Elektrik dağıtım şirketlerinin hukuki sorumluluğu
The legal liability of electricity distribution companies
- Tez No: 998624
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AKIN ÜNAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Elektrik Dağıtımı, Bağlantı ve Sistem Kullanım Anlaşmaları, Akit Dışı Sorumluluk, Enerji hukuku, Özel hukuk, Electricity Distribution, Connection and System Usage Agreements, Non-Contractual Liability, Energy law, Private law
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Elektrik dağıtımı, depolanamayan bir enerji türünün güvenli, kaliteli ve kesintisiz şekilde nihai kullanıcıya ulaştırılmasını konu alan; kamu hizmeti niteliği baskın, doğal tekel yapısına sahip ve yoğun teknik risk barındıran bir faaliyettir. Bu özellikleri nedeniyle dağıtım süreci, kapsamlı bir hukuki düzenleme ve idari denetim mekanizması altında yürütülmektedir. Türkiye'de elektrik dağıtım hizmeti, özelleştirme sonrasında özel hukuk tüzel kişileri tarafından İHDS çerçevesinde ifa edilmekte olup, dağıtım şirketleri şebekenin işletilmesi, bakımı, arıza yönetimi ve kalite standartlarının sağlanması gibi geniş kapsamlı yükümlülükler üstlenmektedir. Elektrik dağıtım şirketlerinin özel hukuk sorumluluğu temel olarak akdi sorumluluk ve akit dışı sorumluluk kategorilerinde ele alınmaktadır. Akdi sorumluluk, bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarından doğan borçların ihlali neticesinde ortaya çıkmakta; elektriğin zamanında sunulamaması, kalite standartlarının karşılanmaması veya teknik yükümlülüklerin gereği gibi yerine getirilmemesi bu kapsamda değerlendirilmektedir. Akit dışı sorumluluk ise elektrik akımının yüksek tehlike içeren niteliği sebebiyle özellikle Türk Borçlar Kanunu 71. maddesi çerçevesinde tehlike sorumluluğu olarak ortaya çıkmaktadır. Bunun yanında, voltaj dengesizliği, aşırı gerilim ve benzeri kalite bozuklukları ile kullanıcıya ulaşan elektrik, hatalı ürün olarak nitelendirilmekte ve ürün sorumluluğu hükümlerini gündeme getirmektedir. Ayrıca Yargıtay uygulaması sebebiyle, yapı malikinin sorumluluğu bağlamında dağıtım şirketlerinin hukuki konumunun değerlendirilmesi de önem arz etmektedir. Bu çalışma, elektrik dağıtım şirketlerinin özel hukuk sorumluluğunu bütüncül bir perspektifle ele almakta ve sorumluluğun dayandığı hukuki temelleri karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Akdi ve akit dışı sorumluluk ile ürün sorumluluğunun uygulama alanları değerlendirilmekte; tazminat rejiminin dağıtım faaliyetine özgü yönleri analiz edilmektedir. Böylelikle çalışma, dağıtım şirketlerinin sorumluluğunun kapsamını ve bu sorumluluğun doğurduğu hukuki sonuçları sistematik biçimde ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Electricity distribution is an activity that involves the safe, high-quality and uninterrupted delivery of a non-storable form of energy to the end user; it is predominantly a public service, has a natural monopoly structure and involves significant technical risks. Due to these characteristics, the distribution process is carried out under comprehensive legal regulation and administrative oversight mechanisms. In Türkiye, following privatisation, the electricity distribution service is performed by private legal entities within the framework of the IHDS, with distribution companies undertaking wide-ranging obligations such as network operation, maintenance, fault management and ensuring quality standards. The private law liability of electricity distribution companies is primarily addressed in the categories of contractual liability and non-contractual liability. Contractual liability arises from the breach of obligations arising from connection and system usage agreements; failure to supply electricity on time, failure to meet quality standards, or failure to fulfil technical obligations are evaluated within this scope. Non-contractual liability, on the other hand, arises as liability for risk, particularly within the framework of Article 71 of the Turkish Code of Obligations, due to the highly hazardous nature of electric current. In addition, electricity supplied to the user with quality defects such as voltage imbalance, overvoltage, and similar issues is classified as a defective product and brings product liability provisions into play. Furthermore, due to the practice of the Court of Cassation, it is also important to assess the legal position of distribution companies in the context of the liability of the building owner. This study addresses the private law liability of electricity distribution companies from a holistic perspective and examines the legal bases of liability in a comparative manner. The areas of application of contractual and non-contractual liability and product liability are evaluated, and the aspects of the compensation regime specific to distribution activities are analysed. Thus, the study aims to systematically reveal the scope of the liability of distribution companies and the legal consequences arising from this liability.
Benzer Tezler
- Enerji nakil hatlarında kamulaştırma ve irtifak hakkı bedellerinin coğrafi ağırlıklı regresyon ile incelenmesi
Determination of expropriation cost in energy transmission line projects, examination of emerging problems and solution suggestions
KEREM CAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Jeodezi ve FotogrametriErciyes ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜLENT BOSTANCI
- Elektrik dağıtım şirketlerinin idari denetimi
Administrative audit of electricity distribution companies
HASAN KAŞIKARA
Doktora
Türkçe
2025
HukukAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT KENT
- Cumhuriyet Dönemi enerji politikaları çerçevesinde Türkiye Elektrik Kurumu
Republican energy policy framework of Turkey Electricity Authority
NAZİYE ÖZDEMİR
- Political ecology of small hydraulic power plant constructions in the province of Rize
Rize ilindeki hidroelektirk santrali inşaatlarının politik ekolojisi
EMRE DÖNMEZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2013
Çevre MühendisliğiBoğaziçi ÜniversitesiÇevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ KEREM SAYSEL
- Elektrik piyasasında dağıtım faaliyetine ilişkin lisanslama rejimi ve denetimi
Le régime de l'octroi de licence et le control relatif aux activités de distribution dans le marché de l'électricité
HACI YUSUF ÇINAR