Türkiye'de çalışan destek programlarının incelenmesi: Bir model önerisi
Examining employee assistance programs in Türkiye: A model proposal
- Tez No: 997638
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YASEMİN ÇÖLGEÇEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yalova Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Uluslararası alanda uzun yıllardır akademide ve çalışma hayatının içinde olan işyerinde sosyal hizmet konusunun en önemli uygulamalarından olan“çalışan destek programları”bu çalışma ile Türkiye'de araştırılmıştır. Akademi tarafından 2020 yılı sonrasında işyerinde sosyal hizmet veya çalışan destek programları konusu daha çok çalışılmaya başlansa da çalışma hayatının üç aktörünün de yer aldığı bir çalışma ortaya konulmamıştır. Bundan dolayı alan yazında, çalışma hayatının üç aktörü ile de görüşmeler yapılarak Türkiye'deki çalışan destek programlarının görünümünü veren bütüncül bir çalışmadır. Bu çalışmada Türkiye'de işyerinde sosyal hizmet ve çalışan destek programları kapsamına giren mevcut iyi uygulamaları, işyeri ve iş dışındaki sorunları, çalışan, sendika ve işveren tarafının görüşlerini bizlere yansıtması amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma deseni olarak“durum çalışması”tercih edilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formları ile 22 derinlemesine mülakat gerçekleştirilmiştir. Çalışan ve işveren vekili katılımcıları Türkiye'nin en büyük 100 şirketi arasından seçilmiştir. Sendika katılımcıları ise Türkiye'de en çok üyeye sahip olan işçi sendikalarından seçilmiştir. Verilerin çözümlenmesinde MAXQDA veri analiz programından yararlanılmıştır. Veri analizinde çapraz durum sentezi tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda beş ana tema ortaya çıkmıştır. Bunlar; Türkiye'de Çalışan Destek Programları Algısı ve Farkındalığı, Psikososyal Boyutlar ve İhtiyaçlar, Türkiye'de Mevcut İyi Uygulamalar, Türkiye'de ÇDP'lerin Gelişimi ve Uygulama Önerileri ve Türkiye'de Çalışma Hayatı Beklentileri olmuştur. Bu çalışmanın sonucunda Türkiye'de çalışan destek programlarının ve işyerinde sosyal çalışmacının rollerinin bilinirliğinin düşük olduğu, Türkiye'de çalışanların stres, yoğun çalışma, iş-yaşam dengesi sorunları yaşadığı, Türkiye'de mevcut iyi uygulama anlamında çeşitli destekler sunulduğu, Türkiye'de çalışan destek programlarına ihtiyaç duyulduğu gibi sonuçlar çıkmıştır. Bunun yanında Türkiye için uygulanabilecek çalışan destek programları uygulaması için bir model önerisi geliştirilmiştir. Çalışmanın önemli çıktıları“insanın ruhum incindi diye bir yere gidebiliyor olması lazım”kodu ile kodlanan yanıtın ve“elini omzunu koymak”diye kodlanan yanıtların çalışma hayatında çalışan destek programlarına ne kadar ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymasıdır. Türkiye'de çalışan destek programlarının incelendiği bu çalışmada ortaya çıkan veriler, işyerinde sosyal hizmet bağlamında tartışılmıştır. Çıkan sonuçlar bulgular başlığında olduğu gibi ayrı başlıklar altında verilmiş ve öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study examines employee assistance programs, one of the most important applications of workplace social services, in Türkiye. Although academia began focusing more on workplace social work and employee assistance programs after 2020, no study had been conducted involving all three workplace actors. Therefore, this study is comprehensive, reflecting the state of employee assistance programs in Türkiye through interviews with all three actors in working life. The study aims to reflect good current practices in workplace social services and employee assistance programs in Türkiye, as well as workplace and non-workplace issues and the views of employees, unions, and employers. The study employed a qualitative research method. A case study research design was chosen. Twenty-two in-depth interviews were conducted using semi-structured interview forms. Participants, both employees and employers, were selected from Türkiye's top 100 companies. Union participants were selected from labor unions with the largest membership in Türkiye. MAXQDA data analysis software was used to analyze the data. Cross-case synthesis was used for the analysis. The study revealed five main themes. These are: Perception and Awareness of Employee Assistance Programs in Türkiye, Psychosocial Dimensions and Needs, Current Best Practices in Türkiye, Development and Implementation Recommendations for EAPs in Türkiye, and Expectations for Working Life in Türkiye. The results of this study indicate that awareness of employee assistance programs and the role of social workers in the workplace is low in Türkiye, that employees in Turkey experience stress, heavy workloads, and work-life balance issues, that various forms of support are offered in terms of existing good practices in Türkiye, and that there is a need for employee assistance programs in Türkiye. In addition, a model proposal has been developed for the implementation of employee assistance programs that can be applied in Türkiye. The study's key findings reveal the extent to which employee assistance programs are needed in the workplace. Responses such as“a person should be able to go somewhere when their spirit is hurt”and“putting a hand on the shoulder”support this conclusion. This study examined employee assistance programs in Türkiye and discussed the results in the context of social work in the workplace. The results are presented under separate headings, as outlined in the Findings section, and recommendations are provided.
Benzer Tezler
- Urban design in education: A flexible computational spatial model
Eğitimde kentsel tasarım: Esnek bir hesaplamalı uzamsal model
MİRAY BAŞ YILDIRIM
Doktora
İngilizce
2018
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE ÖZKAR KABAKÇIOĞLU
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- KOSGEB desteklerinde kaynak aktarım oranının incelenmesi:TR 42 bölgesi örneği
The analysis of the effectivenes of government support for economy: An application on the SMES which took Kosgeb support in TR 42 area
ABDÜSSAMET ATASEVEN
- Türkiye'de dezavantajlı çocuklara yönelik yapılmış çalışmaların sistematik bir derlemesi
A systematic review of studies conducted on disadvantaged children in Turkey
ZEKİYE BAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TRİNGA SHPENDI ŞİRİN