Saha uygulamalarında çiroz süreksizliği ve betonarme kolonların deprem performansına etkileri
Effects of cross-tie discontinuity in construction practice on the seismic performance of reinforced concrete columns
- Tez No: 1000353
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN BAYRAKTAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ülkemizde meydana gelen depremler ne yazık ki birçok can ve ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Bu olumsuz durumun karşısında depremle yaşamayı öğrenmemizi sağlayacak durum ise yapıların saha uygulamalarında doğru yapılmasıdır. Betonarme yapıların tüm yapılar içerisinde yoğun bir orana sahip olması bu yapılara verilmesi gereken önemi artırmaktadır. Betonarme yapılarda kolonların deprem performansı, bağlantılı olarak enine donatı düzenine ve çirozların sürekliliğine bağlıdır. Maalesef ki saha uygulamalarında ve projelerde öngörülen çiroz detaylarının gösterildiği şekilde uygulanmadığı ve“1 dolu 1 boş”olarak bilinen atlamalı çiroz uygulamasının yaygın biçimde tercih edildiği tespit edilmiştir. Bu çalışma, saha uygulamalarında karşılaşılan çiroz uygulamalarını ortaya koymak ve bu uygulamaların kolonların deprem yükleri altında beklenilen sonucun etkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın ilk etabında, sahadaki uygulama eğilimlerini belirlemek amacıyla 40 farklı usta ve işçiyle anket yapılmıştır. Anket sonuçları, çift etriye uygulamasının işçilik açısından daha pratik bulunduğunu, tam çiroz uygulamasının ise zaman alıcı ve ekonomik anlamda maliyetli olarak değerlendirildiğini göstermiştir. Ayrıca yapı denetim süreçlerinde atlamalı çiroz uygulamasının çoğu zaman kabul edildiği belirlenmiştir. Elde edilen bu saha verileri doğrultusunda, ikinci aşamada sayısal analiz kurgusu oluşturulmuştur. Sayısal analizlerde, kolon aralıkları 4 m olan, tek katlı ve dört kolondan oluşan temsilî kat planları modellenmiştir. Kare kolonlar için 40×40 cm, dikdörtgen kolonlar için ise 30x60 cm kesitler seçilmiştir. Her bir kesit türü için boş çirozlu, atlamalı çirozlu, tam çirozlu ve çift etriyeli olmak üzere dört farklı enine donatı düzeni modellenmiş ve toplam sekiz farklı sayısal model analiz edilmiştir. Tüm modellerde beton ve çelik sınıfları, boyuna donatı çapları ve sayıları ile etriye aralıkları sabit tutulmuş, yalnızca çiroz düzeni değiştirilmiştir. Analizler ideCAD yazılımı kullanılarak moment–eğrilik ilişkileri ve süneklik göstergeleri üzerinden değerlendirilmiştir. Sayısal analizler sonucunda, çirozların her etriyede uygulandığı referans modele kıyasla, atlamalı çiroz düzenine sahip kolonlarda etkin enine donatı katkısında yaklaşık %25 oranında azalma meydana geldiği belirlenmiştir. Bu azalma, taşıma gücünden ziyade nihai eğrilik ve süneklik kapasitesinde belirgin düşüşlere yol açmıştır. Bu durum, kolonların deprem etkileri altında daha kırılgan bir davranış sergileyebileceğini göstermektedir. Atlamalı çiroz uygulamasının, saha açısından pratik kabul edilmesine rağmen, kolonların deprem performansını olumsuz etkileyen kritik bir uygulama kusuru olduğu sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
Earthquakes that occur in our country unfortunately cause significant loss of life and economic damage. In the face of this unfavorable situation, the key factor that enables us to learn how to live with earthquakes is the correct implementation of structures during construction. Since reinforced concrete structures constitute a large proportion of the building stock, the importance given to these structures becomes even more critical. In reinforced concrete buildings, the seismic performance of columns is directly related to the arrangement of transverse reinforcement and the continuity of cross ties. Unfortunately, it has been observed that the cross-tie details specified in design projects are not applied as intended in practice, and that the so-called“alternating cross-tie”application, commonly referred to as“one full–one empty,”is widely preferred in the field. This study was carried out to identify the cross-tie practices encountered in field applications and to evaluate the effects of these practices on the expected seismic performance of columns under earthquake loads. In the first stage of the study, a questionnaire survey was conducted with 40 different craftsmen and workers in order to determine field application tendencies. The survey results indicated that the double-stirrup application is considered more practical in terms of workmanship, whereas the full cross-tie application is evaluated as time-consuming and economically costly. In addition, it was determined that alternating cross-tie applications are often accepted during construction inspection processes. Based on the field data obtained, a numerical analysis framework was established in the second stage of the study. In the numerical analyses, representative single-story floor plans consisting of four columns with 4 m column spacing were modeled. Square columns with 40×40 cm sections and rectangular columns with 30×60 cm sections were selected. For each section type, four different transverse reinforcement configurations—no cross ties, alternating cross ties, full cross ties, and double stirrups—were modeled, resulting in a total of eight different numerical models. In all models, concrete and steel grades, longitudinal reinforcement diameters and quantities, and stirrup spacing were kept constant, and only the cross-tie configuration was varied. The analyses were performed using the ideCAD software and evaluated based on moment–curvature relationships and ductility indicators. The numerical analysis results showed that, compared to the reference model in which cross ties were provided at every stirrup, columns with alternating cross-tie arrangements exhibited an approximately 25% reduction in the effective contribution of transverse reinforcement. This reduction led to significant decreases in ultimate curvature and ductility capacity rather than in load-carrying capacity. This finding indicates that columns with alternating cross-tie arrangements may exhibit more brittle behavior under seismic effects. Consequently, although the alternating cross-tie application is considered practical in field conditions, it was concluded that it represents a critical construction deficiency that adversely affects the seismic performance of columns.
Benzer Tezler
- Evaluation des performances des projets de l'affaire électronique basé sur GRC en utilisant le tableau de bord équilibré et management de capital client
CRM bazlı e-iş proje performanslarının dengelenmiş skorkartı ve entelektüel müşteri sermayesi yönetimi ile değerlendirilmesi
BURHAN BURÇ KILIÇER
Yüksek Lisans
Fransızca
2004
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGalatasaray ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ETHEM TOLGA
- LoRaWAN ağ performansının kentsel ve iç mekan uygulamalarında saha testleri ve benzetimlerle karşılaştırmalı analizi
Comparative analysis of LoRaWAN network performance with field tests and simulations in urban and indoor applications
ÖMER YILDIZ
Doktora
Türkçe
2025
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiBursa Uludağ ÜniversitesiElektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAİT ESER KARLIK
- Sinüs lifting uygulamalarında implant stabilitesinin değerlendirilmesi
Assessment of implant stability in sinus lifting procedures
SELİM ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Diş HekimliğiYeditepe ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KEMAL ŞENÇİFT
- İmar uygulamalarında kamu tesislerine ayrılan parsellerin durumları ve sorunlarının analizi: Ankara ili Cankaya ilçesi Birlik ve Alacaatlı mahalleleri örneği
Status and problem analysis of public facility plots parcelled by development plan implementation: The case Birlik and Alacaatli neighbourhoods of Cankaya districts
AHMET HİLMİ ERCİYES
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Şehircilik ve Bölge PlanlamaAnkara ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HARUN TANRIVERMİŞ
- Beton üretim teknikleri ve laboratuar uygulamalarında kalite güvenliğinin sağlanması ve kontrol metotların geliştirilmesi
Setting up of quality assurance and development of quality control methods at producing techniques and laboratory applications of concrete
CENK ÖCAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
İnşaat MühendisliğiSüleyman Demirel Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. KEMAL TUŞAT YÜCEL