Çift kabuklu yumuşakçalarda ağır metaller ve tüketici sağlığı risk değerlendirmesi
Heavy metals in bivalve molluscs and consumer health risk assessment
- Tez No: 992729
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT YABANLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Su Ürünleri, Aquatic Products
- Anahtar Kelimeler: Ağır metal, çift kabuklu yumuşakça, insan sağlığı risk değerlendirmesi, Bivalve molluscs, heavy metals, human health risk assessment
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Su Ürünleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çift kabuklu yumuşakça türlerinin ağır metal birikimlerini belirlemek ve insan sağlığı açısından risk değerlendirmesi yapmak için yapılan bu çalışmada Akçakoca, Koyun Adası, Karacabey, Kalın burun istasyonlarından sırası ile beyaz kum midyesi, kara midye, kum şırlanı, akivades türleri temin edilmiştir. Analizi yapılacak olan türler uygun analitik tekniklerle çözüldükten sonra örneklerin ağır metal (Zn, Fe, Mn, Cu, Al, Cd, Co, Cr, Pb, Ni) konsantrasyonları indüktif olarak eşleşmiş plazma-atomik emisyon spektrometrisi (ICP-AES) ile tespit edilmiştir. Çalışılan örneklerde Zn en fazla (39,09 ± 7,20 mg/kg) kara midyede, Cu (3,92 ± 0,55 mg/kg), Al (23,78 ± 7,49 mg/kg), Cd (0,57 ± 0,43 mg/kg) ve Pb (1,28 ± 0,22 mg/kg) en fazla beyaz kum midyesinde, Mn (1,97 ± 0,78 mg/kg) en fazla kum şırlanında, (Fe 110,49 ± 15,49 mg/kg), Co (0,38 ± 0,12 mg/kg), Cr (0,97 ± 0,20 mg/kg) ve Ni (4,11 ± 1,23 mg/kg) en fazla akivadeste tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar ile tahmini tüketim oranı (EDI) hesaplanmış, hedef tehlike katsayısı (THQ), tehlike indeksi (HI) ve kanser riski (CR) yönünden risk değerlendirmeleri yapılmıştır. Değerlendirmeler sonucunda çalışılan tüm örneklerdeki ağır metal birikimlerinin insan sağlığı açısından risk teşkil etmediği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine heavy metal accumulation in bivalve mollusc species and to assess the associated risks to human health. Samples of white clam, Mediterranean mussel, wedge clam, and striped venus clam were collected from the Akçakoca, Koyun Island, Karacabey, and Kalınburun sampling stations, respectively. Following appropriate digestion procedures using suitable analytical techniques, the concentrations of heavy metals (Zn, Fe, Mn, Cu, Al, Cd, Co, Cr, Pb, and Ni) in the samples were determined by inductively coupled plasma–atomic emission spectrometry (ICP-AES). Among the analyzed species, the highest Zn concentration (39.09 ± 7,20 mg/kg) was observed in the Mediterranean mussel; Cu (3.92 ± 0.55 mg/kg), Al (23.78 ± 7.49 mg/kg), Cd (0.57 ± 0.43 mg/kg), and Pb (1.28 ± 0.22 mg/kg) were highest in the white clam; Mn (1.97 ± 0.78 mg/kg) was most abundant in the wedge clam; while Fe (110.49 ± 15.49 mg/kg), Co (0.38 ± 0.12 mg/kg), Cr (0.97 ± 0.20 mg/kg), and Ni (4.11 ± 1.23 mg/kg) were detected at the highest levels in the striped venus clam. Based on these results, the estimated daily intake (EDI) was calculated, and human health risk assessments were performed using target hazard quotient (THQ), hazard index (HI), and carcinogenic risk (CR) indices. The findings indicated that heavy metal accumulations in all examined samples do not pose a significant risk to human health.
Benzer Tezler
- Çanakkale Boğazı Umurbey kıyılarında yetişen bazı çift kabuklu yumuşakçaların (bivalvia) solungaçlarındaki ağır metal birikimleri ve genotoksisite üzerine etkileri
The effects of heavy metal accumulation in the gills of bivalve molluscs growing on the umurbey coast, dardanelles on genotoxicity
GİZEM ÖZKURNAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
BiyolojiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NESLİHAN DEMİR
- Türkiye'nin güney doğu sahillerinden toplanan mavi yengeçler (Callinectes sapidus)'de esansiyel olmayan bazı metal düzeylerinin belirlenmesi
Measurement of non-essential metal levels in blue crabs (callinectes sapidus) that collected from Turkey's south east coast
TÜRKAN REYHANİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Veteriner HekimliğiHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiVeterinerlik Farmakoloji ve Toksikolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH SAKİN
- Po-210 için biyoindikatör yumuşakça türlerinin belirlenmesi
Determination of bioindicator mollusc species for Po-210
EBRU EFE
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Biyolojiİstanbul ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT BELİVERMİŞ
- Türkiye'de ihraç edilen çift kabuklu yumuşakçalardan (Bivalve türlerinden) vibrio türlerinin izolasyon ve identifikasyonu
Isolation and identification of vibrio spp. from Bivalve spp. which are exported by turkey
YAVUZ DEMİR
Doktora
Türkçe
2011
MikrobiyolojiEge ÜniversitesiSu Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. T. TANSEL TANRIKUL
- Akdeniz midyesinde (Mytilus galloprovincialis Lamarck 1819) üreme ve larval gelişim
Reproduction and larval development of mediterranean mussel (Mytilus galloprovincialis, Lamarck 1819)
ALİ KIRTIK
Doktora
Türkçe
2014
Su ÜrünleriEge ÜniversitesiSu Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYNUR LÖK