Space syntax analysis of adaptive reuse in Anatolian madrasahs
Anadolu medreselerinde uyarlanabilir yeniden kullanımın mekan dizimi analizi
- Tez No: 1000915
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FİLİZ KARAKUŞ, DOÇ. DR. EKREM BAHADIR ÇALIŞKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Mimari koruma, Anadolu medreseleri, yeniden işlevlendirme, mekan dizimi analizi, Architectural conservation, Anatolian madrasahs, adaptive reuse, space syntax analysis
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Anadolu'daki tarihi medrese yapılarının yeniden işlevlendirilmesi süreçlerinin mekansal kurgu üzerindeki etkilerini mekan dizim metoduyla nicel olarak analiz etmektedir. Araştırma, tarihi yapıların adaptasyon sürecinde çoğunlukla fiziksel korumaya odaklanan geleneksel yaklaşımlara karşın, yapının sentaktik kimliğindeki değişimi ölçme ihtiyacından doğmuştur. Bu amaçla bütünleşme, bağlantısallık ve derinlik gibi temel space syntax parametreleri, medreselerin orijinal ve yeni işlevlerine ait olan planlar üzerinde gerçekleştirilen analizler sonucunda elde edilen veriler sayesinde karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Analizler, görünürlük grafiği (VGA) ve dışbükey mekan haritası yöntemleriyle gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, avlunun merkeziliğini korumasına rağmen sosyal bir odaktan kontrollü bir geçiş düğümüne dönüştüğünü göstermektedir. Diğer önemli bir sonuç ise kamusal-özel alan hiyerarşisini tersine çevrilmiş olmasıdır. Radyal sirkülasyon sisteminin, gerçekleştirilen müdahaleler sonucunda bazı yapılarda lineer bir sisteme dönüştüğü tespit edilmiştir. Sonuç olarak bu araştırma, tarihi yapıların sürdürülebilirliği bağlamında fiziksel korumanın ötesine geçen, miras yapılarının mekansal mantığını gözeten sayısal ve nesnel bir değerlendirme modelini literatüre sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study quantitatively analyzes the impact of the adaptive reuse processes of historic madrasah structures in Anatolia on their spatial configuration by employing the space syntax method. This research emerges from the need to measure the change in the syntactic identity of these structures, in contrast to traditional approaches that primarily focus on the physical preservation of historic structures. For this purpose, fundamental space syntax parameters such as integration, connectivity, and depth were comparatively examined using data obtained from analyses conducted on the original and refunctioned plans of the madrasahs. The analyses were carried out through visibility graph analysis (VGA) and convex space mapping methods. The findings of the analyses indicate that, despite maintaining its centrality, the courtyard has transformed from a social focus to a controlled transition node. Another important result is the reversal of the public-private hierarchy. It was determined that the radial circulation system has transformed into a linear system in some structures as a result of the interventions. In conclusion, this research contributes to the literature by presenting a numerical and objective evaluation model that goes beyond physical preservation, emphasizing the spatial logic of heritage structures within the broader context of sustainability.
Benzer Tezler
- A sustainable urban regeneration tool in İzmir historic port city: Culture-led urban mobility
İzmir tarihi liman kentinde sürdürülebilir bir kentsel yenilenme aracı: Kültür odaklı kentsel hareketlilik
ÇAĞLA GÖRGÜLÜ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Şehircilik ve Bölge Planlamaİzmir Yüksek Teknoloji EnstitüsüŞehir Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP ELBURZ
- Diyarbakır suriçi bölgesi'nde mekan örgütlenmesi değişiminin mekan morfolojisi ve kentsel direnç bağlamında irdelenmesi
Examining the transformation of housing space organization in Diyarbakir suriçi region through the framework of space morphology and urban resilience
BERFİN EREN
Doktora
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET EMİN ŞALGAMCIOĞLU
- Yaşlılık kurumlarında yaşlı mekansal davranış ve bilişiminin mekansal dizim bağlamında irdelenmesi
Examination of the cognition and spatial behaviour of residents in elderly care institutions using space syntax
ESRA AKAN
- Spatial-behavioral dynamics in varied urban configurations during emergencies: An integrated VR-ABM approach to disaster resilience
Acil durumlarda farklı kentsel ortamlardaki mekânsal ve davranışsal dinamikler: Afet dayanıklılığı için entegre bir VR-ABM yaklaşımı
DUYGU KALKANLI
Doktora
İngilizce
2026
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDA KUNDAK
- The Impact Of Human Density On The Spatial Performance In Retail Layouts
Perakende Yerleşimlerinde İnsan Yoğunluğunun Mekânsal Performansa Etkisi
ECE YURTSEVEN