Adaptasyon olgusunun mağaza kimliğine mekan ve cephe özelinde etkileri
The impact of the phenomenon of adaptation on store identity in the context of space and facade design
- Tez No: 998075
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR YAKIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Çevresel sürdürülebilirlik, Sustainable environment
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mimarlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, adaptasyon olgusunun mağaza kimliği üzerindeki etkilerini mekân ve cephe tasarımı bağlamında incelemekte ve perakende mekânlarının değişen kullanıcı beklentileri, teknolojik gelişmeler ve sürdürülebilirlik gereklilikleri karşısında nasıl yeniden biçimlendiğini ele almaktadır. Adaptasyon, yalnızca fiziksel bir müdahale değil; mağaza kimliğinin sürekliliği, güncellenebilirliği ve kullanıcı deneyimiyle kurduğu ilişki açısından belirleyici bir tasarım aracı olarak değerlendirilmiştir. AVM içi mağazalar, cadde mağazaları ve pop-up mağazalar olmak üzere üç farklı mağaza tipolojisi, mekânsal konumlandırmanın adaptasyon süreçlerini nasıl farklılaştırdığına ilişkin karşılaştırmalı bir çerçeveyle ele alınmıştır. Mekânsal adaptasyon; akış organizasyonu, esnek kullanım senaryoları ve mekânın dönüşebilirliği üzerinden değerlendirilirken, cephe adaptasyonu malzeme seçimi, vitrin kurgusu, aydınlatma stratejileri ve yenilikçi yüzey teknolojileri üzerinden analiz edilmiştir. Sürdürülebilirlik ekseni ise enerji verimliliği, çevreye duyarlı malzeme kullanımı ve uzun ömürlü tasarım kararlarıyla ilişkilendirilmiştir. Her bir örnek, literatüre dayalı olarak oluşturulan değerlendirme kriterleri doğrultusunda analiz edilerek sınıflandırılmıştır. Bulgular, adaptasyonun her mağaza türünde farklı biçimlerde ortaya çıktığını; ancak ortak olarak marka kimliğinin güçlendirilmesi, kullanıcı deneyiminin iyileştirilmesi ve mekânın bağlama uyumunun artırılması açısından önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Çalışma, mağaza kimliği ve adaptasyon ilişkisini çok katmanlı bir yapı içinde ele alarak, mevcut literatürde sınırlı biçimde incelenmiş bu konuya sistematik ve karşılaştırılabilir bir değerlendirme modeli sunmakta; tasarımcılar, uygulayıcılar ve perakende stratejistleri için özgün bir kaynak niteliği taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines the impact of the adaptation phenomenon on store identity within the framework of spatial and facade design, and explores how retail spaces are redefined in response to changing user expectations, technological advancements, and sustainability requirements. Adaptation is considered not merely as a physical intervention but as a strategic design tool that ensures the continuity and renewability of store identity while enhancing the user experience. Three different retail typologies— shopping mall stores, street stores, and pop-up stores—are comparatively analyzed to reveal how spatial positioning influences adaptation strategies. Spatial adaptation is evaluated through circulation design, flexible use scenarios, and transformability; while facade adaptation is analyzed through material selection, display setup, lighting strategies, and innovative surface technologies. The sustainability dimension is assessed based on energy efficiency, environmentally conscious material use, and long-lasting design strategies. Each case is analyzed and classified according to a set of evaluation criteria developed from the literature. The findings demonstrate that although adaptation manifests differently across store types, it consistently plays a key role in strengthening brand identity, enhancing user experience, and improving contextual integration. By addressing the relationship between store identity and adaptation through a multi-layered perspective, the study contributes a systematic and comparable evaluation model to a relatively underexplored topic in the literature, offering a valuable resource for designers, practitioners, and retail strategists.
Benzer Tezler
- Türkiye mücevherat sektörü dijital dönüşüm süreçlerinin kabulünde sürdürülebilirlik bilincinin etkisi
The effect of sustainability awareness on the acceptance of digital transformation processes in the Turkish jewellery sector
MURAT ALTINOK
- Yeni ekonomi, dinamikleri, etkileri, araçları bu çerçevede Türkiye örneği
New economy, its dynamics and tools, and in this cope, Turkey
GENCAY COŞKUN
- The bacterial and archaeal biodiversity of Insuyu cave
İnsuyu mağarasının bakteriyel ve arkeal biyoçeşitliliği
EZGİ TOK
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİklim ve Deniz Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN NÜZHET DALFES
- Kadın imgesine bilim ile teknolojinin etkileri: Siborgfeminist sanat ve siberfeminist sanat
Effects of science and technology on woman image: Cyborgfeminist art and cyberfeminist art, postgraduate art study report
NURAN ERMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiHeykel Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. SEVAL ŞENER
- 4D/5D modelleme araçlarının performanslarının değerlendirilmesi
Evaluation of the performance of 4D/5D modelling software
MUSTAFA YEŞİLYURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESİN ERGEN PEHLEVAN