, çocuklara ait antropometrik ölçümlerle birlikte değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntemler: İstanbul Arnavutköy Kaşgarlı Mahmut Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 6–18 yaş aralığındaki 625 çocuğun ailelerine telefonla ulaşılmış ve 20.06.2025–15.08.2025 tarihleri arasında merkeze davette bulunulmuştur. Merkeze gelen ve araştırmaya katılmayı kabul eden 250 katılımcıya, çocuk ve ebeveyn özelliklerini içeren 23 soruluk kişisel bilgi formu uygulanmıştır. Katılımcıların sistemde kayıtlı olan yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve gelir durumu gibi sosyodemografik verileri değerlendirmeye alınmıştır. Çocuklarda obezite riskini etkileyebileceği düşünülen aile ortamı, ebeveyn davranışları, beslenme tutumları ve fiziksel aktivite özellikleri, ABFA-TR ölçeği (FNPA'nın Türkçe uyarlaması) ile ölçülmüştür. Ölçek 20–80 puan arasında değişmekte olup ters kodlanan maddeler (3,4,5,7,10,13) dikkate alınarak toplam puan elde edilmiştir. Yüksek puan düşük obezite riskiyle ilişkili aile davranışlarını, düşük puan ise riskli aile ortamını göstermektedir. Ölçek puanları ile çocukların BKİ, boyun, kol, bel ve kalça çevresi, bel/kalça oranı ve bel/boy oranı gibi antropometrik ölçümleri arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 26 programı kullanılmış, tanımlayıcı istatistikler ile iki ve daha fazla grup karşılaştırmalarına uygun testler uygulanmıştır. p<0.05 değeri istatistiksel anlamlılık sınırı kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan 6–18 yaş arası çocukların yaş ortalaması 10,88; ortalama BKİ değerleri 19,03'tür. Çocukların %60,8'inin normal kiloda, %20,4'ünün obez, %10,4'ünün fazla kilolu ve %8,4'ünün zayıf olduğu belirlenmiştir. Ortalama ABFA-TR puanı 54,68 olup yüksek düzeydedir. ABFA-TR puanı ile BKİ arasında düşük düzeyde negatif ve anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05). Çocuğun ağırlığı ve boy uzunluğu ile ABFA-TR puanı arasında orta düzeyde negatif ilişki (p<0.01); boyun çevresi, kol çevresi ve kalça çevresi ile düşük düzeyde negatif ilişki mevcuttur (p<0.05). Bel/kalça oranı ile ise düşük düzeyde pozitif anlamlı ilişki görülmüştür (p<0.01). Bel çevresi ve bel/boy oranı ile ABFA-TR arasında anlamlı bir bağlantı bulunmamıştır (p>0.05). Ayrıca çocuğun yaşı arttıkça ABFA-TR puanlarının azaldığı belirlenmiştir (p<0.01). Anne ve baba BKİ değerlerinin ABFA-TR puanı ile ilişkili olmadığı; ancak anne boyu ile ABFA-TR arasında pozitif (p<0.05) ve anne yaşı ile düşük düzeyde negatif ilişki (p<0.01) olduğu saptanmıştır. Anne ve baba eğitim durumu ile ABFA-TR puanı arasında anlamlı farklılıklar bulunmuş; gelir durumu için anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Sonuç: Çocuklarda ABFA-TR sonuçları ile antropometrik ölçümler arasında anlamlı ilişkiler saptandı; özellikle BKİ, boy, kilo ve çevre ölçüleri arasında negatif, bel/kalça oranı ise pozitif ilişki göstermektedir. Ebeveyn tutumları genel olarak sağlıklı bulunmuş; eğitim düzeyi, yaş ve çocuğa yakınlık derecesi bu tutumları belirleyici etkenlerdir.

Özet (Çeviri)

Aim: In this study, the aim was to evaluate the relationship between children's physical activity levels and their families' nutritional habits, together with the anthropometric measurements of the children. Subject and Methods: A total of 625 children aged 6–18 years who were registered at the Istanbul Arnavutköy Kaşgarlı Mahmut Family Health Center were contacted by phone and invited to the center between 20 June 2025 and 15 August 2025. A 23-item personal information form covering child and parent characteristics was administered to 250 participants who came to the center and agreed to take part in the study. Sociodemographic data such as age, gender, education level, and income status, which were recorded in the system, were included in the evaluation. Family environment, parental behaviors, nutritional attitudes, and physical activity characteristics—factors considered potentially influential on childhood obesity risk—were assessed using the ABFA-TR scale (the Turkish adaptation of FNPA). The scale ranges from 20 to 80 points, and the total score was calculated by considering the reverse-coded items (3, 4, 5, 7, 10, 13). A higher score indicates family behaviors associated with a lower risk of obesity, while a lower score reflects a higher-risk family environment. The relationship between scale scores and children's anthropometric measurements—such as BMI, neck, arm, waist and hip circumference, waist/hip ratio, and waist/height ratio—was analyzed. SPSS 26 software was used for data analysis, and descriptive statistics as well as appropriate tests for comparisons between two or more groups were applied. A p-value of <0.05 was considered the threshold for statistical significance. Results: The mean age of the children aged 6–18 years who participated in the study was 10.88, and their mean BMI value was 19.03. It was determined that 60.8% of the children were of normal weight, 20.4% were obese, 10.4% were overweight, and 8.4% were underweight. The mean ABFA-TR score was 54.68, indicating a high level. A low, negative, and significant relationship was found between the ABFA-TR score and BMI (p<0.05). A moderate negative relationship was observed between the child's weight and height and the ABFA-TR score (p<0.01), while a low negative relationship was found with neck, arm, and hip circumference (p<0.05). A low positive and significant relationship was detected between the waist/hip ratio and the ABFA-TR score (p<0.01). No significant association was found between waist circumference or waist/height ratio and ABFA-TR scores (p>0.05). Additionally, ABFA-TR scores decreased as the child's age increased (p<0.01). It was determined that the mother's and father's BMI values were not associated with ABFA-TR scores; however, a positive relationship was found between the mother's height and ABFA-TR score (p<0.05), and a low negative relationship was found with the mother's age (p<0.01). Significant differences were found between parental education level and ABFA-TR scores, while no significant difference was identified for income level. Conclusion: Significant relationships were identified between ABFA-TR results and anthropometric measurements in children; specifically, BMI, height, weight, and circumference measurements showed negative associations, whereas the waist/hip ratio showed a positive association. Parental attitudes were generally found to be healthy, and education level, age, and the degree of closeness to the child were identified as the factors that shape these attitudes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    852189

    Kars ilinin yöresel yiyecek ve içeceklerinin okul çağı çocukların beslenmesindeki yerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the place of local foods and beverages of Kars in the nutrition of school-age children

    KARDELEN ASLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Beslenme ve DiyetetikBaşkent Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜL KIZILTAN

  2. Tez No

    517779

    Ankara'da seçilmiş okullarda öğrencilerin beslenme özelliklerinin beslenme dostu okul olma durumuna göre değerlendirilmesi

    The evaluation of selected schools' students' nutrition features according to the status of nutrition friendly school at Ankara

    GÜLŞAH TAŞKIN KILINÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Halk SağlığıAnkara Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DENİZ ÇALIŞKAN

  3. Tez No

    513822

    Lise öğrencileri ve ebeveynlerine verilen beslenme eğitiminin beslenme bilgi ve davranışları üzerine etkisinin belirlenmesi

    Determination of the effect of nutrition education on nutritional knowledge and behaviors of high school students and their parents

    BETÜL SARIDAĞ DEVRAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Beslenme ve DiyetetikBaşkent Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MENDANE SAKA

  4. Tez No

    285004

    Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Endokrinoloji Polikliniği'ne başvuran 7-11 yaş grubu çocukların beslenme durumlarının saptanması

    Determining of nutritional status of 7-11 years old children who applied for Gazi University Faculty of Medicine?s Department of Pediatrical Endocrinology

    RUKİYE ÖZDEMİR BOZBULUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Beslenme ve DiyetetikAnkara Üniversitesi

    Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    PROF. METİN SAİP SÜRÜCÜOĞLU

  5. Tez No

    1016889

    İlkokul dönemindeki çocuklarda obezite riski ile ev ortamı ve ailesel davranışlar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Assessment of the association of home environment and family behaviors with obesity risk among primary school-aged children

    SALTUK BUĞRA YİĞİT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Aile HekimliğiSelçuk Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU

Geri Dön