Esnek mimari yaklaşımların okul öncesi derslik mekanlarına yansıması üzerine bir inceleme
A study on the reflection of flexible architectural approaches in preschool classroom spaces
- Tez No: 999202
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT DÜNDAR, DR. ÖĞR. ÜYESİ DİCLE AKAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Mimari ve Dekorasyon, Interior Design and Decoration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bahçeşehir Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Mekan Tasarımı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Okul öncesi eğitim dönemi, çocukların hızlı gelişim gösterdiği ve yaşamları boyunca etkilerini sürdürecek kritik bir evredir. Ancak geleneksel eğitim kurumları genellikle yalnızca akademik başarıya odaklanmış; çocukların fizyolojik, psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını göz ardı etmiştir. Değişmez ve tekdüze mekânsal düzenler, çocukların hareket, duyusal deneyim ve keşif gereksinimlerini karşılayamamış; bu durum özgür öğrenme ve keşfetme süreçlerini sınırlamıştır. Bu bağlamda okul öncesi eğitim ortamlarında esnek mekân yaklaşımlarının eksikliği önemli bir sorun olarak öne çıkmıştır. Bu araştırma, 5 yaş grubu öğrencilerin öğrenme süreçlerini desteklemek için esnek tasarım yaklaşımlarını değerlendirmeyi amaçlamıştır. Bu yaklaşımların çocukların fiziksel, psikolojik, ergonomik, yaratıcı ve sosyal gelişimlerine etkileri incelenmiş; motivasyon, katılım ve öğrenme verimliliğini artırmaya yönelik stratejiler önerilmiştir. Araştırma, esnek mekân kavramının okul öncesi eğitim ortamlarına entegrasyonunu iki aşamalı bir yöntemle incelemektedir. İlk aşamada, kavram mimarlık literatürü çerçevesinde fiziksel, işlevsel ve psikolojik boyutlarıyla analiz edilmiş; Türkiye'deki derslik tipolojileri, Millî Eğitim Bakanlığı standartları doğrultusunda değerlendirilmiştir. Yerinde gözlemler ve öğretmen görüşmeleriyle mevcut esneklik sorunları belirlenmiştir. Reggio Emilia, Montessori ve Waldorf modelleri; mekânsal organizasyon, modüler mobilya ve taşınabilir donatılar açısından incelenmiş, esneklik yaklaşımları örnek planlar ve akademik kaynaklar üzerinden ortaya konmuştur. Bulgular doğrultusunda, pedagojik ve mekânsal ihtiyaçlara yanıt veren bir Esnek Tasarım Kiti ve Esnek Mekân Dönüşüm Kriterleri geliştirilmiştir. İkinci aşamada, Esnek Mekân Dönüşüm Kriterleri; fiziksel uygunluk, yönetim iş birliği ve mekânın esneklik yetersizlikleri dikkate alınarak Türkiye'deki bir okul öncesi kurumda uygulanmıştır. Dönüşüm süreci, öğretmen ve araştırmacının katılımıyla gözlemlenmiş; uygulama öncesi ve sonrası yapılandırılmış görüşmelerle kriterlerin etkinliği nitel verilerle değerlendirilmiştir. Böylece, okul öncesi eğitim için uygulanabilir bir esnek mekân modeli geliştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
The preschool period is a critical stage where children experience rapid development, with lasting impacts throughout their lives. However, traditional educational institutions have typically focused solely on academic success, neglecting children's physiological, psychological, and social needs. Rigid and uniform spatial arrangements have failed to meet children's requirements for movement, sensory experiences, and exploration, thus limiting free learning and discovery processes. In this context, the lack of flexible spatial approaches in preschool environments has emerged as a significant issue. This study aims to evaluate flexible design approaches to support the learning processes of 5-year-old students. The impacts of these approaches on children's physical, psychological, ergonomic, creative, and social development were examined, and strategies to enhance motivation, engagement, and learning efficiency were proposed. The study investigates the integration of the flexible space concept into preschool environments through a two-stage methodology. In the first stage, the concept was analyzed in terms of its physical, functional, and psychological dimensions based on architectural literature, and classroom typologies in Turkey were evaluated in line with Ministry of National Education standards. On-site observations and teacher interviews identified existing flexibility issues. Reggio Emilia, Montessori, and Waldorf models were analyzed in terms of spatial organization, modular furniture, and portable equipment, with flexibility approaches elucidated through sample plans and academic sources. Based on the findings, a Flexible Design Kit and Flexible Space Transformation Criteria were developed to address pedagogical and spatial needs. In the second stage, the Flexible Space Transformation Criteria were applied in a preschool institution in Turkey, considering factors such as physical suitability, administrative collaboration, and spatial flexibility deficiencies. The transformation process was observed with the active participation of teachers and researchers, and the effectiveness of the criteria was evaluated through qualitative data from structured interviews conducted before and after the implementation. Thus, a practical and applicable flexible space model for preschool education was developed.
Benzer Tezler
- İstanbul'da eğitim donatımlarının planlanmasına ve uygulanmasına yönelik model araştırması
Model research on planning and application of education infrastructures in Istanbul
SUAT ÇABUK
Doktora
Türkçe
2003
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜCEL ÜNAL
- Okulöncesi eğitim yapılarının isimsiz mekanlar üzerinden yeniden ele alınması
Reconsideration through unnamed spaces of pre-school education buildings
CEMİLE ÖZKAN KAYACIK
- Çocuk hastanelerinde hasta çocuk yatak odalarının tüm gereksinimlere uygun iç mekan biçimlenmesi
The Formation of interior space according to all necessities in the patient children bedrooms in the children hospital
MUNA SİLAV
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
İç Mimari ve DekorasyonHacettepe Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYHAN AZZEM AYDINÖZ
- Çağdaş eğitim ihtiyaçlarına mimari bir yaklaşım: esnek pedagojik mekânlar modeli (EPMM)
An architectural approach to contemporary educational needs: flexible pedagogical spaces model (FPSM)
EMEL KAYA ÖZER
- Flexible learning spaces: Insights from use patterns in public primary schools
Esnek öğrenme mekanları: Devlet ilkokul yapılarında mekan kullanım örüntülerinden içgörüler
YASEMİN BURCU BALOĞLU
Doktora
İngilizce
2020
MimarlıkBahçeşehir ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMA ESEN SOYGENİŞ