Ortaokul öğrencilerinin matematiksel modelleme etkinliklerindeki matematiksel düşünme süreçleri
Mathematical thinking processes of middle school students in mathematical modeling activities
- Tez No: 991578
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU KÜKEY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Eğitim ve Öğretim, Mathematics, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fırat Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin matematiksel modelleme etkinliklerindeki çözümleri doğrultusunda matematiksel düşünme becerilerini incelemektir. Matematiksel düşünmenin“varsayımda bulunma, özelleştirme, doğrulama ve ikna etme ile genelleme”bileşenleri kapsamında yürütülmüştür. Araştırmada öğrencilerin modelleme etkinliklerindeki çözüm yolları, kullandıkları stratejiler, karşılaştıkları güçlükler ve elde ettikleri kazanımlar incelenmiştir. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseniyle yürütülmüştür. Çalışma grubu, maksimum çeşitliliği sağlamak amacıyla merkez, ilçe ve köy okulu olmak üzere 3 devlet okulundan seçilen 60 ortaokul öğrencisi ile oluşturulmuştur. Çalışmanın verileri, modelleme etkinlikleri aracılığıyla toplanan öğrenci çözümlerinden ve öğrencilerin etkinlikler hakkındaki görüşlerinden oluşmaktadır. Elde edilen veriler içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular, öğrencilerin varsayımda bulunma ve doğrulama–ikna etme bileşenlerinde diğer bileşenlere görece başarılı olduklarını, özelleştirme ve genelleme bileşenlerinde ise daha fazla güçlük çektiklerini göstermektedir. Öğrencilerin güçlük çektikleri aşamalara bakıldığında problemi anlamlandırma, strateji geliştirme, model oluşturma ve işlem yapma aşamalarının öne çıktığı görülmektedir. Ayrıca, modelleme etkinliklerinin öğrencilere sağladığı kazanımlar incelendiğinde ise analitik düşünme, veri analizi, gerekçelendirme, matematiksel iletişim ve öz değerlendirme gibi üst düzey becerileri ifade ettikleri görülmüştür. Araştırmanın sonuçları, matematiksel modelleme etkinlikleri aracılığıyla öğrencilerin, düşünme süreçlerinin dışa yansıtılmasında ve bu süreçlerin desteklenmesinde oldukça etkili bir öğretim yaklaşımı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda elde edilen sonuçlar, ortaokul matematik öğretiminde modelleme tabanlı oluşturulan etkinliklerin uygulanmasına ve geliştirilmesine yönelik önerilere imkan tanımaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to examine the mathematical thinking skills of middle school students based on their solutions in mathematical modeling activities. The study was conducted within the framework of the components of mathematical thinking:“conjecturing, specializing, justifiying and convincing, and generalizing.”The research examined the students' solution methods, strategies used, difficulties encountered, and achievements in modeling activities. The study was conducted using a case study design, a qualitative research method. The study group consisted of 60 middle school students selected from three public schools (central, district, and village schools) to ensure maximum diversity. The data consisted of student solutions collected through modeling activities and students' opinions about the activities. The obtained data were evaluated using content analysis. The findings show that students were relatively successful in the conjecturing and justifiying-convincing components compared to other components, while they experienced more difficulty in the specializing and generalizing components. Looking at the stages where students struggled, the stages of understanding the problem, developing strategies, creating models, and performing operations stood out. Furthermore, when the benefits that modeling activities provide to students are examined, it is seen that they represent higher-order skills such as analytical thinking, data analysis, reasoning, mathematical communication, and self-assessment. The results of the research reveal that mathematical modeling activities are a highly effective teaching approach in reflecting and supporting students' thinking processes. Accordingly, the results allow for suggestions on the implementation and development of modeling-based activities in middle school mathematics teaching.
Benzer Tezler
- Model oluşturma etkinliklerinde bilişsel araç kullanımının öğrenci düşünme becerilerine etkisi
Effect of using cognitive tools on students' thinking skills in model generation activities
DERYA AKYOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimOndokuz Mayıs ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. POLAT ŞENDURUR
- 7. sınıf öğrencilerinin matematiksel modelleme sürecinde ortaya çıkan üst bilişsel yapılarının incelenmesi
An investigation of metacognitive stcructures that are provided in mathematical modeling process 0f 7th grade students
ŞERİFE AYVERDİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiMatematik Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALAATTİN PUSMAZ
- 7. sınıf matematik dersinde cebir problemlerinin çözümünde yaşanan zorlukların matematiksel modelleme yöntemiyle giderilmesi: Bir eylem araştırması
Overcoming difficulties in algebra in the 7th grade mathematics course through mathematical modelling: An action research study
ECE ÖNCÜLER TÜRKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimMersin ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDAT KANADLI
- Matematiksel modellemenin uygulandığı süreçte ortaokul öğrencilerinin değişen matematiksel ilişkilendirme ve üstbilişsel becerilerinin incelenmesi
An investigation of elemantary students' mathematical connection and metacognitive skills in the mathematical modeling process
SULTAN ÖZGE DUMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARZU AYDOĞAN YENMEZ
- Kırsal kesimde öğrenim gören 8. sınıf öğrencilerinin matematiksel modelleme hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma
A research on determination of the comments of 8th grade students educated in rural areas on mathematical modelings
ŞEVİN KARAKAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KAMİL AKBAYIR