Toplu iş hukuku açısından grev hakkı ve grev oylaması
The right to strike and strike ballot in the context of collective labour law
- Tez No: 994285
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CANAN ERDOĞAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: grev hakkı, grev oylaması, sendikal demokrasi, toplu iş hukuku, toplu iş sözleşmesi, collective labour agreement, collective labour law, right to strike, strike ballot, trade union democracy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının amacı, Türk toplu iş hukukunun en önemli müesseselerinden olan grev oylaması kurumunun hukuki mahiyetini, fonksiyonunu ve uygulamadaki etkilerini incelemektir. Grev hakkı, toplu pazarlık sürecinin önemli bir unsuru olup işçi iradesinin kolektif olarak ortaya konulmasını sağlamaktadır. Ancak grev oylaması, tarihi gelişim süreci içinde kimi zaman işçilerin demokratik iradesinin tezahürü olarak değerlendirilmiş, kimi zaman ise grev hakkının kullanılmasında engel teşkil eden bir araç olarak eleştirilmiştir. Bu nedenle, grev oylamasının hukuki konumunun; pozitif hukuk mevzuatı, uluslararası düzenlemeler ve uygulama ışığında sistemli bir şekilde incelenmesi gereklilik arz etmektedir. Araştırmada izlenen yöntem; mevzuat incelemesi, karşılaştırmalı hukuk taraması ve yüksek yargı kararlarına dayalı içtihat değerlendirmesi ile öğretideki görüşlerin tartışılmasından oluşmaktadır. Çalışma kapsamında 275 ve 2822 sayılı Kanun dönemlerinden günümüze kadar grev oylaması kurumunun hukuki ve pratik dönüşümü, özellikle 6356 sayılı Kanun sonrası ortaya çıkan düzenlemeler ve uygulama sorunları üzerinden değerlendirilmiştir. Bulgular; grev oylamasına ilişkin nisap ve usullerin değişmesine rağmen, kurumun, uygulamada sendikal politikalar, işveren tutumu, işyeri yapısı ve işçi-çalışan statüsüne bağlı olarak farklı işlevler kazandığını göstermektedir. Güncel Yargıtay içtihatlarında grev oylaması, giderek daha esnek ve işçi iradesi lehine yorumlanmakla birlikte uygulama ile yasal düzenlemeler arasındaki uyumsuzluk bütünüyle giderilebilmiş değildir. Sonuç olarak çalışma; grev oylamasının, yalnızca usuli bir süreç değil; grev hakkının etkili kullanımı, sendikal demokrasi ve toplu pazarlık süreci açısından temel bir hukuki kurum olduğunu göstermektedir. Etkin bir grev oylaması kurumu için mevzuatın; uygulama ve içtihat ışığında açık ve öngörülebilir şekilde düzenlenmesi şarttır.
Özet (Çeviri)
The aim of this thesis is to examine the legal nature, function, and practical implications of the strike ballot, which constitutes one of the most significant mechanisms of Turkish collective labour law. The right to strike is a fundamental element of the collective bargaining process and enables the collective expression of workers' will. However, throughout its historical development, the strike ballot has sometimes been regarded as a reflection of workers' democratic participation, while at other times it has been criticized as a tool restricting the exercise of the right to strike. Therefore, a systematic analysis of the legal status of the strike ballot in light of positive law, international regulations, and practical implementation is required. The research methodology consists of legislative analysis, comparative legal examination, evaluation of judicial precedents particularly high court decisions and a review of scholarly perspectives. Within the study, the legal and practical evolution of the strike ballot from the periods of Laws No. 275 and 2822 to the present day is examined, with particular attention to regulatory changes and implementation challenges that emerged following the entry into force of Law No. 6356. The findings reveal that despite changes in quorum requirements and procedural rules, the strike ballot functions differently in practice depending on union strategies, employer attitudes, workplace structure, and the legal status of workers. Although recent Court of Cassation judgments increasingly interpret the strike ballot in a flexible manner favoring workers' autonomy, the discrepancy between legislation and practice has not yet been fully resolved. In conclusion, the study demonstrates that the strike ballot is not merely a procedural step but a fundamental legal institution essential for the effective exercise of the right to strike, union democracy, and the collective bargaining process. Ensuring an effective strike ballot mechanism requires clear and foreseeable legislative regulation informed by judicial practice and practical realities.
Benzer Tezler
- Alt işveren kavramı, uygulamada karşılaşılan sorunlar ve yeni bir model denemesi
Subcontractor notion in Turkish labour law, problems in practice and a new model experiment
OSMAN MARANGOZOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi Üniversitesiİş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMİL TURAN
- Türk hukukunda grev engelleri
Restraints on the right to strike in Turkish law
SÜMEYYE AYDIN ALPASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HukukSelçuk ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVGİ DURSUN ATEŞ
- Grev hakkının sınırlandırılması ve bu sınırlandırılmanın uluslararası ilkeler ışığında değerlendirilmesi
Limitation of the right to stri̇ke and the evaluation of this limitation in the light of international principles
FERDANE ASENA GÜVENBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Hukukİzmir Ekonomi ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİYAMİ ALP LİMONCUOĞLU
- Yabancı uyruklu işçinin İş Hukuku karşısındaki durumu
Status of the foreign worker in Labour Law
ESEN AKINTÜRK
- Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış
The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective
ABDOLGADER MOHAMED ALİ
Yüksek Lisans
Arapça
2014
Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiDoğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN