Üçüncü sınıf fen bilimleri ders kitabında çoklu modsal betimlemenin incelenmesi
Examination of multimodal description in the third grade science textbook
- Tez No: 991921
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN SÖYÜT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, ilkokul 3. sınıf fen bilimleri ders kitabında kullanılan çoklu modsal betimlemeler incelenmiştir. Fen eğitimi, bireylerin bilimsel okuryazarlık kazanmasını, problem çözme ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirmesini hedefleyen temel bir süreçtir. Bu bağlamda ders kitapları, öğrencilerin bilimsel kavramlarla ilk kez karşılaştıkları ve öğrenme sürecini yönlendiren en önemli öğretim materyallerinden biridir. Modsal betimlemeler (metin, görsel, tablo, grafik, fotoğraf vb.), soyut kavramların somutlaştırılmasına, öğrenmenin kalıcılığının artırılmasına ve öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini geliştirmelerine katkı sağlamaktadır. Araştırmanın amacı, öğretim programına uygun olarak hazırlanan 3. sınıf Fen Bilimleri ders kitabındaki modsal betimlemelerin sayısını, çeşitlerini ve işlevsel rollerini ortaya koymaktır. Bu doğrultuda betimlemelerin ünite bazında dağılımı, birlikte kullanım durumları, metinle uyumu, disiplin alanlarına (fizik, kimya, biyoloji) göre dağılımı ve yeterlilik düzeyleri incelenmiştir. Çalışmanın önemi, literatürde çoğunlukla ortaokul ve lise düzeyine odaklanan çalışmaların aksine, 3. sınıf düzeyinde bütüncül bir inceleme sunmasıdır. Bu yönüyle çalışma, fen eğitimi alanında modsal betimlemelerin erken yaşlarda öğrenme üzerindeki etkilerini ortaya koyarak alanyazına katkı sağlamaktadır. Araştırma, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında MEB tarafından okutulan SDR Dikey Yayıncılık 3. sınıf fen bilimleri ders kitabı ile sınırlıdır.
Özet (Çeviri)
This study examines the use of multimodal representations in the 3rd grade Science textbook. Science education is a fundamental process that aims to foster scientific literacy, problem-solving, and critical thinking skills. In this context, textbooks are the primary instructional materials through which students encounter scientific concepts for the first time and structure their learning processes. Multimodal representations (texts, visuals, tables, graphs, photographs, etc.) contribute to the concretization of abstract concepts, enhance the permanence of learning, and support the development of students' scientific process skills. The purpose of this research is to identify the number, types, and functional roles of multimodal representations in the 3rd grade Science textbook prepared in accordance with the curriculum. Accordingly, the study investigates their distribution across units, co-occurrence patterns, relationship with textual content, disciplinary distribution (physics, chemistry, biology), and adequacy levels. The significance of the study lies in its comprehensive analysis at the 3rd grade level, whereas most previous research has focused on middle and high school textbooks. Thus, this research contributes to the literature by highlighting the role of multimodal representations in early science education and their impact on learning. The study is limited to the 3rd grade Science textbook published by SDR Dikey Yayıncılık and taught nationwide in Turkey during the 2024–2025 academic year.
Benzer Tezler
- İlköğretim ikinci kademede fen ve teknoloji dersinde öğrenme amaçlı yazma aktivitelerinde kullanılan modsal betimlemelerin akademik başarıya etkisi
The critical combination of multi modal representations within writing to learn activities: The effect on middle school students? science achievement
AYŞEGÜL ÖĞDÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimAtatürk Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT GÜNEL
- Ders kitaplarındaki kimyasal gösterimlerin öğretmen adaylarının algılamaları kapsamında incelenmesi
Investigation of chemical representations in textbooks within the scope of pre-service teachers' perceptions
AYŞENUR YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
KimyaBalıkesir Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HASENE ESRA YILDIRIR
- Erken Hristiyan ve ilk Bizans resim ve kabartma sanatında kaynak ve okullar (2 cilt)
Sources and school of painting and sculpture during the early Christian and first Byzantine period
AHMET MEHMET KİPMEN
- İlköğretim fen bilimleri ders kitaplarının değerler açısından incelenmesi üzerine bir araştırma
A research on examination of primary school science textbooks in terms of values
ZAHİT YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİL İBRAHİM YILDIRIM
- İlkokul ders kitaplarının karakter eğitiminin altı temel değeri bakımından analizi
Analyzing elementary education textbooks in terms of six basic values of character education
VELİ YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURAY SENEMOĞLU