Geri Dön

Aksaray ili şeker pancarı (beta vulgaris var. saccharifera L.) ekim alanlarında bulunan yabancı ot türlerinin yaygınlıkları, yoğunlukları ve bazı bitki uçucu yağlarının allelopatik etkilerinin belirlenmesi

Determination of the distribution and density of weed species and the allelopathic effects of some plant essential oils in sugar beet (beta vulgaris var. saccharifera l.) cultivation areas of Aksaray province, Türkiye

PDF İndir

  1. Tez No: 990210
  2. Yazar: ALPER USLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. İLHAN ÜREMİŞ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ziraat, Agriculture
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada, Aksaray ilinde yetiştirilen şeker pancarı (Beta vulgaris L.) tarlalarında yabancı ot türlerinin yaygınlığı, bulunuş oranları ve bazı bitki uçucu yağlarının bölgede yaygın yabancı ot türlerinin tohumlarının çimlenmesi üzerindeki allelopatik etkileri araştırılmıştır. Yapılan sürveylerde, 16 farklı familyaya ait toplam 50 yabancı ot türü tespit edilmiştir. Bunlar arasında 13 tür çok yaygın (%>50), 12 tür yaygın (%25-49.9) ve 20 tür nadir (%<9.9) sıklıkta kaydedilmiştir. Amaranthus retroflexus, Chenopodium album, Convolvulus arvensis, Setaria viridis ve Portulaca oleracea bölgede yaygın yabancı ot türleri olarak belirlenmiştir. Amaranthus albus, A. retroflexus, Chenopodium album, Convolvulus arvensis, Echinochloa crus galli, Portulaca oleracea, Setaria viridis, Sinapis arvensis ve Solanum nigrum tohumlarının çimlenmesi üzerine dağ kekiği (Origanum syriacum L. var. bevanii (Holms) Ietswaart) (ORISY), İzmir kekiği (Origanum onites L.) (ORION), dağ kekiği ve İzmir kekiği melezi (Origanum syriacum L var. bevanii (Holms) Ietswaart X Origanum onites L.) (MELEZ), Origanum syriacum L var. bevanii (Holms) Ietswaart + Origanum onites L. uçucu yağlarının karışımı (KARIŞIM, 1:1) farklı dozlarda (%1, 2, 4, 8 ve 16 µl/petri) allelopatik etkileri in vitro koşullarda belirlenmiştir. Test edilen uçucu yağlar, yabancı ot tohumlarının çimlenmesini değişen oranlarda engellemiştir. Uçucu yağlar, en düşük dozda uygulandıklarında (1 µl/petri) yabancı ot tohumlarının çimlenmesini %60'ın üzerinde engellemiş, uygulama dozunun artmasıyla çimlenmenin engellenme oranları yükselmiştir. Uçucu yağların 8 ve 16 µl/petri dozlarında tohum çimlenmesini engelleme oranları %90-100 seviyesinde gerçekleşmiştir. Uçucu yağların test edildikleri yabancı ot tohumlarının çimlenmeleri üzerindeki allelopatik etkileri, hem aynı uçucu yağın farklı dozları arasında hem de aynı dozda uygulanan farklı uçucu yağlar arasında önemli farklılıklar göstermiştir. Bu çalışma ile bölgesel düzeyde şeker pancarı tarlalarındaki yabancı ot popülasyonlarının mevcut durumu belirlenmiş ve bitkisel kaynaklı çevre dostu mücadele yöntemlerinin etkinliği ortaya konmuştur. Gelecek çalışmalarda uçucu yağların tarla koşullarında yabancı otlara karşı herbisit olarak uygulanabilirliği, farklı türler üzerindeki uzun vadeli etkileri ve ekonomik analizleri değerlendirilmelidir.

Özet (Çeviri)

In this study, the prevalence and occurrence rates of weed species in sugar beet (Beta vulgaris L.) fields cultivated in Aksaray province, as well as the allelopathic effects of certain plant essential oils on the germination of seeds of common weed species in the region, were investigated. Surveys identified a total of 50 weed species belonging to 16 families. Of these, 13 species were recorded as very common (>50%), 12 as common (25–49.9%), and 20 as rare (<9.9%) in frequency. Amaranthus retroflexus, Chenopodium album, Convolvulus arvensis, Setaria viridis, and Portulaca oleracea were identified as common weed species in the region. The allelopathic effects on seed germination of Amaranthus albus, A. retroflexus, Chenopodium album, Convolvulus arvensis, Echinochloa crus-galli, Portulaca oleracea, Setaria viridis, Sinapis arvensis, and Solanum nigrum were determined in vitro for different doses (1, 2, 4, 8, and 16 µl/petri) of essential oils from Syrian oregano (Origanum syriacum L. var. bevanii (Holms) Ietswaart) (ORISY), Turkish oregano (Origanum onites L.) (ORION), a hybrid of Syrian and Turkish oregano (Origanum syriacum L. var. bevanii (Holms) Ietswaart × Origanum onites L.) (HYBRID), and a 1:1 mixture of Origanum syriacum L. var. bevanii and Origanum onites L. essential oils (MIXTURE). The tested essential oils inhibited weed seed germination at varying rates. Even at the lowest dose (1 µl/petri), the essential oils inhibited seed germination by over 60%. The inhibition rate increased with higher doses. At 8 and 16 µl/petri, inhibition rates reached 90–100%. The allelopathic effects of the essential oils on weed seed germination differed significantly both among different doses of the same essential oil and among different essential oils applied at the same dose. This study has assessed the current state of weed populations in sugar beet fields at a regional level and demonstrated the effectiveness of environmentally friendly, plant-based control methods. Future research should evaluate the applicability of essential oils as herbicides under field conditions, their long-term effects on different species, and their economic viability.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    921530

    Aksaray ili Gülağaç ilçesinde şeker pancarı alanlarında çizgili yaprak kurdu [Spodoptera exigua (Lepidoptera: Noctuidae)]'nun popülasyon gelişimi ve bulaşıklık oranının belirlenmesi

    Determination of population development and infestation rate of the beet armyworm [Spodoptera exigua (Lepidoptera: Noctuidae)] in sugar beet fields in Gülağaç district of Aksaray province

    HALİME BUSE YENİL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    ZiraatSelçuk Üniversitesi

    Bitki Koruma Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA NUR ELMA

  2. Tez No

    960108

    Aksaray ili eskil ilçesinde tarım işletmelerinin tarımsal mekanizasyon düzeyinin ve traktör satın alma davranışlarının belirlenmesi

    Determination of agricultural mechanization level and tractor purchasing behaviors of agricultural enterprises in eskil district of Aksaray province

    ÜMİT YASİN KÖKSAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    ZiraatSelçuk Üniversitesi

    Tarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAYDAR HACISEFEROĞULLARI

  3. Tez No

    997322

    Aksaray Sultanhanı ilçesinin coğrafi etüdü

    Geographical study of Aksaray Sultanhani district

    İSHAK KARA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    CoğrafyaNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TAHSİN TAPUR

  4. Tez No

    569764

    Aksaray'da yetiştirilen farklı kurt üzümü (Lycium barbarum L., Lycium chinense Miller) türlerininin değişik olgunlaşma dönemlerindeki meyvelerinde bazı pomolojik ve biyokimyasal parametrelerin belirlenmesi

    Determination of biochemical and pomological parameters in the fruits of different wolfberries (Lycium barbarum L., Lycium chinense Miller) grown species of ripening periods in Aksaray province

    İLBİLGE OĞUZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    ZiraatÇukurova Üniversitesi

    Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NESİBE EBRU KAFKAS

  5. Tez No

    692682

    Engelli birey ve ailesinin ötekileştirilmesi: Aksaray ili örneği

    Otherization of disabled people and their families: The case of Aksaray

    SEHER DOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    SosyolojiNiğde Ömer Halisdemir Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHADIR NUROL

Geri Dön