Bir karşılaşma ve ayrışma mekânı olarak göçmen mutfakları
Migrant cuisines as a space of encounter and differentiation
- Tez No: 999635
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BERFİN VARIŞLI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Maltepe Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, göçmen mutfaklarının kentsel alandaki konumunu görünür kılarak, göç ile yemek kültürü arasındaki dinamik ilişkinin kimlik, mekânsal yerleşim ve toplumsal temas süreçleri üzerinden nasıl yeniden üretildiğini incelemektedir. Göç, kent bağlamında ele alındığında, mekânsal bir hareketlilik olmanın ötesinde, kentsel mekânda karşılaşmaların, etkileşimlerin ve kültürel uyarlama biçimlerinin üretildiği toplumsal bir süreç olarak görünür hâle gelmektedir. İstanbul gibi tarihsel olarak göçlerle de şekil almış bir metropolde kent, göçmen toplulukların yerleşme, uyum sağlama ve yeni toplumsal bağlar kurma pratiklerinin merkezinde yer almakta; farklı yaşam biçimlerinin, kültürlerin ve deneyimlerin bir arada var olduğu bir karşılaşma zemini sunmaktadır. Yemek ise bu süreçte, geçmişi, kimliği ve yaşanılan yerin özelliklerini yansıtan; göç sonrasında yeni temaslar, uyarlamalar ve müzakereler aracılığıyla yeniden şekillenen bir toplumsal alan niteliği taşımaktadır. Bu bakımdan göçmen restoranları, bir yandan köken kültürünün sürdürüldüğü, diğer yandan ev sahibi toplumla kurulan etkileşimler üzerinden yeni kültürel anlamların ve pratiklerin üretildiği mekânsal kesişim noktaları olarak öne çıkmaktadır. Bu tez kapsamında göç, yemek ve kent arasındaki ilişki, İstanbul'un farklı semtlerinde faaliyet gösteren göçmen restoranlarında işletmeciler ve düzenli müşterilerle gerçekleştirilen derinlemesine görüşmeler üzerinden çok boyutlu biçimde ele alınmıştır. Bulgular, göçmen restoranlarının köken kültüre ait tarif, sembol ve aidiyet biçimlerini yeniden ürettiğini; aynı zamanda ev sahibi toplumla kurulan temas ve karşılaşmaların gündelik düzeyde müzakere edildiği mekânlar olarak işlediğini göstermektedir. Göçmen vi mutfakları İstanbul'un kültürel çoğulculuğunu tarihsel ve güncel bağlamda görünür kılmakta; ancak bu görünürlüğün semtler arası mekânsal farklılaşmalar, sınırlı karşılaşma imkânları ve tüketim pratikleri aracılığıyla yeniden şekillenmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the position of migrant cuisines in the urban space, illustrating how the dynamic relationship between migration and food culture is reproduced through identity, spatial settlement, and processes of social contact. When analyzed within the urban context, migration manifests not merely as spatial mobility but as a social process through which encounters, interactions, and forms of cultural adaptation are produced in urban space. In a metropolis like Istanbul, historically shaped by various waves of migration, the city stands at the center of the settlement, adaptation, and social networking practices of migrant communities, offering a ground for encounters where different lifestyles, cultures, and experiences coexist. In this process, food functions as a social field that reflects the past, identity, and characteristics of the place of residence, reshaped through new contacts, adaptations, and negotiations following migration. In this regard, migrant restaurants emerge as spatial points of intersection where the culture of origin is maintained while new cultural meanings and practices are generated through interactions with the host society. Within the scope of this thesis, the relationship between migration, food, and the city is addressed multidimensionally through in-depth interviews conducted with operators and regular customers in migrant restaurants operating in various districts of Istanbul. The findings demonstrate that migrant restaurants reproduce the recipes, symbols, and forms of belonging associated with the culture of origin; simultaneously, they function as spaces where contacts and encounters viii with the host society are negotiated on a daily basis. While migrant cuisines make Istanbul's cultural pluralism visible in both historical and contemporary contexts, this visibility is reshaped by spatial differentiation between districts, limited opportunities for encounter, and consumption practices.
Benzer Tezler
- İstanbul – Bayrampaşa'da yaşayan Balkan göçmenlerinin sosyal uyumu ve kente katılımlarının incelenmesi
The study of the social adaptation and participation in city life of Balkan immigrants living in Bayrampaşa - İstanbul
SÜMEYYE YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Kamu YönetimiMarmara ÜniversitesiYerel Yönetimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. YASEMİN ÇAKIRER ÖZSERVET
- Territoriality of heterotopia: Threshold as a condition of heterotopian space in the case of Emek district, Bursa
Heterotopyanın alansallığı: Emek bölgesi, Bursa örneğinde heterotopik mekanın bir koşulu olarak eşikler
EBRU ŞEVİK
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Şehircilik ve Bölge PlanlamaOrta Doğu Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OLGU ÇALIŞKAN
DR. ÖĞR. ÜYESİ BESİM CAN ZIRH
- Sanat mekânlarının kentsel sınırlarla ilişkisi: Karaköy örneği
Art spaces' relation with urban boundary: the case of Karakoy
CANAN GANİÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İPEK AKPINAR
- Toplumsal mekânın üretimi: Şanlıurfa şehrinde Suriyeli ve Şanlıurfalıların karşılaşması
The production of social space: Encounter of Syrians and Sanliurfas in the Sanliurfa city
RECEP BAYDEMİR
- Sosyal ve mekansal ayrışma kapsamında konut-kamusal alan ilişkilerinin Ataköy örneği üzerinden irdelenmesi
Examination of residences and public spaces relations within social segregation and spatial fragmentation: In the case of Ataköy
MERYEM MELİS CİHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜYESSER EBRU ERDÖNMEZ