Sürücü belgesine sahip obez hastaların uyku apne sendromu durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the sleep apnea syndrome status of obese patients with a driver's license
- Tez No: 1000655
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN DEMİRCİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Obstrüktif uyku apne sendromu, obezite, STOP-BANG, polisomnografi, sürüş güvenliği, birinci basamak sağlık hizmetleri, Sağlık raporu, Trafik kazaları, Uyku apne sendromları, Vücut ağırlığı, Obstructive sleep apnea syndrome, obesity, STOP-BANG, polysomnography, driving safety, primary care, Primary health care, Medical report, Traffic accidents, Sleep apnea syndromes, Body weight
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, sürücü belgesine sahip ve vücut kitle indeksi (VKİ) ≥33 kg/m² olan obez bireylerde obstrüktif uyku apne sendromu (OSAS) tarama ve tanı süreçlerini değerlendirmek, mevcut mevzuatın sahadaki uygulanabilirliğini incelemek ve OSAS ile trafik güvenliği arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel, tanımlayıcı ve analitik çalışma, Bursa'da bir aile sağlığı merkezinde izlenen VKİ ≥33 kg/m² olan ve sürücü belgesine sahip 351 obez bireyde yürütülmüştür. Katılımcıların sosyodemografik ve klinik özellikleri Olgu Rapor Formu ile, OSAS riski STOP-BANG anketi ile değerlendirilmiştir. Geçmişte polisomnografi (PSG) ile OSAS tanısı alma durumu katılımcı beyanına dayalı olarak sorgulanmıştır. Trafik kazası öyküsü, sağlık raporunun alındığı kurum türü ve klinik değişkenler analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların tamamı VKİ ≥33 kg/m² olmasına rağmen yalnızca %28,5'i geçmişte PSG'ye yönlendirilmiştir. STOP-BANG anketine göre vakaların %27,6'sı yüksek OSAS riski taşımaktadır. PSG ile değerlendirilmemiş grupta bireylerin %22,3'ü yüksek STOP-BANG risk grubunda yer alırken, PSG ile OSAS tanısı alan grupta orta ve yüksek risk grupları her biri %41,0 oranında temsil edilmiştir. Geçmişte PSG'ye yönlendirilmeyen vakaların %53,8'i devlet hastaneleri dışında yer alan özel sağlık kurulluşlarından ehliyetleri için rapor almıştır. PSG'ye yönlendirilen bireylerde erkek cinsiyet ve kronik hastalık prevalansı daha yüksektir. Regresyon analizinde STOP-BANG etkisi kontrol edildiğinde kardiyak hastalık varlığı geçmişte OSAS tanısı alma riskini 2,62 kat (p<0,05), romatolojik hastalık varlığı ise 2,90 (p<0,05) kat artırmıştır. Geçmiş OSAS tanısı, mevcut belirtiler ve rapor alınan sağlık kuruluşu türü ile kaza riski arasında anlamlı ilişki saptanmamış (p>0,05); buna karşın daha şiddetli uyku apnesi belirtileri gösteren bireylerde yaralanmalı trafik kazaları daha sık (p=0,05) görülmüştür. STOP-BANG için ROC analizinde AUC değeri 0,64 (p<0,001) olarak bulunmuştur. Sonuç: VKİ ≥33 kg/m² olan obez sürücülerde OSAS tarama ve tanı süreçlerinin, yürürlükteki mevzuata rağmen sahada yeterince uygulanmadığı görülmektedir. STOP-BANG anketi birinci basamakta OSAS için pratik ve umut verici bir tarama aracı olup, özellikle yüksek riskli bireylerin objektif tanısal yöntemlere yönlendirilmesinde kullanılabilir. OSAS'a bağlı trafik güvenliği risklerinin azaltılabilmesi için mevzuatın uygulanabilirliğinin güçlendirilmesi, kurumlar arası uygulama farklılıklarının azaltılması ve birinci basamak–uzmanlık hizmetleri arasında yapılandırılmış yönlendirme algoritmalarının geliştirilmesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study was to evaluate screening and diagnostic processes for obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) among obese individuals with a body mass index (BMI) ≥33 kg/m² who hold a driver's license, to examine the real-world applicability of current regulations, and to investigate the relationship between OSAS and traffic safety. Materials and Methods: This cross-sectional, descriptive, and analytical study was conducted among 351 obese individuals (BMI ≥33 kg/m²) with a valid driver's license who were followed at a primary care center in Bursa, Türkiye. Sociodemographic and clinical characteristics were collected using a case report form, and OSAS risk was assessed using the STOP-BANG questionnaire. A previous diagnosis of OSAS based on polysomnography (PSG) was determined by self-report. Traffic accident history, type of healthcare institution issuing the driver fitness report, and relevant clinical variables were analyzed. Results: Although all participants had a BMI ≥33 kg/m², only 28.5% had previously been referred for PSG. According to the STOP-BANG questionnaire, 27.6% of participants were classified as high risk for OSAS. Among individuals without prior PSG evaluation, 22.3% were in the high-risk STOP-BANG group, whereas among those diagnosed with OSAS by PSG, both the moderate- and high-risk STOP-BANG groups were each represented at a rate of 41.0%. Of the participants who had not been referred for PSG, 53.8% obtained their driver fitness reports from private healthcare institutions not affiliated with state hospitals. Male sex and the prevalence of chronic diseases were higher among individuals referred for PSG. In regression analysis controlling for STOP-BANG scores, the presence of cardiac disease increased the likelihood of a prior OSAS diagnosis by 2.62-fold (p<0.05), and the presence of rheumatologic disease increased it by 2.90-fold (p<0.05). No significant associations were found between traffic accident risk and a prior OSAS diagnosis, current OSAS symptoms, or the type of healthcare institution issuing the report (p>0.05). However, individuals with more severe OSAS-related symptoms had a higher frequency of injury-related traffic accidents (p=0.05). ROC analysis for STOP-BANG yielded an AUC of 0.64 (p<0.001). Conclusion: Despite existing regulations, screening and diagnostic processes for OSAS among obese drivers with a BMI ≥33 kg/m² are not adequately implemented in real-world practice. The STOP-BANG questionnaire represents a practical and promising screening tool for OSAS in primary care, particularly for identifying high-risk individuals who should be referred for objective diagnostic evaluation. Strengthening regulatory enforcement, reducing inter-institutional variability, and developing structured referral algorithms between primary care and specialist services may contribute substantially to reducing OSAS-related traffic safety risks.
Benzer Tezler
- Erken Hristiyan ve ilk Bizans resim ve kabartma sanatında kaynak ve okullar (2 cilt)
Sources and school of painting and sculpture during the early Christian and first Byzantine period
AHMET MEHMET KİPMEN
- Bir kamu kurumunda görevli personelin karıştığı özel araç kazalarının değerlendirilmesi
Analysing the private automobile accidents which person worked in the public institution get involved
İBRAHİM ERASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
KazalarGazi Üniversitesiİşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. IŞIL MARAL
- Kara toplu taşıma işletmelerinde personel eğitimi ve bir işletme uygulamasının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
H. MURAT NEVRUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
İşletmeİstanbul ÜniversitesiPersonel Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL D. ATAAY
- Sosyo-ekonomik ve demografik parametrelere bağlı olarak otomobil sahipliğinin modellenmesi: Denizli örneği
Modeling car ownership based on socio-economic and demographic parameters: The case of Denizli
FATİH GÜREL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
UlaşımPamukkale Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGÜR BAŞKAN
- Design of a highly efficient and linear driver power amplifier for 5G applications
5G uygulamaları için yüksek verimli ve dogrusal sürücü güç kuvvetlendiricisi tasarımı
YUSUF DENİZ TANDOĞAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA BERKE YELTEN