Alternatif Tüketim Modellerinin Özgecilik, Tüketim Değerleri ve Algılanan Çevresel Sorumluluk Çerçevesinde İncelenmesi: Lüks Tüketim Ürünleri Üzerine Bir Uygulama
Investigation of Alternative Consumption Models in the Framework of Altruism, Consumption Values and Perceived Environmental Responsibility: An Application on Luxury Consumption Products
- Tez No: 991735
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESNA BETÜL BUĞDAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Aile ve Tüketici Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile ve Tüketici Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sanayileşmenin son aşaması olarak görülen tüketim toplumunda sorgulamadan tüketim davranışı hızlı bir şekilde artmış ve hatta en üst düzeye ulaşmıştır. Yeni teknolojilerle insan emeğine olan ihtiyaç azalmış ve insanların üretime değil, tüketime yönelmeleri sağlanmaya çalışılmıştır. Bu toplumda vurgulanan en önemli nokta tüketmeden yaşamanın imkansız olduğudur. Tüketim artık sadece temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik bir faaliyet olmaktan çıkmış ve geleneksel işlevinden uzaklaşarak, bireylerin istek ve arzularının tatmininin sağlanması, kimlik oluşturma, devamını sağlama ve statü göstergesi olma gibi yeni anlamlar kazanmıştır. Bu değişim sosyal, çevresel, etik ve rasyonel açıdan pek çok problemi de beraberinde getirmiştir. Dünya üzerinde sınırlı olan kaynaklar %50 daha hızlı tüketilmektedir ve 2030'a kadar insanların talebini karşılamak için iki gezegen değerinde doğal kaynak gerekli olacaktır. Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada yaşadığımız için mevcut üretim ve tüketim sistemleri sürdürülebilir bir perspektif izlememekte ve uzun vadeli ve gelecek nesiller düşünüldüğünde sürdürülebilir olamamaktadır. Ürün ve hizmetlerin mevcut tüketim biçimleri ve doğrusal üretim süreçleri, küresel düzeyde endişe kaynağı olan açlık, kaynak kıtlığı, kaynakların eşit dağılmaması gibi sosyal ve ekonomik bir takım sorunların yanı sıra kaynakları ve çevresel dengeyi tehlikeye atmaktadır. Bu nedenle daha sürdürülebilir, kaynakların daha verimli kullanıldığı alternatif tüketim modellerine ihtiyaç vardır. Bu modeller arasında giderek daha çok tüketici tarafından ilgi gören ve uygulanmaya çalışılan yeşil tüketim, ortak tüketim ve gönüllü sadelik gibi tüketim modelleri ön plana çıkmaktadır. Literatür incelendiğinde tüketicilerin daha sürdürülebilir tüketim modellerini benimsemelerinde sahip oldukları değerlerin, özgeciliğin ve tüketicilerin çevresel problemlere karşı duydukları sorumluluğun itici güç olduğu görülmektedir. Tüketiciler ise hayat standartlarını korumak, yükseltmek ve gelecek nesillere de yaşanabilecek bir çevre bırakmak amacıyla alternatif tüketim modellerine yönelmektedirler. Yeşil tüketim, ortak tüketim, gönüllü sadelik gibi alternatif tüketim modellerinin bir yaşam biçimi haline getirilmesi toplumsal fayda, ortak çıkar gibi kavramlara odaklanan özgecilik ve algılanan çevresel sorumluluk nezdinde oldukça önemlidir. Alternatif tüketim modellerinin bir yaşam biçimi haline gelmesi çevreye verilen zararı en aza indirecektir. Bu noktadan hareketle, çalışma kapsamında bireylerin alternatif tüketim modellerini benimsemelerinde sahip oldukları tüketim değerleri ile özgecilik ve algılanan çevresel sorumluluk düzeylerinin etkisi belirlenmeye çalışılacaktır.
Özet (Çeviri)
In the consumption society, which is seen as the last stage of industrialization, consumption behavior without questioning has increased rapidly and even reached the highest level. With new technologies, the need for human labor has decreased and it has been tried to ensure that people tend to consume rather than production. The most important point emphasized in this society is that it is impossible to live without consuming. Consumption is no longer just an activity aimed at meeting basic needs, and it has moved away from its traditional function and gained new meanings such as satisfying the wishes and desires of individuals, creating identity, ensuring its continuity and being a status indicator. This change has brought along many social, environmental, ethical and rational problems. Limited resources on Earth are being consumed 50% faster, and by 2030, two planets' worth of natural resources will be required to meet human demand. Since we live in a world where resources are limited, current production and consumption systems do not follow a sustainable perspective and cannot be sustainable when long-term and future generations are considered. The current consumption patterns and linear production processes of products and services endanger resources and environmental balance, as well as social and economic problems such as hunger, resource scarcity, unequal distribution of resources, which are a source of concern at the global level. For this reason, there is a need for alternative consumption models that are more sustainable and use resources more efficiently. Among these models, consumption models such as green consumption, common consumption and voluntary simplicity, which are increasingly attracting attention and trying to be implemented by consumers, come to the fore. When the literature is examined, it is seen that the values of consumers, altruism and the responsibility of consumers towards environmental problems are the driving forces in adopting more sustainable consumption models. Consumers, on the other hand, are turning to alternative consumption models in order to protect and raise their living standards and to leave a livable environment for future generations.
Benzer Tezler
- Exploring ethical and sustainable fashion consumption models: A focus on generation Z in Türkiye
Etik ve sorumlu moda tüketim modellerinin Türkiye'de Z kuşağı odağında incelenmesi
HABİBE ÇAKIR
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Güzel Sanatlarİzmir Ekonomi ÜniversitesiTasarım Çalışmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞÖLEN UTKUN KİPÖZ MANAFLI
- Makine öğrenmesi yöntemleriyle anormal içme suyu tüketimlerinin tespit edilmesi ve tahmin modellerinin geliştirilmesi
Detecting abnormal drinking water consumptions and developing forecast models by machine learning methods
İSMAİL GÜNEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Bilim ve TeknolojiSakarya ÜniversitesiBilişim Sistemleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İHSAN HAKAN SELVİ
- Development and valıdatıon of a dynamıc energy consumptıon model for electrıc buses
Elektrikli otobüsler için dinamik enerji tüketim modelinin geliştirilmesi ve doğrulanması
MEHMED DEMİRTAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ONUR GÜLBAHÇE
- Regional consumption and income dynamics in Turkey: A panel data analysis
Türkiyede bölgesel tüketim ve gelir dinamikleri: Panel veri analizi
MURAT GÜVEN
Doktora
İngilizce
2018
Ekonomiİstanbul Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT GÜLOĞLU
- Kömür-su karışımlarının geliştirilmesi
Development of coal-water mixtures
TUBA ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Kimya MühendisliğiFırat ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DURSUN PEHLİVAN