Epik tiyatro ve gerçekçi tiyatro anlayışının Sezuan'ın İyi İnsanı ve Vişne Bahçesi oyunları üzerinden karşılaştırılması
A comparative analysis of epic theatre and realist theatre through the Good Person of Szechwan and the Cherry Orchard
- Tez No: 998818
- Danışmanlar: PROF. DR. ÇİĞDEM KILIÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tiyatro Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 20. Yüzyıl Modern Tiyatro anlayışlarından, iki ayrı biçim ve felsefi yönelimi olan Gerçekçi Tiyatro ile Epik Tiyatro anlayışlarını, Vişne Bahçesi ve Sezuan'ın İyi İnsanı oyunları üzerinden karşılaştırarak incelemeyi hedeflemektedir. Bu çalışmanın hedefi, ele aldığımız iki ayarı tiyatro biçimini olay örgüsü, karakterler, zaman ve mekân, zıtlıklar ve çatışmalar, son olarak da semboller bakımında nasıl farklılaştıklarını ortaya koymaktır. Tezde, Gerçekçi Tiyatro anlayışını temsil eden Vişne Bahçesi oyunu, dramatik yapıya sahip, neden-sonuç ilkesine bağlı, kapalı biçim üzerinden kurgulanan psikolojik ve karakter derinlikleri olan unsurlar üzerinden incelenmektedir. Buna karşıtlık olarak, Epik Tiyatro anlayışını temsil eden Sezuan'ın İyi İnsanı ise, epizodik yapılı, yabancılaştırma ve gestus kavramları olan, açık biçimi kullanan ve seyirciyi gözlemci konuma getirip; eleştirel yaklaşmasını sağlayan unsurlar üzerinden ele alınmaktadır. Bu bakımdan, Bertolt Brecht sanat anlayışının, Aristoteles sanat anlayışına karşı geliştirdiği felsefi, ideolojik ve üslup farklılıklarını detaylıca incelenmiştir. Nitel araştırma yöntemi ile ele alınan bu tezde; literatür taraması, metin incelenmesi ve karşılaştırma yöntemi kullanılmıştır. Yapılan araştırmalar ve elde edilen veriler sonucunda, Gerçekçi Tiyatro'nun yapısı; oyundaki karakterlerin iç dünyasını ve karakter derinliklerini yansıtarak seyircinin sahneyle özdeşleşmesini sağlaması olurken, epik tiyatro anlayışında ise bu durum; gerçekliği kırarak, eleştiri yapabilen ve çıkarımlarda bulunabilen seyirciler oluşturmayı hedeflemektir. Gerçekçi tiyatro ve Epik Tiyatro anlayışları, farklı estetik ve ideolojik yapılara sahip, iki ayrı biçim olarak günümüzde de oyunlarda denenmeye devam ediyordur.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to comparatively examine two distinct theatrical forms and philosophical orientations of twentieth-century modern theatre: Realist Theatre and Epic Theatre, through the plays The Cherry Orchard and The Good Person of Szechwan. The primary objective of the study is to reveal how these two theatrical approaches differ in terms of plot structure, characters, time and space, contrasts and conflicts, and symbolism. Within this framework, The Cherry Orchard, which represents the Realist Theatre tradition, is analyzed through its dramatic structure based on cause-and-effect relationships, its closed form, and its emphasis on psychological depth and character development. In contrast, The Good Person of Szechwan, representing the Epic Theatre tradition, is examined through its episodic structure, the use of alienation effects and the concept of Gestus, its open form, and its aim of positioning the audience as observers who are encouraged to adopt a critical and questioning perspective. In this regard, the philosophical, ideological, and stylistic differences that Bertolt Brecht developed in opposition to Aristotelian aesthetics are discussed in detail. This thesis is conducted using a qualitative research methodology, employing literature review, textual analysis, and comparative analysis methods. The findings indicate that Realist Theatre seeks to create audience identification with the stage by reflecting the inner worlds and psychological depth of characters. Epic Theatre, on the other hand, aims to disrupt this identification by breaking theatrical illusion in order to cultivate spectators capable of critical thinking and analytical interpretation. As two distinct theatrical forms with different aesthetic and ideological foundations, Realist Theatre and Epic Theatre continue to be explored and experimented with in contemporary theatrical practices.
Benzer Tezler
- Modern ve modern sonrası tiyatroda karakterin evrimi
The evolution of character in modern and postmodern theatre
YASEMİN SEVİM
Doktora
Türkçe
2010
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
PROF. DR. MURAT TUNCAY
- Cumhuriyet Dönemi oyun yazarlığında gerçekçilik
Realism in game writing in The Republican Period
KADİR YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıKocaeli ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
PROF. DR. SEMA GÖKTAŞ
- Modern Türk tiyatrosunda Epik'in görünümü (1960-1980)
The appearance of epic in modern Turkish theatre (1960-1980)
EMİNE CANDAN İRİ
Doktora
Türkçe
2020
Türk Dili ve EdebiyatıSüleyman Demirel ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CAFER GARİPER
- Lukacs`ın sanat anlayışı, sanat sosyolojisi açısından bir değerlendirme
Lukacs artistic perspective, an evaluation in terms of sociology of arts
MAHMUT KUBİLAY AKMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
SosyolojiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BESİM FATİH DELLALOĞLU
- Henrik Ibsen'in 'Bir Halk Düşmanı' adlı eserinin gestus kavramı üzerinden incelenmesi
An analysis of Henrik Ibsen's play 'An Enemy of the People' through the concept of gestus
INGKAR ABDIRAKHPAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sahne ve Görüntü SanatlarıMaltepe ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
DR. EYLEM EJDER