Investigation of the seismic hazard potential along the yedisu fault and its vicinity using geodetic and geophysical methods
Yedisu fayi ve çevresindeki sismik tehlike potansiyelinin jeodezik ve jeofizik yöntemler kullanilarak incelenmesi
- Tez No: 997822
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜLAY KAYA EKEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeodezi ve Fotogrametri, Jeofizik Mühendisliği, Geodesy and Photogrammetry, Geophysics Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeodezi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye, Avrasya, Afrika ve Arap levhalarının yakınsadığı konumda yer alan Alp–Himalaya orojenik kuşağı içerisinde bulunmaktadır. Anadolu bloğunun batıya doğru kaçışı, başlıca sağ yanal Kuzey Anadolu Fay Zonu (KAFZ) ve sol yanal Doğu Anadolu Fay Zonu (DAFZ) boyunca gerçekleşmekte olup bu iki ana fay sistemi Karlıova Üçlü Eklemi'nde kesişmektedir. KAFZ'nin orta ve batı kesimleri 20. yüzyıl boyunca batıya doğru göç eden Mw ≥ 7 deprem dizileriyle kırılmışken doğu ucu Türkiye'nin en kritik sismik boşluklarından birini barındırmaktadır: Yedisu Sismik Boşluğu (YSB). Bu sismik boşluk içinde yer alan Yedisu segmenti (YS), yaklaşık ~77 km uzunluğunda bir koldur ve en son 1784'te (M~7.6) kırılmıştır; bu durum güncel gerinim birikimi ve yüksek sismik tehlike olasılığına işaret etmektedir. Bu tez, YSB'nin sismik potansiyelini jeodezik ve jeofizik yaklaşımları bütünleştirerek yeniden değerlendirmektedir. Uzun dönemli tekrarlanma, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarihsel kataloğu temelinde derlenmiştir. Bölgedeki kosismik deformasyon Sentinel-1 InSAR verisinden niceliksel olarak belirlenmiş; fay geometrisi ve kayma, Okada elastik dislokasyon modellemesi ile elde edilmiştir. Büyüklük–frekans davranışı, Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) aletsel kataloğu kullanılarak büyüklük homojenizasyonu ve kümeleri ayrıştırma sonrası Gutenberg–Richter b-değeri analiziyle değerlendirilmiş ve uzaysal–zamansal değişkenlik haritalanmıştır. Statik Coulomb gerilme değişimi analizi, AFAD aletsel kataloğundaki depremler üzerinden gerilme pertürbasyonları ve fay etkileşimini incelemek üzere özellikle 2020 Karlıova (Mw 5.7) ve 2025 Yedisu–Dinarbey (Mw 4.8) depremleri ele alınarak uygulanmıştır. Kayma hızı, intersismik kilitlenme ve litosferik yapıya ilişkin yayınlanmış kısıtlarla birlikte değerlendirildiğinde; sonuçlarımız, YSG segmentini düşük b-değerleri ve yüksek jeodezik kilitlenme ile karakterize edilen kritik bir gerilme bölgesi olarak tanımlamakta ve bu segmentin yüksek kırılma potansiyelini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Türkiye lies within the Alpine–Himalayan orogenic belt at the convergence of the Eurasian, African, and Arabian plates. The westward escape of the Anatolian block is mainly accommodated by the dextral North Anatolian Fault Zone (NAFZ) and the sinistral East Anatolian Fault Zone (EAFZ), which intersect at the Karlıova Triple Junction. While the central and western NAFZ ruptured with Mw ≥ 7 earthquakes during the 20th century, its eastern termination includes one of the most critical seismic gaps in Türkiye: the Yedisu Seismic Gap (YSG). In this seismic gap, the Yedisu segment (YS) is a ~77 km-long right-lateral fault that last ruptured in 1784 (M~7.6), suggesting ongoing strain accumulation and elevated seismic hazard. This thesis reassesses the seismic potential of the YSG by integrating geodetic and geophysical constraints. Long-term recurrence characteristic is determined by historical earthquakes compiled from the Disaster and Emergency Management Authority (AFAD) historical catalogue. Coseismic deformation in the region is quantitatively determined from Sentinel-1 InSAR data, and fault geometry and slip are obtained using Okada elastic dislocation modeling. Magnitude–frequency behavior is evaluated through Gutenberg–Richter b-value analysis using the Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute (KOERI) instrumental catalogue after magnitude homogenization and declustering to map spatial and temporal variability. Static Coulomb stress change (ΔCFS) analysis is performed to assess stress perturbations and fault interactions using recent earthquakes compiled from the AFAD instrumental catalogue, particularly for the 2020 Karlıova (Mw 5.7) and 2025 Yedisu–Dinarbey (Mw 4.8) earthquakes. When evaluated in conjuction with published constraints on slip rate, interseismic coupling, and lithospheric structure, our results chracterize the YSG segment as a critical stressed zone with low b-values and high geodetic locking, indicating a high rupture potential for this segment.
Benzer Tezler
- Investigation of crustal deformation related to the earthquake cycle in the Alpine-Himalayan belt using INSAR
Alp-Himalaya Kuşağı'nda deprem döngüsüyle ilişkili kabuk deformasyonunun INSAR yöntemiyle incelenmesi
TOHID NOZAD KHALIL
Doktora
İngilizce
2025
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZİYADİN ÇAKIR
PROF. DR. SEMİH ERGİNTAV
- Engineering geological characterization of the rock masses and their evaluation by spatial analyses, determination of the rock slope failure susceptibility zones and hazard assessment of Mudurnu (Bolu)
Mudurnu (Bolu) kaya kütlelerinin mühendislik jeolojisi açısından karekterizasyonu, mekansal analizlerle değerlendirilmesi, kaya şevlerin yenilme yatkınlık zonlarının belirlenmesi ve tehlike değerlendirmesi
ARZU ARSLAN KELAM
Doktora
İngilizce
2022
Jeoloji MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALUK AKGÜN
PROF. DR. ANTONİO BOBET
- Orta Marmara Havzası`nın aktif tektonik yapısının deniz jeofiziği akustik yöntemleriyle araştırılması
Investigation of the active tectonism in the Central Marmara basin bye acoustical means
DOĞA DÜŞÜNÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Jeofizik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiJeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. EMİN DEMİRBAĞ
- Yedikule-Büyükçekmece (İstanbul) sığ deniz sismiği verilerinin değerlendirilmesi
Interpretation of the shallow marine seismic data on offshore Yedikule-Büyükçekmece (İstanbul)
HÜLYA KURT
- Bir deprem güvenliği sınıflandırma algoritmasının başarısının farklı betonarme taşıyıcı sistemler için irdelenmesi
Evaluation of the success of an earthquake safety classification algorithm for different reinforced concrete structural systems
İLKNUR KARAKUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERCAN YÜKSEL