BIST Sürdürülebilirlik Endeksi'nde yer alan şirketlerin ekonomik katma değer ve sürdürülebilir katma değer performanslarının değerlendirilmesi
Evaluation of economic value added and sustainable value added performance of companies included in BIST Sustainability Index
- Tez No: 994791
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKAN VARGÜN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Borsa İstanbul Sürdürülebilirlik Endeksi'nde (BIST Sürdürülebilirlik Endeksi) yer alan 34 şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ait finansal verileri esas alınarak Ekonomik Katma Değer (EVA) ve Sürdürülebilir Katma Değer (SVA) analizlerinin gerçekleştirilmesini ve bu analizler ışığında söz konusu iki performans göstergesinin karşılaştırılmasını amaçlamaktadır. Araştırmanın temel amacı, geleneksel finansal performans ölçütlerinden biri olan EVA ile sürdürülebilirliği dikkate alan bir performans ölçütü olan SVA'nın şirketlerin değer yaratma potansiyelini nasıl yansıttığını ortaya koymaktır. Bu doğrultuda dört temel hipotez oluşturulmuş ve analizler SPSS yazılımı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada öncelikle EVA ve SVA yöntemleriyle hesaplanan yıllık performans verileri karşılaştırılmış, ardından bu iki değişken arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla korelasyon analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular, şirketlerin önemli bir kısmının EVA değerlerinin negatif olduğunu ve bu durumun şirketlerin ekonomik anlamda yeterli düzeyde katma değer oluşturamadıklarını gösterdiğini ortaya koymuştur. Buna karşın bazı şirketlerin SVA değerleri pozitif bulunmuş, bu da ekonomik performansın ötesinde sürdürülebilir katma değer yaratılabildiğine işaret etmiştir. Korelasyon analizleri neticesinde, EVA ile SVA arasında genel olarak pozitif yönlü bir ilişki bulunmuş, ancak bu ilişkinin tüm örneklem için istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görülmüştür. SVA'nın yalnızca sermaye maliyetini aşan getirilerle sınırlı kalmayıp daha geniş bir değer yaratımını kapsayabildiğini ve bu yönüyle EVA'ya kıyasla daha bütüncül bir performans değerlendirmesi sunduğunu ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, sadece geleneksel finansal göstergelere dayalı analizlerin şirketlerin uzun vadeli stratejik performansını yeterince yansıtmadığını göstermekte olup, çok boyutlu performans ölçütlerinin birlikte değerlendirilmesinin gerekliliğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to analyze and compare the Economic Value Added (EVA) and Sustainable Value Added (SVA) performance indicators based on the financial data of 34 companies listed in the Borsa Istanbul Sustainability Index (BIST Sustainability Index) for the years 2021 and 2022. The primary objective of the research is to reveal how SVA, as a performance metric that incorporates sustainability, reflects the value creation potential of companies in comparison to EVA, which is a traditional financial performance indicator. In this context, four main hypotheses were formulated, and the analyses were carried out using the SPSS software. In the study, annual performance data calculated through EVA and SVA methods were first compared, and then correlation analyses were conducted to determine the relationship between these two variables. The findings indicate that a significant portion of the companies had negative EVA values, revealing that they could not generate sufficient economic added value above their cost of capital. In contrast, some companies reported positive SVA values, suggesting that value creation can extend beyond purely economic performance. As a result of the correlation analysis, a generally positive relationship between EVA and SVA was identified; however, this relationship was not statistically significant across the entire sample. The findings demonstrate that SVA is not limited to returns exceeding the cost of capital, but also reflects a broader scope of value creation. In this respect, it provides a more comprehensive performance assessment compared to EVA. The results of the research show that relying solely on traditional financial indicators may be insufficient in reflecting the long-term strategic performance of companies. Therefore, it is essential to consider multidimensional performance metrics together in performance evaluations.
Benzer Tezler
- Kurumsal sürdürülebilirlik performansının çok kriterli karar verme yöntemleriyle karşılaştırılması: BIST sürdürülebilirlik imalat şirketleri üzerine bir araştırma
Comparison of corporate sustainability performance with multi-criteria decision making methods: A research on BIST sustainability manufacturing companies
YASİN MURAT FİDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BankacılıkSüleyman Demirel ÜniversitesiBankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OZAN ÖZDEMİR
- Halka açık konaklama şirketlerinde sürdürülebilirlik uygulamaları: Borsa İstanbul Sürdürülebilirlik Endeksi'nde yer alan şirketler ile karşılaştırmalı bir analiz
Sustainability activities in publicly held lodging companies: A Comparative Analysis of the companies in Borsa İstanbul Sustainability Index
BUKET DİLAN UZPAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TurizmMersin ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDİNÇ KARADENİZ
- BİST sürdürülebilirlik endeksinde yer alan ve endüstri 4.0'ı benimsemiş firmaların finansal performanslarının araştırılması: Gri ilişkisel analiz yöntemi uygulaması
The investigation of financial performances of companies which are in the bist sustainability index and the industry 4.0 is not advised: A gray relation analysis
MERVE KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İşletmeBartın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMAİL FATİH CEYHAN
- Corporate sustainability and comparison of sustainability reports of insurance companies traded in the BIST Sustainability Index
Kurumsal sürdürülebilirlik ve BIST Sürdürülebilirlik Endeksi'nde işlem gören sigorta şirketlerinin sürdürülebilirlik raporlarının karşılaştırılması
EVREN ÖZKAN
- Sustainability communication on climate action: A study on Twitter usage of the companies in BIST 100 Sustainability Index during COP26
İklim eyleminde sürdürülebilirlik iletişimi: COP26 sürecinde BIST 100 Sürdürülebilirlik Endeks'indeki şirketlerin Twitter kullanımı üzerine bir araştırma
EZGİ GÜLER ŞANLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Kamu Yönetimiİzmir Ekonomi ÜniversitesiPazarlama İletişimi ve Halkla İlişkiler Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP AKSOY