Çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) göstergelerinin insani gelişme endeksi üzerindeki etkisi: Panel veri analizi yaklaşımı
The impact of environmental, social, and governance (ESG) indicators on the human development index: A panel data analysis approach
- Tez No: 994248
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGE DİNÇ CAVLAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Ekonomi, Business Administration, Economics
- Anahtar Kelimeler: İnsani Gelişme Endeksi (HDI), Sürdürülebilirlik, ESG Göstergeleri, Panel Veri Analizi, Çevresel Göstergeler, Sosyal Göstergeler, Yönetişim, Çevresel sürdürülebilirlik, İnsani gelişme, Human Development Index (HDI), Sustainability, ESG Indicators, Panel Data Analysis, Environmental Indicators, Social Indicators, Governance, Sustainable environment, Human development
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Üretim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) göstergelerinin insani gelişmişlik üzerindeki etkileri panel veri analizi yöntemiyle incelenmektedir. Bu tez çalışmasının amacı, çevresel, sosyal ve yönetişim göstergelerinin insani gelişmişlik üzerindeki etkilerini bütüncül bir çerçevede analiz ederek, söz konusu göstergelerin insani gelişmişliğin hangi boyutları üzerinden daha belirleyici olduğunu ortaya koymaktır. Çalışmada 149 ülkenin 2015–2020 dönemine ait yıllık verileri kullanılmıştır. Bağımlı değişken olarak İnsani Gelişme Endeksi; bağımsız değişkenler ise kontrol değişkeni olarak kişi başına GSYH, çevresel boyutu temsilen CO₂ emisyonu, yenilenebilir enerji kullanımı ve PM2.5 hava kirliliği; sosyal boyutu temsilen İşsizlik oranı, Yaşam beklentisi ve İnternet kullanımı; yönetişim boyutunu temsilen yolsuzluk kontrolü, siyasi istikrar ve hukukun üstünlüğü değişkenleri modele dahil edilmiştir. PM2.5 hava kirliliği ve Hukukun üstünlüğü dışındaki tüm değişkenler, durağanlık koşulu gereği birinci fark değerleriyle kullanılmıştır. Model seçimi testleri sonucunda en yüksek açıklama gücüne sahip olan rassal etkiler modeli tercih edilmiştir. Bulgular, ESG'nin sosyal bileşenlerinin insani gelişmişlik üzerinde güçlü belirleyiciler olduğunu; çevresel göstergelerin büyük ölçüde sınırlı etkiler sergilediğini ve yönetişim boyutunda ise hukukun üstünlüğünün kısa dönemde anlamlı bir etki gösterdiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the effects of environmental, social, and governance (ESG) indicators on human development using panel data analysis. The aim of the study is to analyze the impacts of environmental, social, and governance indicators on human development within a holistic framework and to identify which dimensions of these indicators are more decisive for human development. The study employs annual data for 149 countries covering the period 2015–2020. The Human Development Index (HDI) is used as the dependent variable, while the independent variables include GDP per capita as a control variable; CO₂ emissions, renewable energy use, and PM2.5 air pollution representing the environmental dimension; unemployment rate, life expectancy, and internet use representing the social dimension; and control of corruption, political stability, and rule of law representing the governance dimension. All variables except PM2.5 air pollution and rule of law are used in first-difference form to satisfy stationarity conditions. Based on model selection tests, the random effects model with the highest explanatory power is preferred. The findings indicate that the social components of ESG are strong determinants of human development, environmental indicators exhibit largely limited short-term effects, and within the governance dimension, the rule of law shows a statistically significant short-term effect.
Benzer Tezler
- Assessment of urbanization history of Addis Ababa city, Ethiopia
Addıs Ababa cıty, Ethıopıa'nın kentleşme tarihinin değerlendirilmesi
ABDURAHMAN HUSSEN YIMER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMersin ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ CENAP YOLOĞLU
- Do ESG practices pay off? evidence from the eu-emerging countries and turkiye
ESG UYGULAMALARI FİNANSAL FAYDA SAĞLIYOR MU? AVRUPA BİRLİĞİ-GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER VE TÜRKİYE'DEN KANIT
BÜŞRA TURGUT TURAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAN YILDIRIM
DOÇ. DR. KAYA TOKMAKÇIOĞLU
- Sürdürülebilirlik Raporlaması Standartlarının Adil Geçiş İlkeleri Açısından Değerlendirilmesi: Türkiye'de Yayınlanmış Sürdürülebilirlik Raporları Üzerine İnceleme
Evaluation of Sustainability Reporting Standards in Terms of Just Transition Principles: An Analysis of Sustainability Reports Published in Turkiye
ELİF ÖZLEM BABAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Çevre MühendisliğiAnkara Üniversitesiİklim Değişikliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLKAY DELLAL
- İslami ve geleneksel bankaların finansal performansı üzerinde çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) faktörlerinin etkisi: Dinamik panel veri analizi ile uluslararası bir karşılaştırma
The impact of environmental, social and governance (ESG) factors on the financial performance of Islamic and traditional banks: An international comparison using dynamic panel data analysis
HARUN ÇETİNKAYA
- Makine Öğrenmesi Kullanılarak Çevresel, Sosyal, Yönetişim ve Finansal Performans Tahmini için Hibrit Özellik Seçim Çerçevesi
Hybrid Feature Selection Framework for Environmental, Social, Governance and Financial Performance Prediction Using Machine Learning
ALI TAHSEEN ALI RAJAB
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolÇankırı Karatekin ÜniversitesiBilgisayar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA ŞAHİN