Anksiyete bozukluğu olan çocuklarda sosyal ipuçlarını algılama becerileri, mizaç özellikleri, yürütücü işlevler ve ebeveynlere ilişkin faktörlerin çocukların duygu düzenleme becerileri ile ilişkisi
The relationship between emotion regulation skills and social cue perception, temperament characteristics, executive functions, and parental factors in children with anxiety disorders
- Tez No: 989739
- Danışmanlar: PROF. DR. ESRA GÜNEY
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Anksiyete bozuklukları, Duygu düzenleme, Mizaç, Anxiety disorders, Emotion regulation, Temperament
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, yaygın anksiyete bozukluğu, sosyal anksiyete bozukluğu veya ayrılma anksiyetesi bozukluğu tanısı alan 9–13 yaş aralığındaki çocukların duygu düzenleme becerileri, sağlıklı kontrollerle karşılaştırılarak incelenmiştir. Duygu düzenleme becerileri, duygusal değişkenlik/olumsuzluk ve duygu ayarlama boyutları üzerinden ele alınmış; bu boyutların anksiyete bozukluğu olan çocuklarda mizaç özellikleri, yürütücü işlevler, sosyal ipuçlarını algılama/duygu tanıma becerileri ve ebeveyn ilişkili değişkenlerle ilişkisi değerlendirilmiştir. Çalışma, tek merkezli ve kesitsel bir tasarımla yürütülmüş; 49 anksiyete bozukluğu tanılı çocuk ve 49 sağlıklı kontrol örnekleme dahil edilmiştir. Grup karşılaştırmaları, yaş ve ilgili kovaryatlar kontrol edilerek, grup değişkeni ile duygu düzenleme arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla çok değişkenli kovaryans analizi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bulgular, kovaryatlar kontrol edildiğinde grup değişkeninin duygu düzenleme alt boyutları üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu göstermiştir (Pillai's Trace=0,193, F(2,81)=9,668, p<0,001, kısmi η²=0,193). Anksiyete bozukluğu olan çocukların duygusal değişkenlik ve olumsuzluk düzeylerinin sağlıklı kontrollere kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu, buna karşın duygu ayarlama boyutunda grup farkı bulunmadığı saptanmıştır. Yürütücü işlev güçlükleri, anksiyete ile ilişkili mizaç özellikleri ve ebeveyn tutumlarının duygu düzenleme üzerinde bağımsız katkılar sağladığı görülmüştür. Sonuçlar, çocukluk çağı anksiyete bozukluklarında duygu düzenleme güçlüklerinin özellikle artmış duygusal tepkisellik ile ilişkili olduğunu ve bu sürecin çok boyutlu bireysel ve ailesel faktörler tarafından şekillendiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
In this study, emotion regulation skills of children aged 9–13 years diagnosed with generalized anxiety disorder, social anxiety disorder, or separation anxiety disorder were examined through comparisons with healthy controls. Emotion regulation was conceptualized in terms of emotion lability/negativity and emotion regulation dimensions, and the associations of these dimensions with temperament traits, executive functions, social cue perception/emotion recognition skills, and parent-related variables in children with anxiety disorders were evaluated. The study employed a single-center, cross-sectional design and included 49 children with anxiety disorders and 49 healthy controls. Group comparisons were conducted using multivariate analysis of covariance, controlling for age and relevant covariates, to evaluate the association between group status and emotion regulation. The findings indicated that, after controlling for covariates, the group variable had a significant effect on emotion regulation subdimensions (Pillai's Trace = 0.193, F(2,81) = 9.668, p < 0.001, partial η² = 0.193). Children with anxiety disorders showed significantly higher levels of emotion lability and negativity compared to healthy controls, whereas no group difference was observed in the emotion regulation dimension. Executive function difficulties, anxiety-related temperament traits, and parental attitudes were found to make independent contributions to emotion regulation. Overall, the results indicate that emotion regulation difficulties in childhood anxiety disorders are particularly associated with increased emotional reactivity and that this process is shaped by multidimensional individual and familial factors.
Benzer Tezler
- Dikkat eksikliği/ hiperaktivite bozukluğu, öğrenme bozukluğu ve otistik spektrum bozukluğu tanılı çocukların yaş ve cinsiyet açısından eşlenmiş sağlıklı kardeşlerinde sözel olmayan iletişim becerileri, empati düzeyleri, çevresel belirteçleri ile ilişkilerinin araştırılması: kontrollü bir araştırma
Evaluation of nonverbal communication skills, empathy levels and their relationships with peripheral markers in age and gender matched healty siblings of children in attention deficit hyperactivity disorder, learning disability and autism spectrum disorder: a controlled study
NURAN DEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
PsikiyatriAbant İzzet Baysal ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ EVREN TUFAN
- Madde kullanım bozukluğu olan ergenlerde katı-duygusallıktan yoksun kişilik özellikleri ile kendine zarar verme davranışının ilişkisi
The relationship of callous-unemotinal traits and self-harm behavior in adolescent with substance use disorder
NURAY ÖZDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
- Depresyon ve anksiyete bozukluğu olan çocuklarda mesnevi okumalarının etkileri
Effects of reading mesnevi on children with depression and anxiety disorders
SİPİL GENÇELİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıNecmettin Erbakan ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN ÇAKSEN
- Dil ve konuşma bozukluğu olan çocuklarda ebeveyn tutumlarının çocukların sosyal kaygı düzeyleriyle ilişkisi
The relationship between parent attitudes and social anxiety levels in children with language and speech disorders
MESUT KARATAŞ
- Triple p olumlu anne-babalık eğitimi'nin anksiyete bozukluğu olan 8-12 yaş arası çocuklarda ve ebeveynlerinde anksiyete düzeyi ve ruh sağlığı üzerine etkilerinin araştırıldığı randomize kontrollü bir çalışma
A randomised controlled study evaluating the effects of triple p positive parenting program on anxiety level and mental health of children, who are between 8-12 years old with anxiety disorder, and their parents
GONCA ÖZYURT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
PsikiyatriDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM GENCER KIDAK