Geri Dön

Yetişkinlerde travma sonrası büyümenin psikolojik uyum ile mental iyi oluş arasındaki ilişkisinin incelenmesi

Examining the relationship between post-traumatic growth, psychological adjustment and mental well-being in adults

PDF İndir

  1. Tez No: 1000999
  2. Yazar: ÖZGENUR KARADENİZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SEYDİ AHMET SATICI
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Psikoloji, Psychology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmada, yetişkin bireylerde psikolojik uyum, travma sonrası büyüme ve mental iyi oluş değişkenleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi ve aynı zamanda bazı demografik değişkenlere göre (cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi ve sosyo ekonomik durum) değişkenlerin anlamlı biçimde farklılaşıp farklılaşmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modeli ile yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini yaş ortalamaları 37.43 olan (SS = 11.16) 18–73 yaş aralığında 328 katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcıların %56,1'i (184) kadın, %43,9'u (144) erkektir. Verilerin toplanmasında Travma Sonrası Büyüme Ölçeği, Mental İyi Oluş Ölçeği, Genel Psikolojik Uyum Ölçeği ve katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Travmatik Yaşantı Tarama Listesi ve Travma Öyküsü Formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS 23 paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla Pearson Korelasyon Analizi, demografik değişkenlere göre farkları belirlemek için Bağımsız Örneklem t Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ayrıca, psikolojik uyumun mental iyi oluş ile arasındaki ilişkide travma sonrası büyümenin aracılık rolünü incelemek amacıyla PROCESS makrosu (Model 4) kullanılarak bootstrap temelli aracılık analizi yapılmıştır. Bu analizde yaş ve cinsiyet kovaryans olarak modele dahil edilmiş ve bootstrap güven aralıkları 5000 örneklem üzerinden hesaplanmıştır. Araştırma bulguları, psikolojik uyum ile mental iyi oluş ve travma sonrası büyüme arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunduğunu; travma sonrası büyüme ile mental iyi oluş arasında da pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Yapılan aracılık analizi sonucunda, psikolojik uyumun mental iyi oluş üzerindeki etkisinde travma sonrası büyümenin kısmi aracı rol üstlendiği belirlenmiştir. Demografik değişkenler araştırma değişkenlerinin tamamı açısından incelenmiştir. Travma sonrası büyüme ve mental iyi oluş değişkenlerinin sosyo ekonomik düzey yönünden anlamlı bir şekilde farklılaştığı tespit edilmiş ve her iki değişken için de düşük sosyo ekonomik düzeye sahip bireylerin düşük travma sonrası büyüme ve düşük mental iyi oluşa sahip olduğu belirlenmiştir. Ayrıca travma sonrası büyüme, psikolojik uyum ve mental iyi oluşun cinsiyet, medeni durum ve eğitim düzeyine göre anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

This study aimed to examine the relationships among psychological adjustment, posttraumatic growth, and mental well-being in adults, and to determine whether these variables differ significantly according to certain demographic variables (gender, marital status, education level, and socioeconomic status). The research was conducted using a correlational survey model. The sample of the study consisted of 328 participants aged between 18 and 73, with a mean age of 37.43 (SD = 11.16). Of the participants, 56.1% (184) were female and 43.9% (144) were male.Data were collected using the Posttraumatic Growth Inventory, the Mental Well-Being Scale, the General Psychological Adjustment Scale, and a Personal Information Form prepared by the researcher to determine participants' demographic characteristics, as well as a Traumatic Experiences Screening List and a Trauma History Form. The data obtained were analyzed using the IBM SPSS 23 package program. Pearson Correlation Analysis was used to examine relationships among variables, while Independent Samples t-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) were used to determine differences according to demographic variables. In addition, a bootstrap-based mediation analysis was conducted using the PROCESS macro (Model 4) to examine the mediating role of posttraumatic growth in the relationship between psychological adjustment and mental well-being. In this analysis, age and gender were included in the model as covariates, and bootstrap confidence intervals were calculated over 5000 resamples. The findings of the study showed that there were positive and significant relationships between psychological adjustment and mental well-being, and between psychological adjustment and posttraumatic growth. A positive and significant relationship was also found between posttraumatic growth and mental well-being. The mediation analysis revealed that posttraumatic growth had a partial mediating role in the effect of psychological adjustment on mental well-being. Demographic variables were examined in relation to all research variables. Posttraumatic growth and mental wellbeing differed significantly in terms of socioeconomic status, and individuals with low socioeconomic status were found to have lower posttraumatic growth and lower mental well-being. Additionally, posttraumatic growth, psychological adjustment, and mental well-being did not show significant differences according to gender, marital status, or education level.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1016294

    Yetişkinlerdeki travmatik yas yaşantısının travma sonrası yıpranma, travma sonrası büyüme, depresyon ve mutluluk açısından incelenmesi

    An investigation of traumatic grief experiences in adults in relation to posttraumatic depreciation, posttraumatic growth, depression, and happiness

    OZAN UMUT KARA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    PsikolojiDokuz Eylül Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FATMA EBRU İKİZ

  2. Tez No

    809223

    Travma sonrası büyümeyi yordayıcı model: Stresle başa çıkma ve benlik saygısı

    The predictive model of post-traumatic growth: Coping with stress and self-efficacy

    NURBANU ERKOYUNCU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    PsikolojiKırıkkale Üniversitesi

    Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET KANDEMİR

  3. Tez No

    314977

    Yetişkinlerde travmatik yasın ve travma sonrası büyümenin psikososyal belirleyicileri

    Psychosocial determinants for traumatic grief and posttraumatic growth in adults

    GİZEM CESUR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    PsikolojiHacettepe Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    ÖĞR. GÖR. SEDAT IŞIKLI

  4. Tez No

    1021002

    Genç yetişkinlerde çocukluk çağı travmaları ile romantik ilişki kalitesi arasındaki ilişkide travma sonrası büyümenin aracı rolü

    The mediating role of posttraumatic growth in the relationship between childhood traumas and romantic relationship quality in young adults

    ÖZGE TARHAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    PsikolojiMilli Savunma Üniversitesi

    Askeri Eğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NAZİFE ÜZBE ATALAY

  5. Tez No

    980870

    Kayıp yaşamış yetişkinlerde uzamış yas belirtilerinin süregiden bağlar ile ilişkisinde travma sonrası büyümenin aracılık rolü

    The mediating role of posttraumatic growth in the relationship between prolonged grief symptoms and continuing bonds in adults who have experienced loss

    REVİN AKSU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Psikolojiİstanbul Arel Üniversitesi

    Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM TURGUT

Geri Dön