Geri Dön

Yazılı ve görsel belgeler ışığında Osmanlı dönemi Üsküdar'ında saray, köşk ve kasırlar

Palaces, pavilions and mansions in Ottoman Uskudar in the light of written and visual documents

  1. Tez No: 993327
  2. Yazar: GAMZE GÜLER
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NURCAN YAZICI METİN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sanat Tarihi, Art History
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türk İslam Sanatları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İstanbul fethedilmeden yaklaşık 100 yıl önce Türklerin yerleştiği, Boğaz'ın Anadolu yakasının en önemli ve güzel merkezlerinden biri olan Üsküdar, yıllar içerisinde yerleşim yeri olarak İstanbul saray erkânının yazlık beldesi konumunda olmuştur. Tarih boyunca hanedan üyelerinin, saray için çalışan yüksek rütbeli kişilerin ve varlıklı kesimin özellikle yaz aylarını geçirdikleri bölge olan ve sur dışında yer alan Üsküdar, saray yapıları bakımından oldukça zengin bir gelişim göstermiştir. Üsküdar sınırları içerisinde pek çok saray, kasır, köşk, konak, yalı inşa edilmiş, bunlardan bir kısmı günümüze gelebilmiş bir kısmı ise tamamen yok olmuştur. Mimari olarak çok hızlı bir değişim süreci yaşanan ve Osmanlı dönemi için sınırları genel bir ifade ile Selimiye Kışlası ile Kuleli Askerî Lisesi arasında kalan bölge olarak tanımlanan Üsküdar'da, günümüze ulaşan ve ulaşamayan bu yapılar hem sanat hem de mimarlık tarihimiz için büyük önem taşımaktadır. Bu yapılara minyatürlerde, gravürlerde, seyahatnamelerde, haritalarda, divanlarda, kroniklerde, resimlerde, şiirlerde ve arşiv belgelerinde rastlamak mümkündür. Üsküdar'ın pek çok bölgesinde, Boğaz boyunca oldukça geniş bir alana yayılmış olan saray, kasır ve köşk yapılarının arşiv belgeleriyle desteklenerek, görsel kaynaklardan da yararlanılarak detaylı bir şekilde ele alınması Üsküdar'ın geçmişine önemli bir şekilde ışık tutacaktır.

Özet (Çeviri)

Üsküdar, one of the most prominent and picturesque centers on the Anatolian side of the Bosphorus, was settled by the Turks approximately a century before the conquest of Istanbul. Over the years, it evolved into a premier summer resort for the Ottoman court officials. Located outside the city walls, Üsküdar developed a remarkably rich concentration of palatial architecture, serving as a region where members of the dynasty, high-ranking state officials, and the wealthy elite spent the summer months. Within the boundaries of Üsküdar, numerous palaces, pavilions, mansions, and seaside residences were constructed; while some of these structures have survived to the present day, others have completely disappeared. In Üsküdar—a region historically defined in a broad sense as the area between the Selimiye Barracks and the Kuleli Military High School—architectural styles underwent a rapid process of transformation. These structures, whether extant or lost, hold immense significance for both art and architectural history. Traces of these edifices can be found in miniatures, engravings, travelogues, maps, divans, chronicles, paintings, poems, and archival documents. A detailed examination of the palaces, pavilions, and mansions spread across a vast area along the Bosphorus in various districts of Üsküdar, supported by archival documents and visual sources, will significantly illuminate the historical landscape of the region.

Benzer Tezler

  1. Byzantine heritage depicted: the aqueduct of Valens in the historical topography of Istanbul

    Tasvirdeki Bizans mirası: İstanbul'un tarihi topografyasında Valens Su Kemeri

    FATMA SARIKAYA IŞIK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    MimarlıkOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ PELİN YONCACI ARSLAN

  2. Gökdere Medresesi örneğinde Osmanlı Klasik Dönemi öncesi Bursa medreseleri

    Madrasahs of Pre-classic Ottoman Period in Bursa within the example of Gökdere Madrasah

    DENİZ ILDIZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Restorasyon Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. İLGİ YÜCE AŞKUN

  3. Inas Sanayi Nefise Mektebi ilk kadın heykeltıraşı, Sabiha Ziya Bengutas hayatı ve sanatı

    Sabi̇ha Zi̇ya Bengütaş, the first female sculptor of the InasSchool of fine arts: her life and art

    NAZLI BÜBEROĞLU BONDİNİ

    Sanatta Yeterlik

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Sanat TarihiYeditepe Üniversitesi

    Plastik Sanatlar ve Resim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BURCU PELVANOĞLU

  4. İstanbul Fenari İsa Camisi/Konstantinos Lips Manastır Kilisesi restitüsyon ve koruma önerileri

    İstanbul Fenari Isa Mosque/Konstantinos Lips Monastery restitution and conservation proposals

    GÜLÇİN KAHRAMAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YEGAN KAHYA SAYAR

  5. A morphological analysis on Bursa historical city center; the physical transformation of Khans District between 1862 and 2018

    Bursa tarihi kent merkezinde morfolojik bir analiz; Hanlar Bölgesi'nin 1862 ile 2018 arasındaki fiziksel değişimi

    EMİNE ŞEYDA BAYRAM

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    MimarlıkTobb Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ELİF MIHÇIOĞLU