Evde okuma etkinliklerinin ilkokul öğrencilerinin okuma becerileri ve ailelerinin okuma kültürü oluşturmalarına etkisi
The impact of home reading activities on primary school students' reading skills and their families' development of a reading culture
- Tez No: 996818
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CENGİZ KESİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Harran Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, evde okuma etkinliklerinin ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuma becerileri ile ebeveynlerinin okuma kültürü oluşturma düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırma yarı deneysel ön test–son test tek gruplu desene göre modellenmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme tekniği kullanılarak belirlenmiş olup öğrencilerin okuma düzeylerinin endişe ve öğretim düzeyinde olması temel ölçüt olarak kabul edilmiştir. Bu doğrultuda, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Şanlıurfa ili Karaköprü ilçesinde bulunan bir devlet okulunda öğrenim gören dokuz öğrenci ve ebeveynleri çalışma grubuna dâhil edilmiştir. Çalışma grubunda yer alan öğrencilerin okuma düzeyleri ve okuma hataları Yanlış Analiz Envanteri aracılığıyla; ailelerin okuma kültürü oluşturma düzeyleri ise Okuma Kültürü Oluşturmada Aile Yeterliliği Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Araştırma sürecinde, araştırmacı tarafından geliştirilen 14 evde okuma etkinliği sekiz hafta boyunca ebeveynler tarafından ev ortamında uygulanmış; uygulama süreci ebeveynlerden gönüllülük esasına dayalı olarak toplanan fotoğraf ve video kayıtlarıyla izlenmiş ve etkinliklerin uygulanma doğruluğu düzenli olarak takip edilmiştir. Verilerin analizinde, betimsel istatistikler ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Araştırma sonuçları göre evde okuma etkinliklerinin öğrencilerin kelime tanıma ve okuduğunu anlama becerileri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı artışlar sağladığını göstermiştir. İstatistiksel olarak artış olsada, öğrencilerin bir ksımının okuma düzeylerinin Yanlış Analizi Envanteri ölçütlerine göre endişe düzeyinde olduğu tespit edilmiştir. Okuma hatalarına ilişkin sonuçlar incelendiğinde, evde okuma etkinliklerinin toplam okuma hatalarında anlamlı bir azalma sağlamıştır. Özellikle yanlış okuma, atlama ve öğretmen tarafından verilen kelime türündeki hatalarda belirgin düşüşler olduğu tespit edilmiştir. Ailelerin okuma kültürü oluşturma düzeylerine ilişkin sonuçlar incelendiğinde, Okuma Alışkanlığı ve Model Olma ile Okuma Ortamı ve Materyal Desteği alt boyutlarında son test puanlarının ön test puanlarına göre anlamlı düzeyde arttığı belirlenmiştir. Okuma Farkındalığı ve İnancı alt boyutunda ise sınırlı düzeyde bir değişim gözlenmiş, bu değişimin kısa süreli müdahalelerle güçlü bir dönüşüm oluşturmadığı görülmüştür. Aile Katılımı ve Etkileşimi alt boyutunda ise son test puanlarının ön test puanlarına göre anlamlı düzeyde azaldığı tespit edilmiştir. Bu bulgu, evde okuma etkinliklerinin aile katılımını artırmada tek başına yeterli olmadığını ve ebeveyn katılımının sürekliliğini destekleyecek ek rehberlik ve yapılandırılmış uygulamalara ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır. Genel olarak araştırma, evde okuma etkinliklerinin öğrencilerin okuma becerilerini ve ailelerin okuma kültürüne yönelik bazı davranışlarını desteklediğini; ancak okuma düzeyinin üst basamaklara taşınabilmesi ve aile katılımının sürdürülebilir hâle getirilebilmesi için daha uzun süreli, sistematik ve çok boyutlu müdahalelere ihtiyaç olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the effects of home-based reading activities on the reading skills of second-grade primary school students and on their parents' levels of fostering a reading culture. In line with this purpose, the study was designed according to a quasi-experimental one-group pretest–posttest design. The study group was determined using criterion sampling, one of the purposive sampling methods, with students' reading levels being at the frustration and instructional levels accepted as the main criterion. Accordingly, nine students and their parents from a public school located in the Karaköprü district of Şanlıurfa province during the 2024–2025 academic year were included in the study group. The students' reading levels and reading errors were assessed using the Informal Reading Inventory (Error Analysis Inventory), while the families' levels of fostering a reading culture were evaluated using the Family Competency Scale for Creating a Reading Culture. During the research process, 14 home-based reading activities developed by the researcher were implemented by parents in the home environment over an eight-week period. The implementation process was monitored through photographs and video recordings voluntarily submitted by parents, and the accuracy of the implementation of the activities was regularly followed. In the analysis of the data, descriptive statistics and the Wilcoxon Signed-Ranks Test were used. The results of the study showed that home-based reading activities led to statistically significant increases in students' word recognition and reading comprehension skills. Although there was a statistically significant increase, it was determined that some students' reading levels remained at the frustration level according to the criteria of the Informal Reading Inventory. When the results regarding reading errors were examined, home-based reading activities were found to result in a significant decrease in total reading errors. In particular, notable reductions were observed in misreading, omission, and teacher-supplied word errors. When the results related to families' levels of fostering a reading culture were examined, it was determined that posttest scores in the subdimensions of Reading Habit and Modeling, and Reading Environment and Material Support increased significantly compared to pretest scores. In the subdimension of Reading Awareness and Belief, a limited level of change was observed, indicating that short-term interventions did not lead to a strong transformation in this area. In the Family Participation and Interaction subdimension, however, posttest scores were found to be significantly lower than pretest scores. This finding reveals that home-based reading activities alone are not sufficient to increase family participation and that additional guidance and structured practices are needed to support the continuity of parental involvement. Overall, the study demonstrates that home-based reading activities support students' reading skills and some aspects of families' reading culture-related behaviors; however, more long-term, systematic, and multidimensional interventions are required to move students' reading levels to higher stages and to make family participation sustainable.
Benzer Tezler
- İlköğretim birinci sınıf öğrencilerinin ilk okuma yazma becerileri ile sosyal duygusal uyum ve zekâ düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationships between the initial literacy skills and social emotional adaptation, and IQ levels of first grade students
SELDA OBALAR
Doktora
Türkçe
2009
Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN ÇELENK
PROF. DR. SEFER ADA
- Türkiye eğitim sisteminde okul disiplininin Avrupa Birliği ülkeleri ile karşılaştırmalı analizi
The comparative analysis of school discipline between Turkey and the countries of Europian Union
TİJEN ARIBAL ARSLANBOĞA
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Bölümü
YRD. DOÇ. DR. SEVİM ÖZTÜRK
- Uluslararası okuma becerilerinde gelişim projesi (PIRLS) 2021 verileriyle erken çocukluk dönemi okuryazarlık etkinliklerinin okuma başarısına etkilerinin incelenmesi
Examining the effects of early childhood literacy activities on reading achievement using PIRLS 2021 data
MERVE YAĞMUR AKYOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimGaziantep ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YEŞİM ÖZER ÖZKAN
- İlk okuma yazma öğretiminde akran işbirliği
Peer collaboration in early reading and writing teaching
EMEL GÜVEY AKTAY
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAnadolu Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET GÜLTEKİN
- Sınıf öğretmenleri tarafından verilen Türkçe dersi ev ödevlerinin öğretmen, öğrenci ve veli görüşlerine göre incelenmesi
An analysis of Turkish language homework assignment given by primary school teachers: Perspectives of teachers, students, and parents
EMİNE KÜBRA ŞÜKÜROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimHasan Kalyoncu ÜniversitesiSınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SAKİNE HAKKOYMAZ