Hukuk devleti ilkesi çerçevesinde Anayasa Mahkemesinin yeniden yargılama kararı
Retrial decision of the Constitutional Court within the framework of rule of law
- Tez No: 998495
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER KESKİNSOY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Anayasa, Anayasa hukuku, Anayasa yargısı, Anayasacılık, Hukuk devleti, Constitution, Constitutional law, Constitutional justice, Constituonalism, State of law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Anayasa Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Anayasa Mahkemesinin yeniden yargılama kararına odaklanarak, hukuk devleti ilkesi çerçevesinde devletin sorumluluğunu belirlemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın kavramsal çerçevesini oluşturan hukuk devleti ilkesi; devlet, anayasacılık, anayasa ve yaptırım kavramları ile birlikte incelenmiştir. Çalışma kapsamında anayasa yargısının kapsamı, alanı, anayasa yargısı modelleri ve Türk anayasa yargısı incelenmiştir. Çalışmada ayrıca derece mahkemeleri tarafından gereği yerine getirilmediği için Türk kamuoyunda büyük yankı uyandıran bazı yeniden yargılama kararları incelenerek bu nev'i kararlar bakımından Devletin sorumluluğu hususu araştırılmıştır. Anayasanın ve kanunların emredici hükümleri, doktrindeki hâkim görüşler ve istikrar kazanmış yargısal içtihada rağmen, yeniden yargılama kararının gereğinin derece mahkemeleri tarafından yerine getirilmemesi, hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmadığı gibi yargıya güveni temelinden sarsmaktadır. Söz konusu olumsuz durum, hâkimler bakımından görevi kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluşması sebebiyle cezaî sorumluluk, kişilerin ve Devletin zarara uğratılması nedeniyle hukuki sorumluluk, idari işleyişe ilişkin disiplin kurallarının ihlâli nedeniyle disiplin sorumluluğu ve son olarak yargıya güvenin temelden sarsılmasına neden olduğu için etik sorumluluk doğurmaktadır. Sonuç olarak çalışma, derece mahkemelerinin, Anayasa Mahkemesinin yeniden yargılama kararına uymamasının hukuk devleti ilkesi açısından sistemik riskler yarattığını göstermektedir. Çalışmada, böylesi durumları önlemek için, hukukun üstünlüğünü korumak, yargının hesap verebilirliğini güçlendirmek ve Türkiye'de anayasal yargı yetkisini etkin bir şekilde uygulamak gerektiğine vurgu yapan bir dizi görüş ve öneri sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aims to determine the government liability within the framework of the rule of law principle, focusing on the retrial decision of the Constitutional Court. The rule of law principle, which forms the conceptual framework of the study, has been examined together with the concepts of state, constitutionalism, constitution, and sanctions. The scope and field of constitutional jurisdiction, models of constitutional jurisdiction, and Turkish constitutional jurisdiction have been examined within the scope of the study. The study also focuses on certain retrial decisions that caused a great stir in Turkish public opinion because they were not implemented by the courts of first instance, and examines the issue of government liability in relation to such decisions. Despite the mandatory provisions of the Constitution and laws, the prevailing views in doctrine, and established judicial precedent, the failure of courts to comply with retrial decisions is incompatible with the principle of the rule of law and fundamentally undermines trust in the judiciary. This problematic situation gives rise to criminal liability due to the elements of the crime of abuse of office on the part of judges, legal liability due to the damage caused to individuals and the State, disciplinary liability due to the violation of disciplinary rules relating to administrative procedures, and finally, ethical liability due to the fundamental undermining of trust in the judiciary. Ultimately, the study shows that the failure of the courts to comply with the retrial decision of Constitutional Court creates systemic risks in terms of the rule of law. The study presents a series of views and recommendations emphasising the need to protect the rule of law, strengthen the accountability of the judiciary, and effectively implement constitutional judicial authority in Türkiye in order to prevent such situations.
Benzer Tezler
- Development of mediation as a cause of action in Türkiye and its evaluation within the scope of right of access to court
Bir dava şartı olarak arabuluculuğun Türkiye'deki gelişimi ve mahkemeye erişim hakkı kapsamında değerlendirilmesi
MAHMUT ESAT GÜNAKIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF IRMAK BÜYÜK
- Kamu hizmetlerinin süreklilik ve düzenlilik ilkesi
The principle of continuity and regularity of public services
M. GÖZDE ATASAYAN
- Kitle iletişim özgürlüğünün sınırı olarak Türk Hukukunda adil yargılanma hakkına karşı suçlar
The offences against the right to a fair trial in Turkish Law as the restriction of freedom of mass communication
DİLEK EKMEKÇİ
- Hapishanelerde ifade özgürlüğü bağlamında kitap yasakları
Book bans in the context of freedom of expression in prisons
EVİN NAZ ERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZEN ÜLGEN ADADAĞ