İnternet aracılığı ile işlenen verilerin devletlerin egemenlik haklarına etkisinin uluslararası hukuk bakımından incelenmesi ve Türkiye
Examining the impact of data processed via the internet on the sovereign rights of states in terms of international law and Türkiye
- Tez No: 993095
- Danışmanlar: PROF. DR. SÜLEYMAN DOST
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: İnternet, veri, yurtdışına aktarım, devletlerin egemenliği, verilerin İşlenmesi, uluslararası hukuk, Internet, data, cross-border data transfer, state sovereignty, data processing, international law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde devletler ve farklı ülkelerde bulunan kişiler arasındaki etkileşim internet sayesinde artmaktadır. Bu etkileşim sonucunda kişiler ile kurumlar arasında veri alışverişleri meydana gelmektedir. Devlet verileri ve kişisel veriler egemenlik kavramının bir parçası olduğundan, bu verilerin işlenmesinin kontrol edilmemesi devletin siyasal otoritesinin ve dolayısıyla devlet egemenliğinin zarar görmesine yol açabilir. Bu nedenle devletler, iç hukuklarında kontrolsüz veri akışını önlemek amacıyla düzenlemeler yapmaktadırlar. Bu çalışmada genel olarak uluslararası hukuk açısından, internet aracılığıyla işlenen verilerin devletlerin egemenlik haklarını ihlal edip etmediği incelenmiştir. Bu kapsamda ilk olarak internetin çalışma prensibi ve veri türleri tanımlanmıştır. İnternet aracılığıyla işlenen verilerin türleri ile bu verilerin kimler tarafından işlendiğine değinilmiştir. Burada sosyal medya uygulamalarına, mobil yazılımlara ve internet siteleri tarafından kullanılan çerezlere değinilerek konunun farklı yönleri açıklanmıştır. İkinci bölümde uluslararası hukukta devletlerin egemenliği anlatılmıştır. Bu konudaki uluslararası hukuk ilkeleri, iç ve dış egemenlik kavramları ve egemenlik ile ilgili görüşler alt başlıklar halinde ele alınmıştır. Üçüncü bölümde internet aracılığıyla işlenen verilerin devlet egemenliğine etkisi incelenmiştir. Bu bölümde devletlerin ve şirketlerin uluslararası alanda internet aracılığıyla verileri işleyerek güç sahibi olmalarının devlet egemenlikleri için tehdit haline gelip gelmediği tartışılmış ve dava örneklerinden faydalanılmıştır. Dördüncü bölümde, çalışma konusu Türkiye açısından ele alınmıştır. Türk tarihindeki egemenliğin gelişimi incelenmiş, konuyla ilgili ulusal ve uluslararası düzenlemelere değinilmiştir. Türkiye'de Kişisel Verilerin Korunması Kanunu madde 9'da Kişisel Verilerin Yurtdışına Aktarılması maddesi düzenlenmiştir. Bu kapsamda kişisel verilerin yurtdışına aktarılmasına ilişkin usul ve esasların düzenlenmesi için ilgili yönetmelik 10/9/2024 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Son olarak, internet aracılığı ile işlenen verilerin egemenliği olumsuz etkileyen yönleri ve yasal düzenlemelerin uygulanabilirliği tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
In today's world, interaction between states and individuals located in different countries has increased significantly due to the internet, resulting to widespread data exchanges between individuals and institutions. Since state data and personal data constitute an integral part of the concept of sovereignty, insufficient control over the processing of such data may weaken a state's political authority and, consequently, its sovereignty. For this reason, states adopt various regulations within their domestic legal systems to prevent uncontrolled data flows. This study examines, from the perspective of international law, whether the processing of data collected via the internet constitutes a violation of state sovereignty. In this framework, the first section defines the working principles of the internet and different types of data. It addresses the types of data processed through the internet and the actors involved in data processing. Particular emphasis is placed on social media applications, mobile software, and cookies used by websites. The second section explains the concept of state sovereignty as well as relevant regulations and doctrinal views. The third section analyzes the impact of internet-based data processing on state sovereignty and discusses whether the power accumulated by states and companies through international data processing poses a threat to sovereignty, with reference to case law examples. The fourth section examines the issue from the perspective of Türkiye by analyzing the historical development of sovereignty and relevant national and international regulations. In Türkiye, Article 9 of the Law on the Protection of Personal Data regulates the transfer of personal data abroad, and within this scope, the regulation governing the procedures and principles for the transfer of personal data abroad was published in the Resmi Gazete on 10 September 2024. Finally, the applicability of the legal regulations is discussed in light of the aspects of internet-based data processing that negatively affect sovereignty.
Benzer Tezler
- Foucault'cu bağlamda yenı̇ medya ve ı̇ktı̇dar: Instagram kullanıcıları
New media and power in a Foucauldian context: Instagram users
GÖKNUR ERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İletişim BilimleriGalatasaray Üniversitesiİletişim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VİLDAN MAHMUTOĞLU
- Cost optimization of flyback converter using genetic algorithm
Flyback çevirici tasarımında genetik algoritma kullanılarak maliyet optimizasyonu
GİRAY BALCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT YILMAZ
- Privacy preserving search and data retrieval from data clouds
Veri bulutlarında mahremiyet korumalı arama ve veri getirme yontemi
MOHANAD DAWOUD
Doktora
İngilizce
2017
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DENİZ TURGAY ALTILAR
- A distributed shared memory framework for complex event processing in resource constrained IoT devices
Kısıtlı kaynağa sahip nesnelerin interneti sistemlerinde karmaşık görev işleme için dağıtık ve paylaşımlı bir bellek anaçatısı tasarımı
HALİT UYANIK
Doktora
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TOLGA OVATMAN
- A digital twin framework for predictive maintenance
Öngörücü bakım için dijital ikiz çerçevesi
MUSTAFA FURKAN SÜVE
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN İNCE