Titreşim ve dalgalar dersinde yapılan problem kurma çalışmalarının fizik öğretmen adayları üzerindeki etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of problem-solving studies conducted in the vibration and waves course on physics teacher candidates
- Tez No: 993785
- Danışmanlar: PROF. DR. SERAP KAYA ŞENGÖREN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fizik Öğretmenliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, Titreşim ve Dalgalar dersi konularına yönelik problem kurma etkinliklerinin fizik öğretmen adaylarının problem çözme ve problem kurma becerileri üzerindeki etkisi ve problem kurma uygulamalarına yönelik görüşleri incelenmiştir. Çalışma, bir devlet üniversitesinin fizik öğretmenliği programında öğrenim gören ve her biri 13 kişiden oluşan deney ve kontrol gruplarındaki toplam 26 öğretmen adayı ile yürütülmüştür. Deney grubunda uygulama toplam yedi hafta sürmüştür. İlk iki haftada öğretmen adaylarına problem kurmaya yönelik nitelikli ve niteliksiz problem örnekleri tanıtılmış; araştırmacı tarafından hazırlanan rubrik aracılığıyla problemlerin nasıl değerlendirileceği gösterilmiştir. Bu süreçte öğretmen adaylarından da örnek problemleri rubrik yardımıyla değerlendirmeleri istenmiştir. Sonraki beş haftalık süreçte ise öğretmen adayları, basit harmonik hareket, duran dalgalar ve ilerleyen dalgalar konularına yönelik serbest, yapılandırılmış ve yarı yapılandırılmış problem kurma etkinliklerini yürütmüşlerdir. Öğretmen adayları her hafta önce kendi problemlerini kurmuş, ardından bu problemleri rubrik kullanarak değerlendirmiş ve çözümlerini yapmışlardır. Yedi hafta süren uygulama sürecinde karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri Problem Çözme Başarı Testi (PÇBT), Problem Kurma Beceri Testi (PKBT) ve problem kurma etkinliklerinden elde edilen rubrik puanlarıyla; nitel verileri ise Problem Kurmaya Yönelik Farkındalık Anketi (PKYFA I-II) aracılığıyla toplanmıştır. Nicel veriler normal dağılım incelemelerinin ardından Mann–Whitney U ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile analiz edilmiş; nitel veriler iki bağımsız kodlayıcı tarafından içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Nicel bulgular, uygulama sonunda her iki grubun problem çözme puanlarında artış olduğunu, ancak deney ve kontrol grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark oluşmadığını göstermiştir. Buna karşın deney grubunun serbest, yarı yapılandırılmış ve yapılandırılmış problem kurma performanslarında anlamlı düzeyde artış olduğu belirlenmiştir. Nitel bulgular, deney grubunda problem kurma süreci ilerledikçe öğretmen adaylarının daha açık, anlaşılır ve fizik yasalarıyla uyumlu problemler oluşturduklarını göstermiştir. Ayrıca deney grubunda yürütülen problem kurma etkinliklerinin konu tekrarına, formüllerin daha iyi anlamlandırılmasına ve eksik görülen noktaların fark edilmesine katkı sağladığı görülmüştür. Araştırmanın sonuçları, problem kurma etkinliklerinin öğretmen adaylarının problem çözme becerilerinin gelişiminde etkili olduğunu; problem kurma becerilerinin ise daha uzun süreli uygulamalarla daha belirgin şekilde gelişebileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study investigated the effect of problem-posing activities on pre-service physics teachers' problem-solving and problem-posing skills in the“Vibrations and Waves”course, as well as their views regarding the implementation of problem-posing. The study was conducted with 26 pre-service physics teachers enrolled in a public university, assigned to an experimental group (n=13) and a control group (n=13). The intervention lasted seven weeks in the experimental group. During the first two weeks, participants were introduced to qualified and unqualified problem examples and were instructed on how to evaluate problems using an analytic rubric developed by the researcher. In the following five weeks, participants engaged in free, semi-structured, and structured problem-posing activities related to simple harmonic motion, standing waves, and traveling waves. Throughout this process, participants generated their own problems, evaluated them using the rubric, and solved them in small groups. A mixed-methods research design was adopted. Quantitative data were collected through the Problem-Solving Achievement Test (PSAT), the Problem-Posing Skills Test (PPST), and rubric scores obtained from the problem-posing activities. Qualitative data were collected through the Problem-Posing Awareness Questionnaire (PPAQ-I/II). Quantitative data were analyzed using the Mann–Whitney U and Wilcoxon Signed-Ranks tests after normality checks, whereas qualitative data were analyzed through content analysis by two independent coders. The quantitative findings indicated that both groups improved their problem-solving scores; however, no statistically significant difference was found between the experimental and control groups. In contrast, a significant improvement was observed in the experimental group's free, semi-structured, and structured problem-posing performance. Qualitative findings showed that participants in the experimental group gradually produced clearer, more coherent, and physically consistent problems. Additionally, problem-posing activities contributed to conceptual revision, formula interpretation, and awareness of missing or misunderstood concepts. The results suggest that problem-posing activities support the development of pre-service physics teachers' problem-solving skills, and that problem-posing skills may require longer and more sustained instructional practices to be fully improved.
Benzer Tezler
- 1,3-difenil-4,5-bis(hidroksiimino)-imidazolidin ve Ni(II), Cu(II), Pd(II), UO2(VI) komplekslerinin sentezi
Başlık çevirisi yok
VEFA AHSEN
- An Experimental and analytical investigation of cam follower jump phenomenon
Başlık çevirisi yok
ŞÖLEN ŞEN
Yüksek Lisans
İngilizce
1987
Orta Doğu Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Perde-çerçeve sistemlerinin statik ve deprem hesabı için bir paket program
Başlık çevirisi yok
GÜLGÜN BAHADIR
