Karabük ili Şimşir alanlarında Cydalima perspectalis (Walker, 1859) (lepidoptera: crambidae)'in biyolojisi ve zarar düzeyinin araştırılması
Investigation of the biology and damage level of Cydalima perspectalis (Walker, 1859) (lepidoptera: crambidae) in boxwood areas of Karabük province
- Tez No: 996618
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ÇOLAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ormancılık ve Orman Mühendisliği, Forestry and Forest Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde, Doğu Asya kökenli istilacı bir zararlı olan şimşir güvesi (Cydalima perspectalis)'nin Karabük ili şimşir (Buxus sempervirens) alanlarındaki biyolojisi, morfolojik özellikleri ve zarar düzeyi araştırılmıştır. Araştırma, Kavaklı Orman İşletme Şefliği Arboretumu'nda arazi ve laboratuvar çalışmaları 2024 yılı Mart ayından 2025 yılı Şubat ayına kadar yürütülmüştür. Morfolojik incelemeler sonucunda zararlının 6 larva döneminden geçtiği, yumurtalarını ortalama 15,4±3,8 adet gruplar halinde bıraktığı ve ergin bireylerde beyaz formun (%82,3) melanik forma göre daha yaygın olduğu belirlenmiştir. Laboratuvar koşullarında (25±5°C, %55±10 BN) bir nesil döngüsünün ortalama 51,4 ± 3,9 gün sürdüğü tespit edilmiştir. Arazi gözlemlerine göre zararlı, Karabük'te yılda üç nesil vermekte olup kışı 3-4. dönem larvalar olarak kokonlar içinde geçirmektedir. Sahada 200 şimşir bitkisi, 5 sınıflı zarar skalası (Sınıf 0: zarar yok; Sınıf 1: %1-25 yaprak kaybı; Sınıf 2: %26-50; Sınıf 3: %51-75; Sınıf 4: %76-100) kullanılarak değerlendirilmiştir. Sonuçlara göre bitkilerin sadece %6'sı sağlıklı (Sınıf 0), %14,5'i hafif (Sınıf 1), %25,5'i orta şiddette (Sınıf 2), %36'sı şiddetli (Sınıf 3) ve %18'i çok şiddetli zarar (Sınıf 4) bulunmuştur. İncelenen bitkilerin %54'ünde şiddetli veya çok şiddetli zarar tespit edilmiş, ortalama zarar indeksi 2,455 (%61,38 zarar oranı) olarak hesaplanmıştır. En yüksek zarar oranları ikinci nesil larvaların beslendiği Temmuz-Ağustos döneminde kaydedilmiştir. Işık tercihi deneylerinde ergin bireylerin ışık uyarısına karşı nötr davranış sergilediği ve ışık tuzaklarının bu zararlı için etkili bir izleme yöntemi olmadığı saptanmıştır. Zarar analizi çalışmalarında ise bir çift erginin bıraktığı yumurtalardan çıkan larvaların şimşir bitkisini altı ay içinde tamamen kurutabildiği gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, C. perspectalis'in Karabük ili şimşir popülasyonları için ciddi bir tehdit oluşturduğu ve mücadelede erken larva dönemlerini hedefleyen entegre zararlı yönetimi yaklaşımının benimsenmesi gerektiği önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the biology, morphological characteristics and damage level of the box tree moth (Cydalima perspectalis), an invasive pest of East Asian origin, were investigated in boxwood (Buxus sempervirens) stands in Karabük Province. The research was carried out through field and laboratory studies at the Arboretum of the Kavaklı Forest District Chiefdom from March 2024 to February 2025. Morphological examinations revealed that the pest undergoes six larval instars, lays its eggs in clusters averaging 15.4 ± 3.8, and that the white adult form (82.3%) is more prevalent than the melanic form. Under laboratory conditions (25 ± 5 °C; 55 ± 10% RH), a single generation was found to last an average of 51.4 ± 3.9 days. Field observations indicated that the pest produces three generations per year in Karabük and overwinters as third- to fourth-instar larvae within cocoons. In the field, 200 boxwood plants were assessed using a five-class damage scale (Class 0: no damage; Class 1: 1–25% leaf loss; Class 2: 26–50%; Class 3: 51–75%; Class 4: 76–100%). According to the results, only 6% of the plants were healthy (Class 0), while 14.5% exhibited slight damage (Class 1), 25.5% moderate damage (Class 2), 36% severe damage (Class 3), and 18% very severe damage (Class 4). Severe or very severe damage was detected in 54% of the examined plants, and the mean damage index was calculated as 2.455, corresponding to a damage rate of 61.38%. The highest damage levels were recorded during July–August, when second-generation larvae were actively feeding. In the light-preference experiments, adult individuals exhibited a neutral behavioral response to light stimuli, demonstrating that light traps are not an effective monitoring method for this pest. Furthermore, damage assessment studies revealed that the larvae emerging from the eggs laid by a single mating pair were capable of completely killing a boxwood plant within six months. In conclusion, C. perspectalis poses a serious threat to boxwood populations in Karabük Province, and it is recommended that an integrated pest management approach targeting the early larval stages be adopted for effective control.
Benzer Tezler
- Lojistik sektöründe elektrikli araç rotalama optimizasyonu
Electric vehicle routing optimization in the logistics industry
YILMAZ OLCAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiKarabük ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUAT ŞİMŞİR
- Karabük ili Safranbolu ilçesi Yörük Köyü Kaymakçıoğlu (Kaymakçıgil) Konağı restorasyon önerisi
Restoration project of the Kaymakçıoğlu (Kaymakçıgil) Konak'ın Yörük Köyü, Safranbolu, Karabük
ŞAKİR MERAKİ
- Karabük ili 12 yaş grubu çocuklarda çürük sıklığı ve DMFT indeksi
Caries prevalence and DMFT index in 12-year-old children in Karabük
İSMAİL KORHAN GİDER
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Diş HekimliğiAnkara ÜniversitesiPedodonti Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LEYLA DURUTÜRK
- Karabük İli'nde doğal yayılış yapan ardıç (juniperus) taksonları üzerinde dış morfolojik ve palinolojik araştırmalar
Exterior morphological and palinological investigations on juniper (juniperus l.) naturally distrubute in Karabük province
KAZIM KILIÇARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Ormancılık ve Orman MühendisliğiZonguldak Karaelmas ÜniversitesiOrman Botaniği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN SARIBAŞ